{"id":"https://openalex.org/W7225428304","doi":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597","title":"KOMIK DIGITAL DENGAN MODEL PROBLEM BASED LEARNING UNTUK MENINGKATKAN LITERASI VISUAL DAN BERPIKIR KREATIF SISWA KELAS VIII","display_name":"KOMIK DIGITAL DENGAN MODEL PROBLEM BASED LEARNING UNTUK MENINGKATKAN LITERASI VISUAL DAN BERPIKIR KREATIF SISWA KELAS VIII","publication_year":2026,"publication_date":"2026-11-07","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7225428304","doi":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597"},"language":"en","primary_location":{"id":"doi:10.51878/educator.v6i4.16597","doi":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597","pdf_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/educator/article/download/16597/11172","source":{"id":"https://openalex.org/S4386621902","display_name":"EDUCATOR Jurnal Inovasi Tenaga Pendidik dan Kependidikan","issn_l":"2807-8659","issn":["2807-8659","2807-8829"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"EDUCATOR : Jurnal Inovasi Tenaga Pendidik dan Kependidikan","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/educator/article/download/16597/11172","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5039853444","display_name":"Khoirur Roziqin","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I23758234","display_name":"Universitas Negeri Surabaya","ror":"https://ror.org/01jf74q70","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I23758234"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Khoirur Roziqin","raw_affiliation_strings":["Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya","institution_ids":["https://openalex.org/I23758234"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5154090076","display_name":"Lamijan Hadi Susarno","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I23758234","display_name":"Universitas Negeri Surabaya","ror":"https://ror.org/01jf74q70","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I23758234"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Lamijan Hadi Susarno","raw_affiliation_strings":["Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya","institution_ids":["https://openalex.org/I23758234"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5159346724","display_name":"Syaiputra Wahyuda Meisa Diningrat","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I23758234","display_name":"Universitas Negeri Surabaya","ror":"https://ror.org/01jf74q70","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I23758234"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Syaiputra Wahyuda Meisa Diningrat","raw_affiliation_strings":["Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya","institution_ids":["https://openalex.org/I23758234"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5076258446","display_name":"Fajar Arianto","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-5026-0092","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-5026-0092"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I23758234","display_name":"Universitas Negeri Surabaya","ror":"https://ror.org/01jf74q70","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I23758234"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Fajar Arianto","raw_affiliation_strings":["Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Program Studi Magister Teknologi Pendidikan, Fakultas Ilmu Pendidikan, Universitas Negeri Surabaya","institution_ids":["https://openalex.org/I23758234"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I23758234"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":"6","issue":"4","first_page":"2399","last_page":"2414"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T10533","display_name":"Teaching and Learning Programming","score":0.3292999863624573,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1706","display_name":"Computer Science Applications"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/17","display_name":"Computer Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T10533","display_name":"Teaching and Learning Programming","score":0.3292999863624573,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1706","display_name":"Computer Science Applications"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/17","display_name":"Computer Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T11299","display_name":"Problem and Project Based Learning","score":0.3292999863624573,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12390","display_name":"Comics and Graphic Narratives","score":0.11500000208616257,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1213","display_name":"Visual Arts and Performing Arts"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/12","display_name":"Arts and Humanities"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/digital-comics","display_name":"digital comics","score":0.9959999918937683},{"id":"https://openalex.org/keywords/problem-based-learning","display_name":"problem-based learning","score":0.9860000014305115},{"id":"https://openalex.org/keywords/visual-literacy","display_name":"visual literacy","score":0.9980000257492065},{"id":"https://openalex.org/keywords/creative-thinking","display_name":"creative thinking","score":0.9980000257492065},{"id":"https://openalex.org/keywords/informatics-education","display_name":"informatics education","score":0.9290000200271606},{"id":"https://openalex.org/keywords/eighth-grade-students","display_name":"eighth grade students","score":0.890999972820282}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C529099274","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1004","display_name":"Comics","level":2,"score":0.6064000129699707},{"id":"https://openalex.org/C145420912","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q853077","display_name":"Mathematics education","level":1,"score":0.5828999876976013},{"id":"https://openalex.org/C2777212361","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5127848","display_name":"Class (philosophy)","level":2,"score":0.520799994468689},{"id":"https://openalex.org/C15744967","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q9418","display_name":"Psychology","level":0,"score":0.5188000202178955},{"id":"https://openalex.org/C2777646416","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q242069","display_name":"Digital literacy","level":2,"score":0.40220001339912415},{"id":"https://openalex.org/C19417346","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q7922","display_name":"Pedagogy","level":1,"score":0.3305000066757202},{"id":"https://openalex.org/C533356498","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q843894","display_name":"Critical thinking","level":2,"score":0.31119999289512634},{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.2849999964237213},{"id":"https://openalex.org/C41008148","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21198","display_name":"Computer science","level":0,"score":0.27639999985694885},{"id":"https://openalex.org/C2988206411","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q170658","display_name":"Creative thinking","level":3,"score":0.2694000005722046},{"id":"https://openalex.org/C100521375","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2015382","display_name":"Competence (human resources)","level":2,"score":0.26910001039505005},{"id":"https://openalex.org/C2778750949","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1156763","display_name":"Visual literacy","level":2,"score":0.2669999897480011},{"id":"https://openalex.org/C2778498041","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q915466","display_name":"Academic year","level":2,"score":0.25839999318122864}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.51878/educator.v6i4.16597","doi":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597","pdf_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/educator/article/download/16597/11172","source":{"id":"https://openalex.org/S4386621902","display_name":"EDUCATOR Jurnal Inovasi Tenaga Pendidik dan Kependidikan","issn_l":"2807-8659","issn":["2807-8659","2807-8829"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"EDUCATOR : Jurnal Inovasi Tenaga Pendidik dan Kependidikan","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.51878/educator.v6i4.16597","doi":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/educator.v6i4.16597","pdf_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/educator/article/download/16597/11172","source":{"id":"https://openalex.org/S4386621902","display_name":"EDUCATOR Jurnal Inovasi Tenaga Pendidik dan Kependidikan","issn_l":"2807-8659","issn":["2807-8659","2807-8829"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"EDUCATOR : Jurnal Inovasi Tenaga Pendidik dan Kependidikan","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"display_name":"Quality education","score":0.975600004196167,"id":"https://metadata.un.org/sdg/4"}],"study_designs":[{"display_name":"Clinical Trial","id":"https://openalex.org/study-designs/clinical-trial"}],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7225428304.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7225428304.grobid-xml"},"referenced_works_count":7,"referenced_works":["https://openalex.org/W3158241570","https://openalex.org/W4211241198","https://openalex.org/W4289712829","https://openalex.org/W4385816247","https://openalex.org/W4395004146","https://openalex.org/W4412734893","https://openalex.org/W7167918250"],"related_works":["https://openalex.org/W7219418239","https://openalex.org/W7216218197","https://openalex.org/W7070170677","https://openalex.org/W7163700065","https://openalex.org/W4225139302","https://openalex.org/W7042519357","https://openalex.org/W7078546697","https://openalex.org/W7219436682","https://openalex.org/W7215463235","https://openalex.org/W7219229060"],"abstract_inverted_index":{"ABSTRACT":[0],"Informatics":[1,185],"learning,":[2],"particularly":[3],"in":[4,44,86,154],"the":[5,32,39,46,98,175,197,200],"topics":[6],"of":[7,34,53,177,199],"functions":[8],"and":[9,49,79,109,111,117,122,163,191],"data":[10,211],"structures,":[11],"requires":[12],"instructional":[13],"strategies":[14],"that":[15],"help":[16],"students":[17,55,72,85],"understand":[18],"visual":[19,47,129,155,189,250,327,355,386],"representations":[20],"while":[21,137,195],"developing":[22],"creative":[23,50,140,164,192],"approaches":[24],"to":[25,30,135,146,187],"problem-solving.":[26],"This":[27],"study":[28],"aimed":[29],"analyze":[31],"effectiveness":[33],"digital":[35,95,179,239,294,376],"comics":[36,180],"integrated":[37],"with":[38,64,83],"Problem-Based":[40],"Learning":[41,246],"(PBL)":[42,247],"model":[43,243],"improving":[45],"literacy":[48,130,156],"thinking":[51,141,165],"skills":[52],"eighth-grade":[54],"at":[56],"SMP":[57,259],"Negeri":[58,260],"61":[59,261],"Surabaya.":[60,262],"A":[61],"quantitative":[62],"approach":[63],"a":[65,80],"quasi-experimental":[66],"design":[67],"was":[68],"employed,":[69],"involving":[70],"60":[71,272],"divided":[73],"equally":[74],"into":[75],"an":[76,182],"experimental":[77,90,126],"class":[78,91,100],"control":[81,99],"class,":[82],"30":[84,277,284],"each":[87],"group.":[88],"The":[89,125],"learned":[92],"through":[93,107],"PBL-based":[94,178],"comics,":[96],"whereas":[97],"received":[101],"conventional":[102],"instruction.":[103],"Data":[104,303],"were":[105],"collected":[106],"pretests":[108],"posttests":[110],"analyzed":[112],"using":[113],"descriptive":[114],"statistics,":[115],"normality":[116],"homogeneity":[118],"tests,":[119],"paired-samples":[120,320],"t-tests,":[121],"independent-samples":[123,323],"t-tests.":[124],"class\u2019s":[127],"mean":[128,139],"score":[131,142],"increased":[132],"from":[133,144],"56.67":[134],"80.93,":[136],"its":[138],"rose":[143],"52.07":[145],"79.67.":[147],"Between-group":[148],"tests":[149],"revealed":[150],"significant":[151],"posttest":[152,350],"differences":[153],"(t":[157,166,356,365],"=":[158,167,357,366],"10.231,":[159],"p":[160,169,359,368],"<":[161,170,360,369],".001)":[162],"7.736,":[168],".001).":[171],"These":[172],"findings":[173],"support":[174],"use":[176],"as":[181],"alternative":[183],"for":[184],"instruction":[186],"facilitate":[188],"understanding":[190],"idea":[193],"development,":[194],"acknowledging":[196],"limitations":[198],"research":[201],"design.":[202],"ABSTRAK":[203],"Pembelajaran":[204],"Informatika":[205,382],"pada":[206,280,285,353],"materi":[207],"fungsi":[208],"dan":[209,251,283,308,322,362,387],"struktur":[210],"memerlukan":[212],"strategi":[213],"yang":[214,240,270,351],"tidak":[215],"hanya":[216],"membantu":[217],"peserta":[218,255,273,278],"didik":[219,256,279],"memahami":[220],"representasi":[221],"visual,":[222],"tetapi":[223],"juga":[224],"mengembangkan":[225],"gagasan":[226,389],"untuk":[227,383],"menyelesaikan":[228],"masalah":[229],"secara":[230],"kreatif.":[231],"Penelitian":[232,263],"ini":[233,372],"bertujuan":[234],"menganalisis":[235],"efektivitas":[236],"penggunaan":[237,374],"komik":[238,293,375],"dipadukan":[241],"dengan":[242,267,391],"Problem":[244],"Based":[245],"terhadap":[248],"literasi":[249,326,354],"kemampuan":[252,336],"berpikir":[253,337,363],"kreatif":[254,338,364],"kelas":[257,281,286,298,328],"VIII":[258],"menggunakan":[264,292,313],"pendekatan":[265],"kuantitatif":[266],"desain":[268,395],"quasi-experiment":[269],"melibatkan":[271],"didik,":[274],"terdiri":[275],"atas":[276],"eksperimen":[282,289,329],"kontrol.":[287],"Kelas":[288],"mengikuti":[290],"pembelajaran":[291,301,381],"berbasis":[295,377],"PBL,":[296],"sedangkan":[297,335],"kontrol":[299],"menjalani":[300],"konvensional.":[302],"diperoleh":[304],"melalui":[305],"tes":[306],"sebelum":[307],"sesudah":[309],"pembelajaran,":[310],"kemudian":[311],"dianalisis":[312],"statistik":[314],"deskriptif,":[315],"uji":[316,318,345],"normalitas,":[317],"homogenitas,":[319],"t-test,":[321],"t-test.":[324],"Rata-rata":[325],"meningkat":[330,339],"dari":[331,340],"56,67":[332],"menjadi":[333,342],"80,93,":[334],"52,07":[341],"79,67.":[343],"Hasil":[344],"antarkelompok":[346],"menunjukkan":[347],"perbedaan":[348],"skor":[349],"signifikan":[352],"10,231;":[358],"0,001)":[361],"7,736;":[367],"0,001).":[370],"Temuan":[371],"mendukung":[373],"PBL":[378],"sebagai":[379],"alternatif":[380],"memfasilitasi":[384],"pemahaman":[385],"pengembangan":[388],"kreatif,":[390],"tetap":[392],"mempertimbangkan":[393],"keterbatasan":[394],"penelitian.":[396]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-11-08T12:12:28.789561","created_date":"2026-11-07T00:00:00"}
