{"id":"https://openalex.org/W7225293147","doi":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482","title":"SEMANGAT WIRAUSAHA DAN PERAN GURU SMK: SYSTEMATIC LITERATURE REVIEW","display_name":"SEMANGAT WIRAUSAHA DAN PERAN GURU SMK: SYSTEMATIC LITERATURE REVIEW","publication_year":2026,"publication_date":"2026-11-06","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7225293147","doi":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482"},"language":"en","primary_location":{"id":"doi:10.51878/learning.v6i4.14482","doi":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482","pdf_url":"https://www.jurnalp4i.com/index.php/learning/article/download/14482/11160","source":{"id":"https://openalex.org/S4210204026","display_name":"LEARNING Jurnal Inovasi Penelitian Pendidikan dan Pembelajaran","issn_l":"2777-0575","issn":["2777-0575","2777-0583"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"LEARNING : Jurnal Inovasi Penelitian Pendidikan dan Pembelajaran","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"review","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://www.jurnalp4i.com/index.php/learning/article/download/14482/11160","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5121262468","display_name":"Nur Khoeron","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405275280","display_name":"Universitas Ivet","ror":"https://ror.org/039ej5p61","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4405275280"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Nur Khoeron","raw_affiliation_strings":["Universitas Ivet"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universitas Ivet","institution_ids":["https://openalex.org/I4405275280"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5156441244","display_name":"Luluk Elyana","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405275280","display_name":"Universitas Ivet","ror":"https://ror.org/039ej5p61","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4405275280"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Luluk Elyana","raw_affiliation_strings":["Universitas Ivet, Semarang Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universitas Ivet, Semarang Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I4405275280"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5024826178","display_name":"Dyah Kusbiantari","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-1166-6142","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-1166-6142"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405275280","display_name":"Universitas Ivet","ror":"https://ror.org/039ej5p61","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4405275280"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Dyah Kusbiantari","raw_affiliation_strings":["Universitas Ivet, Semarang Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universitas Ivet, Semarang Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I4405275280"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I4405275280"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":"6","issue":"4","first_page":"4864","last_page":"4878"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T13872","display_name":"Vocational and Entrepreneurial Education","score":0.9980000257492065,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T13872","display_name":"Vocational and Entrepreneurial Education","score":0.9980000257492065,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10058","display_name":"Entrepreneurship Studies and Influences","score":0.0017000000225380063,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1405","display_name":"Management of Technology and Innovation"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/14","display_name":"Business, Management and Accounting"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T14508","display_name":"Vocational Education and Training","score":9.999999747378752e-05,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/entrepreneurship-education","display_name":"entrepreneurship education","score":0.9810000061988831},{"id":"https://openalex.org/keywords/vocational-high-school","display_name":"vocational high school","score":0.9760000109672546},{"id":"https://openalex.org/keywords/teacher-competence","display_name":"teacher competence","score":0.847000002861023},{"id":"https://openalex.org/keywords/entrepreneurial-spirit","display_name":"entrepreneurial spirit","score":0.8159999847412109},{"id":"https://openalex.org/keywords/experiential-learning","display_name":"experiential learning","score":0.953000009059906},{"id":"https://openalex.org/keywords/entrepreneurship-teaching-methods","display_name":"entrepreneurship teaching methods","score":0.8349999785423279},{"id":"https://openalex.org/keywords/value-creation","display_name":"value creation","score":0.703000009059906},{"id":"https://openalex.org/keywords/school-industry-collaboration","display_name":"school-industry collaboration","score":0.6060000061988831},{"id":"https://openalex.org/keywords/entrepreneurial-intention","display_name":"entrepreneurial intention","score":0.6060000061988831},{"id":"https://openalex.org/keywords/vocational-education-graduates","display_name":"vocational education graduates","score":0.6309999823570251},{"id":"https://openalex.org/keywords/teacher-role","display_name":"teacher role","score":0.45500001311302185},{"id":"https://openalex.org/keywords/business-start-up","display_name":"startups","score":0.5619999766349792},{"id":"https://openalex.org/keywords/teacher-education","display_name":"teacher professional development","score":0.4620000123977661}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C37228920","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1307600","display_name":"Experiential learning","level":2,"score":0.6758999824523926},{"id":"https://openalex.org/C84309077","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3908516","display_name":"Entrepreneurship","level":2,"score":0.6531000137329102},{"id":"https://openalex.org/C668760","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q6869278","display_name":"Vocational education","level":2,"score":0.6122999787330627},{"id":"https://openalex.org/C2987553829","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5380761","display_name":"Entrepreneurship education","level":3,"score":0.6089000105857849},{"id":"https://openalex.org/C100521375","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2015382","display_name":"Competence (human resources)","level":2,"score":0.5823000073432922},{"id":"https://openalex.org/C19417346","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q7922","display_name":"Pedagogy","level":1,"score":0.5356000065803528},{"id":"https://openalex.org/C74196892","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q7781188","display_name":"Thematic analysis","level":3,"score":0.527400016784668},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.42739999294281006},{"id":"https://openalex.org/C2779530757","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1207505","display_name":"Quality (philosophy)","level":2,"score":0.4002000093460083},{"id":"https://openalex.org/C15744967","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q9418","display_name":"Psychology","level":0,"score":0.3928000032901764},{"id":"https://openalex.org/C189708586","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1504425","display_name":"Systematic review","level":3,"score":0.3440000116825104},{"id":"https://openalex.org/C2992189166","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3908516","display_name":"Entrepreneurial education","level":4,"score":0.336899995803833},{"id":"https://openalex.org/C158154518","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q7310970","display_name":"Relevance (law)","level":2,"score":0.31859999895095825},{"id":"https://openalex.org/C162446236","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q653137","display_name":"Content analysis","level":2,"score":0.28209999203681946},{"id":"https://openalex.org/C2776950860","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2914681","display_name":"Originality","level":3,"score":0.27459999918937683},{"id":"https://openalex.org/C2776291640","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2912517","display_name":"Value (mathematics)","level":2,"score":0.27219998836517334},{"id":"https://openalex.org/C187736073","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2920921","display_name":"Management","level":1,"score":0.2702000141143799},{"id":"https://openalex.org/C56739046","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q192060","display_name":"Knowledge management","level":1,"score":0.260699987411499},{"id":"https://openalex.org/C55587333","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1133029","display_name":"Engineering ethics","level":1,"score":0.2603999972343445}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.51878/learning.v6i4.14482","doi":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482","pdf_url":"https://www.jurnalp4i.com/index.php/learning/article/download/14482/11160","source":{"id":"https://openalex.org/S4210204026","display_name":"LEARNING Jurnal Inovasi Penelitian Pendidikan dan Pembelajaran","issn_l":"2777-0575","issn":["2777-0575","2777-0583"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"LEARNING : Jurnal Inovasi Penelitian Pendidikan dan Pembelajaran","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.51878/learning.v6i4.14482","doi":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/learning.v6i4.14482","pdf_url":"https://www.jurnalp4i.com/index.php/learning/article/download/14482/11160","source":{"id":"https://openalex.org/S4210204026","display_name":"LEARNING Jurnal Inovasi Penelitian Pendidikan dan Pembelajaran","issn_l":"2777-0575","issn":["2777-0575","2777-0583"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"LEARNING : Jurnal Inovasi Penelitian Pendidikan dan Pembelajaran","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"id":"https://metadata.un.org/sdg/4","display_name":"Quality education","score":1.0},{"id":"https://metadata.un.org/sdg/8","display_name":"Decent work and economic growth","score":0.833299994468689}],"study_designs":[{"id":"https://openalex.org/study-designs/systematic-review","display_name":"Systematic Review"}],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7225293147.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7225293147.grobid-xml"},"referenced_works_count":17,"referenced_works":["https://openalex.org/W2997832246","https://openalex.org/W4206061935","https://openalex.org/W4283708769","https://openalex.org/W4307918325","https://openalex.org/W4311035319","https://openalex.org/W4319943021","https://openalex.org/W4323669804","https://openalex.org/W4323846681","https://openalex.org/W4392186730","https://openalex.org/W4399217045","https://openalex.org/W4414884030","https://openalex.org/W4414920466","https://openalex.org/W4415040876","https://openalex.org/W4415586748","https://openalex.org/W4415735703","https://openalex.org/W4415735712","https://openalex.org/W4416093700"],"related_works":["https://openalex.org/W7165108679","https://openalex.org/W4389000984","https://openalex.org/W1672950419","https://openalex.org/W7219667469","https://openalex.org/W4416444558","https://openalex.org/W7169794110","https://openalex.org/W7216679366","https://openalex.org/W4406126182","https://openalex.org/W4390609433","https://openalex.org/W7215698788"],"abstract_inverted_index":{"Entrepreneurship":[0],"education":[1,72,150,232],"in":[2,11,31,116,120,151,182,233],"Vocational":[3],"High":[4],"Schools":[5],"(SMKs)":[6],"plays":[7],"an":[8,65],"important":[9,225],"role":[10],"fostering":[12],"students'":[13],"economic":[14],"independence":[15],"and":[16,36,57,68,92,112,131,139,163,174,191,216,221],"readiness":[17],"to":[18,45,108],"create":[19],"business":[20],"opportunities.":[21],"However,":[22],"its":[23],"implementation":[24,166],"still":[25],"faces":[26],"several":[27],"challenges,":[28],"including":[29],"limitations":[30],"teaching":[32,48,159],"methods,":[33,160],"teacher":[34,55,161,211],"competence,":[35,212],"support":[37,61,175],"from":[38,176],"the":[39,62,109,121,146,156,165,177,186,228],"educational":[40,178],"ecosystem.":[41,179],"This":[42,78,206],"study":[43,79,207],"aims":[44],"identify":[46],"entrepreneurship":[47,71,149,231],"methods":[49],"used":[50],"by":[51,86],"SMK":[52,367],"teachers,":[53],"examine":[54],"competencies":[56],"instructional":[58],"approaches":[59],"that":[60,145,209],"development":[63,187],"of":[64,148,158,167,188,230],"entrepreneurial":[66,172,184,204,383],"mindset,":[67,173,384],"analyze":[69],"relevant":[70,222],"outcomes":[73,200],"for":[74,226],"vocational":[75],"school":[76],"graduates.":[77],"employed":[80],"a":[81],"systematic":[82,307],"literature":[83,308],"review":[84,309],"approach":[85],"examining":[87],"articles":[88,118],"published":[89],"between":[90,219],"2023":[91],"2026.":[93],"The":[94,124,141],"initial":[95],"search":[96],"identified":[97],"20":[98,321],"articles,":[99],"which":[100],"were":[101,126],"subsequently":[102],"screened":[103],"based":[104],"on":[105],"their":[106],"relevance":[107],"research":[110,113],"focus":[111],"questions,":[114],"resulting":[115],"6":[117,337],"included":[119],"final":[122],"synthesis.":[123],"data":[125,135],"analyzed":[127],"using":[128],"thematic":[129,137],"analysis":[130,133],"content":[132],"through":[134],"reduction,":[136],"categorization,":[138],"interpretation.":[140],"synthesis":[142],"results":[143],"indicate":[144],"effectiveness":[147],"SMKs":[152],"is":[153],"associated":[154],"with":[155],"quality":[157,229],"competence":[162],"roles,":[164],"experiential":[168,214],"learning,":[169,215],"value":[170],"creation,":[171],"Students'":[180],"engagement":[181],"authentic":[183],"experiences,":[185],"value-creation":[189],"capabilities,":[190],"actual":[192],"venture":[193],"creation":[194],"also":[195],"emerged":[196],"as":[197],"more":[198],"concrete":[199],"than":[201],"merely":[202],"measuring":[203],"intention.":[205],"concludes":[208],"strengthening":[210],"implementing":[213],"enhancing":[217],"collaboration":[218],"schools":[220],"stakeholders":[223],"are":[224],"improving":[227],"SMKs.":[234],"ABSTRAK":[235],"Pendidikan":[236],"kewirausahaan":[237,278,297,365,393,439],"di":[238,366,440],"Sekolah":[239],"Menengah":[240],"Kejuruan":[241],"(SMK)":[242],"berperan":[243],"penting":[244,434],"dalam":[245,341,391,435],"membangun":[246],"kemandirian":[247],"ekonomi":[248],"dan":[249,267,285,332,349,357,374,399,426],"kesiapan":[250],"murid":[251,390],"untuk":[252,274],"menciptakan":[253,397],"peluang":[254],"usaha.":[255],"Namun,":[256],"pelaksanaannya":[257],"masih":[258],"menghadapi":[259],"kendala":[260],"berupa":[261],"keterbatasan":[262],"metode":[263,276,371],"pembelajaran,":[264,372],"kompetensi":[265,284,373,420],"guru,":[266,376,421],"dukungan":[268,386],"ekosistem":[269,387],"pendidikan.":[270,388],"Penelitian":[271,303,415],"ini":[272,304,416],"bertujuan":[273],"mengidentifikasi":[275],"pembelajaran":[277,378,423],"yang":[279,288,298,313,339,406],"digunakan":[280,340],"guru":[281],"SMK,":[282],"mengkaji":[283],"pendekatan":[286,306],"pengajaran":[287],"mendukung":[289],"pola":[290],"pikir":[291],"kewirausahaan,":[292],"serta":[293,385],"menganalisis":[294],"outcome":[295,405],"pendidikan":[296,364,438],"relevan":[299],"bagi":[300],"lulusan":[301],"SMK.":[302,441],"menggunakan":[305,346],"dengan":[310,329,369,410,429],"menelusuri":[311],"artikel":[312,338],"diterbitkan":[314],"pada":[315],"rentang":[316],"2023\u20132026.":[317],"Penelusuran":[318],"awal":[319],"menghasilkan":[320],"artikel,":[322],"kemudian":[323],"dilakukan":[324],"proses":[325],"seleksi":[326],"berdasarkan":[327],"relevansi":[328],"fokus":[330],"penelitian":[331,334],"pertanyaan":[333],"sehingga":[335],"diperoleh":[336],"sintesis":[342,360],"akhir.":[343],"Data":[344],"dianalisis":[345],"analisis":[347,350],"tematik":[348],"konten":[351],"melalui":[352],"reduksi":[353],"data,":[354],"kategorisasi":[355],"tema,":[356],"interpretasi.":[358],"Hasil":[359],"menunjukkan":[361],"bahwa":[362,418],"efektivitas":[363],"berkaitan":[368],"kualitas":[370,437],"peran":[375],"penerapan":[377,422],"berbasis":[379,424],"pengalaman,":[380,425],"penciptaan":[381,400],"nilai,":[382,398],"Keterlibatan":[389],"pengalaman":[392],"nyata,":[394],"pengembangan":[395],"kemampuan":[396],"usaha":[401],"juga":[402],"muncul":[403],"sebagai":[404],"lebih":[407],"konkret":[408],"dibandingkan":[409],"hanya":[411],"mengukur":[412],"niat":[413],"berwirausaha.":[414],"menyimpulkan":[417],"penguatan":[419],"kolaborasi":[427],"sekolah":[428],"pemangku":[430],"kepentingan":[431],"merupakan":[432],"aspek":[433],"meningkatkan":[436]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-11-07T11:25:07.637180","created_date":"2026-11-06T00:00:00"}
