{"id":"https://openalex.org/W7221663497","doi":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09","title":"La brecha de la infraestructura h\u00eddrica deficiente en el sistema habitacional en comunidades rurales de la Huasteca Alta Veracruzana","display_name":"La brecha de la infraestructura h\u00eddrica deficiente en el sistema habitacional en comunidades rurales de la Huasteca Alta Veracruzana","publication_year":2026,"publication_date":"2026-10-01","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7221663497","doi":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09"},"language":"es","primary_location":{"id":"doi:10.52501/cc.444.09","doi":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09","pdf_url":"https://comunicacion-cientifica.com/doi/cc444/444-09.pdf","source":{"id":"https://openalex.org/S4306486808","display_name":"Ediciones Comunicaci\u00f3n Cient\u00edfica eBooks","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"ebook platform"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Temas metropolitanos selectos","raw_type":"book-chapter"},"volume":{"id":"https://openalex.org/W7221652504","display_name":"Temas metropolitanos selectos"},"type":"book-chapter","indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"bronze","oa_url":"https://comunicacion-cientifica.com/doi/cc444/444-09.pdf","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5158590311","display_name":"Frida Citlali Maruri Rodr\u00edguez","orcid":"https://orcid.org/0009-0005-5091-2723","observed_orcids":["https://orcid.org/0009-0005-5091-2723"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I147280213","display_name":"Universidad Veracruzana","ror":"https://ror.org/03efxn362","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I147280213"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Frida Citlali Maruri Rodr\u00edguez","raw_affiliation_strings":["Universidad Veracruzana"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0009-0005-5091-2723","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Veracruzana","institution_ids":["https://openalex.org/I147280213"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5053752767","display_name":"Juan Andr\u00e9s S\u00e1nchez Garc\u00eda","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2217-2711","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-2217-2711"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I147280213","display_name":"Universidad Veracruzana","ror":"https://ror.org/03efxn362","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I147280213"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Juan Andr\u00e9s S\u00e1nchez Garc\u00eda","raw_affiliation_strings":["Universidad Veracruzana"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2217-2711","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Veracruzana","institution_ids":["https://openalex.org/I147280213"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5067715405","display_name":"Ma Guadalupe Noem\u00ed Uehara Guerrero","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-3968-7797","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-3968-7797"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I147280213","display_name":"Universidad Veracruzana","ror":"https://ror.org/03efxn362","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I147280213"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Ma. Guadalupe Noemi Uehara Guerrero","raw_affiliation_strings":["Universidad Veracruzana"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0003-3968-7797","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Veracruzana","institution_ids":["https://openalex.org/I147280213"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I147280213"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.88326848,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":null,"issue":null,"first_page":"237","last_page":"255"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T14232","display_name":"Water Resource Management and Quality","score":0.9878000020980835,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2312","display_name":"Water Science and Technology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/23","display_name":"Environmental Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T14232","display_name":"Water Resource Management and Quality","score":0.9878000020980835,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2312","display_name":"Water Science and Technology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/23","display_name":"Environmental Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12147","display_name":"Urban and Rural Development Challenges","score":0.010599999688565731,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3322","display_name":"Urban Studies"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12248","display_name":"Water Governance and Infrastructure","score":0.0007999999797903001,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3320","display_name":"Political Science and International Relations"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/water-infrastructure","display_name":"water infrastructure","score":0.722000002861023},{"id":"https://openalex.org/keywords/rural-housing","display_name":"rural housing","score":0.8339999914169312},{"id":"https://openalex.org/keywords/access-to-drinking-water","display_name":"drinking water access","score":0.8050000071525574},{"id":"https://openalex.org/keywords/water-scarcity","display_name":"water scarcity","score":0.6809999942779541},{"id":"https://openalex.org/keywords/housing-policy","display_name":"housing policy","score":0.5},{"id":"https://openalex.org/keywords/rainwater-harvesting","display_name":"rainwater harvesting","score":0.8130000233650208},{"id":"https://openalex.org/keywords/housing-vulnerability","display_name":"housing vulnerability","score":0.44200000166893005},{"id":"https://openalex.org/keywords/public-health-risk","display_name":"public health risk","score":0.46700000762939453},{"id":"https://openalex.org/keywords/climate-resilience","display_name":"climate resilience","score":0.5619999766349792},{"id":"https://openalex.org/keywords/naranjo","display_name":"Naranjo","score":0.968999981880188}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.42989999055862427},{"id":"https://openalex.org/C205649164","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1071","display_name":"Geography","level":0,"score":0.41769999265670776},{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.4056999981403351},{"id":"https://openalex.org/C18762648","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q42213","display_name":"Work (physics)","level":2,"score":0.29019999504089355},{"id":"https://openalex.org/C144133560","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q4830453","display_name":"Business","level":0,"score":0.2720000147819519},{"id":"https://openalex.org/C549774020","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q851147","display_name":"Welfare economics","level":1,"score":0.263700008392334},{"id":"https://openalex.org/C2779343474","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3109175","display_name":"Context (archaeology)","level":2,"score":0.24879999458789825},{"id":"https://openalex.org/C2780378061","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q25351891","display_name":"Service (business)","level":2,"score":0.2094999998807907},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.20170000195503235},{"id":"https://openalex.org/C98045186","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q205663","display_name":"Process (computing)","level":2,"score":0.20100000500679016}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.52501/cc.444.09","doi":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09","pdf_url":"https://comunicacion-cientifica.com/doi/cc444/444-09.pdf","source":{"id":"https://openalex.org/S4306486808","display_name":"Ediciones Comunicaci\u00f3n Cient\u00edfica eBooks","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"ebook platform"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Temas metropolitanos selectos","raw_type":"book-chapter"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.52501/cc.444.09","doi":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.52501/cc.444.09","pdf_url":"https://comunicacion-cientifica.com/doi/cc444/444-09.pdf","source":{"id":"https://openalex.org/S4306486808","display_name":"Ediciones Comunicaci\u00f3n Cient\u00edfica eBooks","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"ebook platform"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Temas metropolitanos selectos","raw_type":"book-chapter"},"sustainable_development_goals":[{"id":"https://metadata.un.org/sdg/11","score":0.9333000183105469,"display_name":"Sustainable cities and communities"},{"id":"https://metadata.un.org/sdg/6","score":0.8999999761581421,"display_name":"Clean water and sanitation"},{"id":"https://metadata.un.org/sdg/10","score":0.8974000215530396,"display_name":"Reduced inequalities"},{"id":"https://metadata.un.org/sdg/9","score":0.4943999946117401,"display_name":"Industry, innovation and infrastructure"},{"id":"https://metadata.un.org/sdg/2","score":0.4359000027179718,"display_name":"Zero hunger"},{"id":"https://metadata.un.org/sdg/1","score":0.41670000553131104,"display_name":"No poverty"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7221663497.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7221663497.grobid-xml"},"referenced_works_count":0,"referenced_works":[],"related_works":["https://openalex.org/W4320009598","https://openalex.org/W4402474290","https://openalex.org/W6989058791","https://openalex.org/W4281749917","https://openalex.org/W7169551515","https://openalex.org/W3194034602","https://openalex.org/W2898540890","https://openalex.org/W2562441809","https://openalex.org/W7138980205","https://openalex.org/W2965752148"],"abstract_inverted_index":{"El":[0],"acceso":[1,104,165,223],"al":[2,105,164,166,224,252,271],"agua":[3,55,106,196,225],"potable":[4],"es":[5,170,215],"un":[6,29,132],"determinante":[7],"en":[8,15,101,144,174,199,226],"la":[9,24,37,57,68,80,83,87,90,94,154,161,210,234,258,261,265,275],"habitabilidad":[10],"de":[11,39,41,47,54,59,89,96,103,123,142,153,156,179,185,193,195,201,222,247,267,277],"las":[12,60,98,112,218],"comunidades":[13,145,227,269],"rurales":[14],"M\u00e9xico.":[16],"En":[17],"municipios":[18],"como":[19,188,244],"Tantoyuca":[20],"y":[21,44,50,65,86,107,126,140,163,191,203,221,236,249,263,274],"Naranjos,":[22],"Veracruz,":[23],"infraestructura":[25,84,180],"h\u00eddrica":[26,85],"deficiente":[27],"representa":[28],"nodo":[30],"cr\u00edtico":[31],"dentro":[32],"del":[33,115,240],"sistema":[34],"habitacional,":[35],"afectando":[36],"calidad":[38],"vida":[40],"los":[42],"habitantes":[43],"perpetuando":[45],"condiciones":[46],"vulnerabilidad":[48],"social":[49],"econ\u00f3mica.":[51],"La":[52,128,177],"escasez":[53,276],"limita":[56],"funcionalidad":[58],"viviendas,":[61],"dificultando":[62],"el":[63,74,121,237,245],"saneamiento":[64],"exponiendo":[66],"a":[67,70,111,151,160],"poblaci\u00f3n":[69],"riesgos":[71,208],"sanitarios,":[72],"agravando":[73],"rezago":[75],"habitacional.":[76],"Este":[77],"estudio":[78,141],"analiza":[79],"relaci\u00f3n":[81],"entre":[82],"sostenibilidad":[88],"vivienda":[91,108,162],"rural,":[92,117],"considerando":[93],"hip\u00f3tesis":[95],"que":[97,119,214,232],"pol\u00edticas":[99,219],"p\u00fablicas":[100],"materia":[102],"no":[109],"responden":[110],"necesidades":[113],"espec\u00edficas":[114],"entorno":[116],"lo":[118],"impide":[120],"desarrollo":[122],"soluciones":[124,186],"eficaces":[125],"sostenibles.":[127],"metodolog\u00eda":[129],"empleada":[130],"combina":[131],"enfoque":[133],"cualitativo":[134],"con":[135],"revisi\u00f3n":[136],"documental,":[137],"an\u00e1lisis":[138],"normativo":[139],"casos":[143],"seleccionadas.":[146],"Los":[147],"hallazgos":[148],"evidencian":[149],"que,":[150,198],"pesar":[152],"existencia":[155],"programas":[157],"gubernamentales":[158],"orientados":[159],"agua,":[167],"su":[168],"implementaci\u00f3n":[169],"limitada":[171],"e":[172],"ineficaz":[173],"contextos":[175],"rurales.":[176],"falta":[178],"adecuada":[181],"genera":[182],"una":[183],"dependencia":[184],"informales,":[187],"pozos":[189],"artificiales":[190],"sistemas":[192],"captaci\u00f3n":[194,235],"pluvial,":[197],"ausencia":[200],"mantenimiento":[202],"tratamientos":[204],"adecuados,":[205],"pueden":[206],"representar":[207],"para":[209],"salud.":[211],"Se":[212],"concluye":[213],"urgente":[216],"reformular":[217],"habitacionales":[220],"rurales,":[228],"integrando":[229],"estrategias":[230],"sostenibles":[231],"contemplen":[233],"almacenamiento":[238],"eficiente":[239],"recurso":[241],"h\u00eddrico,":[242],"as\u00ed":[243],"uso":[246],"materiales":[248],"tecnolog\u00edas":[250],"adaptadas":[251],"contexto":[253],"local.":[254],"Esto":[255],"permitir\u00e1":[256],"mejorar":[257],"habitabilidad,":[259],"reducir":[260],"marginaci\u00f3n":[262],"fortalecer":[264],"resiliencia":[266],"estas":[268],"frente":[270],"cambio":[272],"clim\u00e1tico":[273],"agua.":[278]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-10-30T12:39:25.321706","created_date":"2026-10-14T00:00:00"}
