{"id":"https://openalex.org/W7217861925","doi":null,"title":"Impacto de la estimulaci\u00f3n cognitiva en el desarrollo de la lectoescritura en estudiantes de segundo a\u00f1o de educaci\u00f3n b\u00e1sica: Un estudio cuasi-experimental","display_name":"Impacto de la estimulaci\u00f3n cognitiva en el desarrollo de la lectoescritura en estudiantes de segundo a\u00f1o de educaci\u00f3n b\u00e1sica: Un estudio cuasi-experimental","publication_year":2026,"publication_date":"2026-01-12","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7217861925"},"language":"es","primary_location":{"id":"pmh:oai:ojs2.reicomunicar.org:article/518","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"https://reicomunicar.org/index.php/reicomunicar/article/view/518","pdf_url":"https://reicomunicar.org/index.php/reicomunicar/article/download/518/838","source":{"id":"https://openalex.org/S4210180177","display_name":"Revista Cient\u00edfica Arbitrada de Investigaci\u00f3n en Comunicaci\u00f3n Marketing y Empresa REICOMUNICAR","issn_l":"2737-6354","issn":["2737-6354"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["latindex"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"2737-6354","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"},"volume":null,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":[],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://reicomunicar.org/index.php/reicomunicar/article/download/518/838","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5154953453","display_name":"Mar\u00eda Elizabeth J\u00e1come-Cruz","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210087824","display_name":"Universidad Estatal de Bol\u00edvar","ror":"https://ror.org/005cgg117","country_code":"EC","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4210087824"]}],"countries":["EC"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"J\u00e1come-Cruz, Mar\u00eda Elizabeth","raw_affiliation_strings":["Universidad Estatal de Bol\u00edvar, Direcci\u00f3n de Posgrado y Educaci\u00f3n Continua,  Maestr\u00eda en Educaci\u00f3n B\u00e1sica. Guaranda, Ecuador"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Estatal de Bol\u00edvar, Direcci\u00f3n de Posgrado y Educaci\u00f3n Continua,  Maestr\u00eda en Educaci\u00f3n B\u00e1sica. Guaranda, Ecuador","institution_ids":["https://openalex.org/I4210087824"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5041573178","display_name":"Diana Catalina Ayala Gavil\u00e1nes","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-6110-2797","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-6110-2797"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210087824","display_name":"Universidad Estatal de Bol\u00edvar","ror":"https://ror.org/005cgg117","country_code":"EC","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4210087824"]}],"countries":["EC"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Ayala-Gavilanes, Diana Catalina","raw_affiliation_strings":["Universidad Estatal de Bol\u00edvar, Facultad de Ciencias de la Educaci\u00f3n,  Sociales, Filos\u00f3ficas y Human\u00edsticas. Guaranda, Ecuador"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Estatal de Bol\u00edvar, Facultad de Ciencias de la Educaci\u00f3n,  Sociales, Filos\u00f3ficas y Human\u00edsticas. Guaranda, Ecuador","institution_ids":["https://openalex.org/I4210087824"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I4210087824"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":null,"issue":null,"first_page":null,"last_page":null},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T10103","display_name":"Reading and Literacy Development","score":0.98580002784729,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3204","display_name":"Developmental and Educational Psychology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/32","display_name":"Psychology"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T10103","display_name":"Reading and Literacy Development","score":0.98580002784729,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3204","display_name":"Developmental and Educational Psychology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/32","display_name":"Psychology"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T14104","display_name":"Developmental and Educational Neuropsychology","score":0.01080000028014183,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3206","display_name":"Neuropsychology and Physiological Psychology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/32","display_name":"Psychology"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10589","display_name":"Early Childhood Education and Development","score":0.0010000000474974513,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/cognitive-stimulation","display_name":"cognitive stimulation","score":0.9990000128746033},{"id":"https://openalex.org/keywords/literacy-development","display_name":"literacy development","score":0.9120000004768372},{"id":"https://openalex.org/keywords/reading-skills","display_name":"reading skills","score":0.722000002861023},{"id":"https://openalex.org/keywords/writing-skills","display_name":"writing skills","score":0.996999979019165},{"id":"https://openalex.org/keywords/second-grade-students","display_name":"second grade students","score":0.8560000061988831},{"id":"https://openalex.org/keywords/executive-function","display_name":"executive function","score":0.7540000081062317},{"id":"https://openalex.org/keywords/working-memory","display_name":"working memory","score":0.7590000033378601},{"id":"https://openalex.org/keywords/attention","display_name":"attention","score":0.8330000042915344},{"id":"https://openalex.org/keywords/phonological-awareness","display_name":"phonological awareness","score":0.9760000109672546},{"id":"https://openalex.org/keywords/auditory-perception","display_name":"auditory perception","score":0.9750000238418579},{"id":"https://openalex.org/keywords/neuroeducation","display_name":"neuroeducation","score":0.7829999923706055},{"id":"https://openalex.org/keywords/pedagogical-intervention","display_name":"pedagogical intervention","score":0.8360000252723694},{"id":"https://openalex.org/keywords/student-self-regulation","display_name":"student self-regulation","score":0.6430000066757202}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15744967","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q9418","display_name":"Psychology","level":0,"score":0.6585000157356262},{"id":"https://openalex.org/C169900460","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2200417","display_name":"Cognition","level":2,"score":0.5392000079154968},{"id":"https://openalex.org/C547764534","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q8236","display_name":"Literacy","level":2,"score":0.5285000205039978},{"id":"https://openalex.org/C554936623","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q199657","display_name":"Reading (process)","level":2,"score":0.4999000132083893},{"id":"https://openalex.org/C10050518","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q975085","display_name":"Primary education","level":2,"score":0.4781999886035919},{"id":"https://openalex.org/C2780665704","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q959298","display_name":"Intervention (counseling)","level":2,"score":0.453900009393692},{"id":"https://openalex.org/C3018587665","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q7268696","display_name":"Qualitative analysis","level":3,"score":0.43059998750686646},{"id":"https://openalex.org/C19417346","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q7922","display_name":"Pedagogy","level":1,"score":0.4242999851703644},{"id":"https://openalex.org/C2777267654","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3519023","display_name":"Test (biology)","level":2,"score":0.39419999718666077},{"id":"https://openalex.org/C190248442","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q839486","display_name":"Qualitative research","level":2,"score":0.36809998750686646},{"id":"https://openalex.org/C134290984","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5141241","display_name":"Cognitive skill","level":3,"score":0.3522000014781952},{"id":"https://openalex.org/C58801604","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3284266","display_name":"Elementary mathematics","level":2,"score":0.32910001277923584},{"id":"https://openalex.org/C145420912","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q853077","display_name":"Mathematics education","level":1,"score":0.32269999384880066},{"id":"https://openalex.org/C138496976","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q175002","display_name":"Developmental psychology","level":1,"score":0.2996000051498413},{"id":"https://openalex.org/C140441792","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2910672","display_name":"Cognitive development","level":3,"score":0.2948000133037567},{"id":"https://openalex.org/C2775968953","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q783092","display_name":"Executive functions","level":3,"score":0.2842000126838684},{"id":"https://openalex.org/C2777701204","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1563374","display_name":"Phonological awareness","level":3,"score":0.2687000036239624}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"pmh:oai:ojs2.reicomunicar.org:article/518","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"https://reicomunicar.org/index.php/reicomunicar/article/view/518","pdf_url":"https://reicomunicar.org/index.php/reicomunicar/article/download/518/838","source":{"id":"https://openalex.org/S4210180177","display_name":"Revista Cient\u00edfica Arbitrada de Investigaci\u00f3n en Comunicaci\u00f3n Marketing y Empresa REICOMUNICAR","issn_l":"2737-6354","issn":["2737-6354"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["latindex"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"2737-6354","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"}],"best_oa_location":{"id":"pmh:oai:ojs2.reicomunicar.org:article/518","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"https://reicomunicar.org/index.php/reicomunicar/article/view/518","pdf_url":"https://reicomunicar.org/index.php/reicomunicar/article/download/518/838","source":{"id":"https://openalex.org/S4210180177","display_name":"Revista Cient\u00edfica Arbitrada de Investigaci\u00f3n en Comunicaci\u00f3n Marketing y Empresa REICOMUNICAR","issn_l":"2737-6354","issn":["2737-6354"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["latindex"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"2737-6354","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"},"sustainable_development_goals":[{"display_name":"Quality education","score":0.9901999831199646,"id":"https://metadata.un.org/sdg/4"}],"study_designs":[{"display_name":"Clinical Trial","id":"https://openalex.org/study-designs/clinical-trial"}],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7217861925.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7217861925.grobid-xml"},"referenced_works_count":17,"referenced_works":["https://openalex.org/W1979290264","https://openalex.org/W2106848425","https://openalex.org/W2134860728","https://openalex.org/W4205229817","https://openalex.org/W4285182054","https://openalex.org/W4295776137","https://openalex.org/W4298004814","https://openalex.org/W4317204727","https://openalex.org/W4387307903","https://openalex.org/W4388816559","https://openalex.org/W4391225165","https://openalex.org/W4392166085","https://openalex.org/W4393345103","https://openalex.org/W4400291246","https://openalex.org/W4401880778","https://openalex.org/W4401949971","https://openalex.org/W4412798125"],"related_works":["https://openalex.org/W7076963627","https://openalex.org/W7117705311","https://openalex.org/W7223065733","https://openalex.org/W3112876916","https://openalex.org/W7199934117","https://openalex.org/W4395962139","https://openalex.org/W4402795915","https://openalex.org/W7165482579","https://openalex.org/W7018920896","https://openalex.org/W7061353265"],"abstract_inverted_index":{"DOI:":[0],"https://doi.org/10.46296/rc.v9i17.0408":[1],"ABSTRACT":[2],"Objective:":[3],"To":[4],"analyze":[5],"the":[6,14,164],"impact":[7],"of":[8,16,60,63,144],"a":[9],"cognitive":[10,169],"stimulation":[11,148],"program":[12],"on":[13,70],"development":[15],"literacy":[17],"skills":[18,157],"in":[19,50,111,138],"second-grade":[20],"elementary":[21,165,172],"students.":[22],"Method:":[23],"A":[24],"quasi-experimental":[25],"pretest-posttest":[26],"single-group":[27],"design":[28],"was":[29,87],"implemented,":[30],"complemented":[31],"by":[32],"qualitative":[33],"analysis.":[34],"Eighteen":[35],"students":[36],"(M":[37],"=":[38,42,114,121,126,132],"6.4":[39],"years;":[40],"SD":[41],"0.38)":[43],"from":[44],"\"13":[45],"de":[46],"Abril\"":[47],"Elementary":[48],"School":[49],"Ventanas,":[51],"Los":[52],"R\u00edos":[53],"Province,":[54],"Ecuador,":[55],"participated.":[56],"The":[57,82],"intervention":[58],"consisted":[59],"24":[61],"sessions":[62],"45":[64],"minutes":[65],"over":[66],"eight":[67],"weeks,":[68],"focusing":[69],"activities":[71],"that":[72],"strengthened":[73],"attention,":[74],"working":[75],"memory,":[76],"auditory":[77],"perception,":[78],"and":[79,91,109,123,142],"phonological":[80],"awareness.":[81],"Literacy":[83],"Analysis":[84],"Test":[85],"(TALE)":[86],"applied":[88],"as":[89],"pre":[90],"post-intervention":[92],"assessment,":[93],"along":[94],"with":[95],"semi-structured":[96],"teacher":[97],"interviews.":[98],"Results:":[99],"Paired-samples":[100],"t-test":[101],"analyses":[102],"showed":[103],"statistically":[104],"significant":[105],"differences":[106],"between":[107],"pretest":[108],"posttest":[110],"reading":[112],"(t(17)":[113,125],"4.82,":[115],"p":[116,128],"<":[117,129],".001,":[118,130],"Cohen's":[119],"d":[120,131],"1.14)":[122],"writing":[124],"3.96,":[127],"0.93).":[133],"Qualitative":[134],"analysis":[135],"revealed":[136],"improvements":[137],"motivation,":[139],"active":[140],"participation,":[141],"self-regulation":[143],"learning.":[145],"Conclusions:":[146],"Cognitive":[147],"constitutes":[149],"an":[150],"effective":[151],"pedagogical":[152,177],"strategy":[153],"to":[154],"strengthen":[155],"precursor":[156],"for":[158],"literacy,":[159,171],"suggesting":[160],"its":[161],"integration":[162],"into":[163],"education":[166],"curriculum.":[167],"Keywords:":[168],"stimulation,":[170],"education,":[173],"executive":[174],"functions,":[175],"neuroeducation,":[176],"intervention.":[178]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-11-07T11:25:07.637180","created_date":"2026-10-03T00:00:00"}
