{"id":"https://openalex.org/W7203659041","doi":null,"title":"Dissuas\u00e3o no ciberespa\u00e7o: Um modelo para a Ciberdefesa nacional","display_name":"Dissuas\u00e3o no ciberespa\u00e7o: Um modelo para a Ciberdefesa nacional","publication_year":2026,"publication_date":"2026-06-22","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7203659041"},"language":"pt","primary_location":{"id":"pmh:oai:run.unl.pt:10362/205373","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"http://hdl.handle.net/10362/205373","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402433","display_name":"Portuguese National Funding Agency for Science, Research and Technology (RCAAP Project by FCT)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":null,"raw_type":"doctoral thesis"},"volume":null,"type":"dissertation","is_traditional":true,"indexed_in":[],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"green","oa_url":"http://hdl.handle.net/10362/205373","any_repository_has_fulltext":true},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5147339301","display_name":"Helder Manuel Fialho de Jesus","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":true,"raw_author_name":"Jesus, Helder Manuel Fialho de","raw_affiliation_strings":[],"raw_orcid":null,"affiliations":[]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":0,"institutions_distinct_count":0,"corresponding_author_ids":["https://openalex.org/A5147339301"],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":null,"has_fulltext":false,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":null,"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":null,"issue":null,"first_page":null,"last_page":null},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T12221","display_name":"Cybersecurity and Cyber Warfare Studies","score":0.9965999722480774,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3320","display_name":"Political Science and International Relations"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T12221","display_name":"Cybersecurity and Cyber Warfare Studies","score":0.9965999722480774,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3320","display_name":"Political Science and International Relations"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10053","display_name":"International Relations and Foreign Policy","score":0.0013000000035390258,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3320","display_name":"Political Science and International Relations"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13369","display_name":"European and Russian Geopolitical Military Strategies","score":0.0007999999797903001,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3320","display_name":"Political Science and International Relations"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/cyber-defense","display_name":"cyber defense","score":0.8730000257492065},{"id":"https://openalex.org/keywords/deterrence","display_name":"deterrence","score":0.7570000290870667},{"id":"https://openalex.org/keywords/cyber-deterrence","display_name":"cyber deterrence","score":0.7549999952316284},{"id":"https://openalex.org/keywords/nato","display_name":"NATO","score":0.8289999961853027},{"id":"https://openalex.org/keywords/multi-domain-operations","display_name":"multi-domain operations","score":0.9649999737739563},{"id":"https://openalex.org/keywords/portuguese-armed-forces","display_name":"Portuguese Armed Forces","score":0.7200000286102295},{"id":"https://openalex.org/keywords/cybersecurity","display_name":"cybersecurity","score":0.5950000286102295},{"id":"https://openalex.org/keywords/national-security-strategy","display_name":"national security strategy","score":0.4020000100135803}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.6904000043869019},{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.6628000140190125},{"id":"https://openalex.org/C2779343474","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3109175","display_name":"Context (archaeology)","level":2,"score":0.44179999828338623},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.2939000129699707},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.14579999446868896},{"id":"https://openalex.org/C18762648","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q42213","display_name":"Work (physics)","level":2,"score":0.1445000022649765},{"id":"https://openalex.org/C2992469658","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q40231","display_name":"Federal election","level":3,"score":0.1420000046491623},{"id":"https://openalex.org/C182306322","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1779371","display_name":"Order (exchange)","level":2,"score":0.13539999723434448},{"id":"https://openalex.org/C142362112","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q735","display_name":"Art","level":0,"score":0.13439999520778656},{"id":"https://openalex.org/C2781140086","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q557945","display_name":"Confusion","level":2,"score":0.12919999659061432}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"pmh:oai:run.unl.pt:10362/205373","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"http://hdl.handle.net/10362/205373","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402433","display_name":"Portuguese National Funding Agency for Science, Research and Technology (RCAAP Project by FCT)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":null,"raw_type":"doctoral thesis"}],"best_oa_location":{"id":"pmh:oai:run.unl.pt:10362/205373","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"http://hdl.handle.net/10362/205373","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402433","display_name":"Portuguese National Funding Agency for Science, Research and Technology (RCAAP Project by FCT)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":null,"raw_type":"doctoral thesis"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.8999999761581421,"id":"https://metadata.un.org/sdg/16","display_name":"Peace, justice, and strong institutions"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":false,"grobid_xml":false},"content_urls":null,"referenced_works_count":0,"referenced_works":[],"related_works":["https://openalex.org/W7023696099","https://openalex.org/W7061072442","https://openalex.org/W7056392458","https://openalex.org/W2576107722","https://openalex.org/W4367024908","https://openalex.org/W7135372871","https://openalex.org/W7065715407","https://openalex.org/W2937934653","https://openalex.org/W4200553482","https://openalex.org/W3082183802"],"abstract_inverted_index":{"A":[0,40,301,353],"atual":[1,68],"instabilidade":[2],"geopol\u00edtica,":[3],"a":[4,22,32,50,66,80,91,99,117,140,178,199,204,261,264,288,338,357,378],"par":[5],"da":[6,11,62,85,93,135,292,322,347,380,386,388,391,393,397],"revis\u00e3o":[7,141,291],"do":[8,55,106,113,151,201],"edif\u00edcio":[9],"concetual":[10],"Defesa":[12,19,249],"Nacional":[13,294],"desencadeada":[14],"pelo":[15,318],"Conceito":[16,221,246],"Estrat\u00e9gico":[17,222,247],"de":[18,24,74,97,111,145,160,186,213,223,231,248,276,290,295,306,320,336,349,359,362],"Nacional,":[20,250],"evidencia":[21],"necessidade":[23,289],"analisar":[25],"o":[26,71,127,245,251,282],"contributo":[27],"das":[28,82],"For\u00e7as":[29],"Armadas":[30],"para":[31,49,79,116,158,203,244,287,382],"prossecu\u00e7\u00e3o":[33],"dos":[34,142],"interesses":[35],"nacionais":[36,279],"na":[37,171,174,226],"vertente":[38],"internacional.":[39],"presente":[41],"tese":[42,354],"tem":[43],"como":[44,95,131,272],"objetivo":[45],"propor":[46],"um":[47,75,132,360],"modelo":[48,361],"ciberdefesa":[51,232,363],"nacional,":[52],"enquanto":[53],"express\u00e3o":[54],"instrumento":[56],"militar":[57,195],"no":[58,60,87,104,220,334],"ciberespa\u00e7o,":[59,88],"contexto":[61],"dissuas\u00e3o,":[63],"procurando":[64],"colmatar":[65,179],"sua":[67,100],"inexist\u00eancia.":[69],"Para":[70],"efeito,":[72],"parte-se":[73],"enquadramento":[76],"te\u00f3rico":[77,115],"orientado":[78],"identifica\u00e7\u00e3o":[81],"tend\u00eancias":[83],"internacionais":[84],"dissuas\u00e3o":[86,187,381],"analisando-se":[89],"posteriormente":[90],"realidade":[92],"NATO":[94],"forma":[96,177],"aferir":[98],"aplica\u00e7\u00e3o,":[101],"e":[102,163,196,210,225,233,309,317,329,374,396],"culminando":[103],"estudo":[105,252,319],"caso":[107,321],"portugu\u00eas,":[108],"numa":[109,304],"l\u00f3gica":[110],"transi\u00e7\u00e3o":[112],"plano":[114,123,236,341],"concretiza\u00e7\u00e3o":[118],"ao":[119,211,298],"n\u00edvel":[120,299],"nacional.":[121],"No":[122,235,340],"conceptual,":[124],"evidencia-se":[125],"que":[126,377],"ciberespa\u00e7o":[128,202],"se":[129],"afirma":[130],"dom\u00ednio":[133],"central":[134],"competi\u00e7\u00e3o":[136],"estrat\u00e9gica":[137],"contempor\u00e2nea,":[138],"impondo":[139],"modelos":[143],"cl\u00e1ssicos":[144],"dissuas\u00e3o.":[146],"As":[147],"suas":[148],"especificidades":[149],"distintas":[150],"mundo":[152],"f\u00edsico,":[153],"exigem":[154],"uma":[155,167,183,267,325,330],"agilidade":[156],"constante,":[157],"efeitos":[159],"absor\u00e7\u00e3o,":[161],"adapta\u00e7\u00e3o":[162],"articula\u00e7\u00e3o,":[164],"tornando":[165],"insuficiente":[166],"abordagem":[168],"baseada":[169],"exclusivamente":[170],"nega\u00e7\u00e3o":[172],"ou":[173],"puni\u00e7\u00e3o.":[175],"De":[176],"esta":[180],"insufici\u00eancia,":[181],"apresenta-se":[182],"nova":[184],"proposta":[185,358],"-":[188],"\u201cdissuas\u00e3o":[189],"situacional\u201d.":[190],"Complementarmente,":[191],"nos":[192],"n\u00edveis":[193],"pol\u00edtico,":[194],"t\u00e9cnico":[197],"destaca-se":[198],"import\u00e2ncia":[200],"NATO,":[205],"recorrendo-se":[206],"\u00e0":[207,254,273,345],"framework":[208],"DOTMLPFI":[209],"conceito":[212],"\u201copera\u00e7\u00f5es":[214],"multi-dom\u00ednio\u201d,":[215],"identificando-se,":[216],"contudo,":[217],"algumas":[218],"incongru\u00eancias":[219],"2022":[224],"taxonomia":[227],"adotada":[228],"em":[229,366],"mat\u00e9ria":[230],"ciberseguran\u00e7a.":[234],"emp\u00edrico,":[237],"tendo":[238],"por":[239,312],"base":[240],"as":[241],"Grandes":[242],"Op\u00e7\u00f5es":[243],"recorre":[253],"metodologia":[255],"qualitativa":[256],"\u201cAn\u00e1lise":[257],"Textual":[258],"Discursiva\u201d,":[259],"aplicada":[260],"31":[262],"entrevistas":[263,315],"especialistas,":[265],"sendo":[266],"novidade":[268],"neste":[269],"campo,":[270],"bem":[271],"an\u00e1lise":[274,313],"comparativa":[275],"documentos":[277],"estrat\u00e9gicos":[278],"relacionados":[280],"com":[281,356],"ciberespa\u00e7o.":[283],"Os":[284],"resultados":[285],"apontam":[286],"Estrat\u00e9gia":[293],"Ciberdefesa,":[296],"nomeadamente":[297],"conceptual.":[300],"investiga\u00e7\u00e3o":[302],"assenta":[303],"combina\u00e7\u00e3o":[305],"racioc\u00ednio":[307],"dedutivo":[308],"indutivo,":[310],"suportada":[311],"documental,":[314],"semiestruturadas":[316],"ciberdefesa.":[323],"Adota":[324],"orienta\u00e7\u00e3o":[326],"ontol\u00f3gica":[327],"construtivista":[328],"perspetiva":[331],"epistemol\u00f3gica":[332],"interpretativista,":[333],"per\u00edodo":[335],"2015":[337],"2025.":[339],"te\u00f3rico,":[342],"recorre-se":[343],"ainda":[344],"teoria":[346],"coopera\u00e7\u00e3o":[348,394],"Chester":[350],"Barnard":[351],"(1938).":[352],"conclui":[355],"nacional":[364],"estruturado":[365],"seis":[367],"categorias:":[368],"Cooperar,":[369],"Defender,":[370],"Combater,":[371],"Capacitar,":[372],"Comunicar":[373],"Dissuadir,":[375],"sustentando":[376],"credibilidade":[379],"Portugal":[383],"depende,":[384],"sobretudo,":[385],"resili\u00eancia,":[387],"coordena\u00e7\u00e3o":[389],"institucional,":[390],"inova\u00e7\u00e3o,":[392],"internacional":[395],"comunica\u00e7\u00e3o":[398],"estrat\u00e9gica.":[399]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-10-28T10:33:24.094632","created_date":"2026-08-18T00:00:00"}
