{"id":"https://openalex.org/W7202085154","doi":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020","title":"Da Alegoria \u00e0 Ergonomia: A evolu\u00e7\u00e3o do carnavalesco e a fantasia como dispositivo de comunica\u00e7\u00e3o e design emocional no carnaval","display_name":"Da Alegoria \u00e0 Ergonomia: A evolu\u00e7\u00e3o do carnavalesco e a fantasia como dispositivo de comunica\u00e7\u00e3o e design emocional no carnaval","alternate_titles":[],"publication_year":2026,"publication_date":"2026-07-01","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7202085154","doi":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020"},"language":"pt","primary_location":{"id":"doi:10.5151/1jppd-0020","doi":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020","pdf_url":"https://pdf.blucher.com.br/designproceedings/1JPPD/0020.pdf","source":null,"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Design Proceedings","raw_type":"proceedings-article"},"parent_works":[],"lineage":["https://openalex.org/W7202085154"],"child_works_count":0,"type":"conference-paper","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"gold","oa_url":"https://pdf.blucher.com.br/designproceedings/1JPPD/0020.pdf","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5098923201","display_name":"Ketilley Luciane de Jesus P\u00farpura","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2258-8821","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-2258-8821"]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Ketilley Luciane de Jesus Purpura","raw_affiliation_strings":[],"raw_orcid":null,"affiliations":[]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5110823337","display_name":"Marizilda dos Santos Menezes","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-4242-0698","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-4242-0698"]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Marizilda dos Santos Menezes","raw_affiliation_strings":[],"raw_orcid":null,"affiliations":[]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":0,"institutions_distinct_count":0,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":null,"issue":null,"first_page":"56","last_page":"57"},"is_retracted":false,"is_pulled":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T12514","display_name":"Fashion and Cultural Textiles","score":0.9345999956130981,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1213","display_name":"Visual Arts and Performing Arts"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/12","display_name":"Arts and Humanities"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T12514","display_name":"Fashion and Cultural Textiles","score":0.9345999956130981,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1213","display_name":"Visual Arts and Performing Arts"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/12","display_name":"Arts and Humanities"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13413","display_name":"Cultural and Historical Studies","score":0.035599999129772186,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1213","display_name":"Visual Arts and Performing Arts"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/12","display_name":"Arts and Humanities"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13860","display_name":"Arts and Performance Studies","score":0.009999999776482582,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1213","display_name":"Visual Arts and Performing Arts"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/12","display_name":"Arts and Humanities"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/carnival","display_name":"carnival","score":0.4560000002384186},{"id":"https://openalex.org/keywords/samba-schools","display_name":"samba schools","score":0.8330000042915344},{"id":"https://openalex.org/keywords/carnival-parades","display_name":"carnival parades","score":0.32499998807907104},{"id":"https://openalex.org/keywords/allegory","display_name":"allegory","score":0.7149999737739563},{"id":"https://openalex.org/keywords/costume-design","display_name":"costume design","score":0.6650000214576721},{"id":"https://openalex.org/keywords/fashion-design","display_name":"fashion design","score":0.7559999823570251},{"id":"https://openalex.org/keywords/emotional-design","display_name":"emotional design","score":0.9950000047683716},{"id":"https://openalex.org/keywords/human-factors","display_name":"human factors","score":0.8190000057220459},{"id":"https://openalex.org/keywords/sao-paulo-carnival","display_name":"S\u00e3o Paulo Carnival","score":0.5699999928474426},{"id":"https://openalex.org/keywords/rio-de-janeiro-carnival","display_name":"Rio de Janeiro Carnival","score":0.6639999747276306},{"id":"https://openalex.org/keywords/samba-enredo","display_name":"samba-enredo","score":0.5540000200271606},{"id":"https://openalex.org/keywords/brazilian-popular-culture","display_name":"Brazilian popular culture","score":0.43299999833106995},{"id":"https://openalex.org/keywords/communication-design","display_name":"communication design","score":0.38199999928474426}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.7803999781608582},{"id":"https://openalex.org/C142362112","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q735","display_name":"Art","level":0,"score":0.5684999823570251},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.34850001335144043},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.26759999990463257},{"id":"https://openalex.org/C558565934","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2743","display_name":"Musical","level":2,"score":0.21130000054836273},{"id":"https://openalex.org/C2779343474","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3109175","display_name":"Context (archaeology)","level":2,"score":0.18619999289512634},{"id":"https://openalex.org/C2777382242","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q6017816","display_name":"Index (typography)","level":2,"score":0.1793999969959259},{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.15970000624656677},{"id":"https://openalex.org/C129554576","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q8355","display_name":"Violin","level":2,"score":0.15569999814033508},{"id":"https://openalex.org/C182306322","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1779371","display_name":"Order (exchange)","level":2,"score":0.1225999966263771}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.5151/1jppd-0020","doi":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020","pdf_url":"https://pdf.blucher.com.br/designproceedings/1JPPD/0020.pdf","source":null,"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Design Proceedings","raw_type":"proceedings-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.5151/1jppd-0020","doi":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.5151/1jppd-0020","pdf_url":"https://pdf.blucher.com.br/designproceedings/1JPPD/0020.pdf","source":null,"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Design Proceedings","raw_type":"proceedings-article"},"sustainable_development_goals":[],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"grobid_xml":true,"pdf":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7202085154.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7202085154.grobid-xml"},"referenced_works_count":1,"referenced_works":["https://openalex.org/W2747443196"],"related_works":["https://openalex.org/W3091947177","https://openalex.org/W1574001020","https://openalex.org/W7202091384","https://openalex.org/W7120594770","https://openalex.org/W2475309214","https://openalex.org/W2612215126","https://openalex.org/W7119284509","https://openalex.org/W7119394128","https://openalex.org/W7038624065","https://openalex.org/W7014152226"],"abstract_inverted_index":{"As":[0],"Escolas":[1],"de":[2,7,11,15,63,85,142,176,187,206,211,213,223,234,236,257,274,280,442,449,457,484,540,553,581],"Samba,":[3],"surgem":[4],"no":[5,110,488,542],"Rio":[6],"Janeiro":[8],"na":[9,154,296,379,385,395,440,576],"d\u00e9cada":[10,273],"1920":[12],"a":[13,115,167,172,181,185,203,221,270,310,333,347,404,419,422,461,468,473,496,502,524,529,538],"partir":[14,157,271],"manifesta\u00e7\u00f5es":[16],"populares":[17],"como":[18,44,98,126,184,305,329,445,454,533,556,573],"batuques":[19],"e":[20,29,39,48,56,73,92,122,131,189,215,230,239,265,320,337,362,377,391,467,477,486,499,583],"ranchos,":[21],"transformaram-se":[22],"em":[23,30,69,78,117,549,566],"um":[24,31,79,106,144,306,455,534,557],"s\u00edmbolo":[25],"da":[26,74,83,138,253,272,299,325,369,475,478],"cultura":[27],"brasileira":[28],"fen\u00f4meno":[32],"complexo":[33],"que":[34,50,76,146,151,246,268,421,436,492,518],"integra":[35],"m\u00fasica,":[36],"dan\u00e7a,":[37],"alegoria":[38],"fantasia.":[40],"Elas":[41],"s\u00e3o":[42],"definidas":[43],"uma":[45,66,290,446,567],"sociedade":[46],"musical":[47],"recreativa":[49],"participa":[51],"dos":[52,383],"desfiles,":[53],"utilizando":[54],"samba-enredo":[55],"cenografia":[57],"(Lopes;":[58],"Simas,":[59],"2023).":[60],"A":[61,133,156,199,278,430,482,544],"Escola":[62,441],"Samba":[64,443],"\u00e9":[65,88,105,152,165,225,418],"organiza\u00e7\u00e3o":[67],"estruturada":[68],"alas":[70],"(t\u00e9cnicas,":[71],"comerciais":[72],"comunidade)":[75],"desfila":[77],"Samb\u00f3dromo.":[80],"No":[81],"caso":[82],"cidade":[84],"S\u00e3o":[86,554],"Paulo,":[87],"o":[89,99,150,160,226,318,323,330,344,399,437,465,493,513,519,551,561,571],"Polo":[90],"Cultural":[91],"Esportivo":[93],"Grande":[94],"Otelo,":[95],"conhecido":[96],"popularmente":[97],"Samb\u00f3dromo":[100],"do":[101,169,174,196,283,293,312,401,504,509,521,563],"Anhembi.":[102],"O":[103,218,451],"desfile":[104,489],"concurso":[107],"competitivo":[108],"regulamentado,":[109],"qual":[111],"os":[112,194,244],"jurados":[113],"avaliam":[114],"escola":[116],"tr\u00eas":[118],"m\u00f3dulos":[119],"(Visual,":[120],"Musical":[121],"Dan\u00e7a),":[123],"com":[124,193,209,317,322,403,491],"categorias":[125],"Enredo,":[127],"Alegoria,":[128],"Fantasia,":[129],"Samba-Enredo":[130],"Evolu\u00e7\u00e3o.":[132],"avalia\u00e7\u00e3o":[134],"ocorre":[135],"por":[136],"meio":[137],"\"pasta\"":[139],"(ou":[140],"caderno":[141],"montagem),":[143],"portf\u00f3lio":[145],"deve":[147,285,352],"refletir":[148],"fielmente":[149],"apresentado":[153],"pista.":[155],"desta":[158],"contextualiza\u00e7\u00e3o,":[159],"objetivo":[161],"central":[162,536],"deste":[163,546],"trabalho":[164,547],"analisar":[166],"atua\u00e7\u00e3o":[168],"carnavalesco":[170,219,345,452,494,522,572],"sob":[171],"perspectiva":[173],"design":[175,197,580],"moda":[177,582],"e,":[178],"especificamente,":[179],"introduzir":[180],"discuss\u00e3o":[182],"sobre":[183],"cria\u00e7\u00e3o":[186,525],"fantasias":[188],"alegorias":[190,238],"se":[191,531],"relaciona":[192],"princ\u00edpios":[195],"emocional.":[198],"metodologia":[200],"utilizada":[201],"foi":[202],"pesquisa":[204],"bibliogr\u00e1fica":[205],"abordagem":[207],"qualitativa,":[208],"an\u00e1lise":[210,431],"conte\u00fado":[212],"artigos":[214],"livros":[216],"acad\u00eamicos.":[217],"ou":[220,346,413],"comiss\u00e3o":[222],"carnaval":[224],"respons\u00e1vel":[227,349],"pela":[228],"concep\u00e7\u00e3o":[229],"coordena\u00e7\u00e3o":[231],"das":[232],"equipes":[233],"produ\u00e7\u00e3o":[235],"fantasias,":[237,351],"adere\u00e7os.":[240],"Seus":[241],"antecessores":[242],"eram":[243],"\"t\u00e9cnicos\",":[245],"n\u00e3o":[247],"possu\u00edam":[248],"forma\u00e7\u00e3o":[249],"acad\u00eamica,":[250],"ao":[251,371,426,480],"contr\u00e1rio":[252],"primeira":[254],"gera\u00e7\u00e3o":[255],"popular":[256],"carnavalescos":[258],"(Fernando":[259],"Pamplona,":[260],"Rosa":[261],"Magalh\u00e3es,":[262],"Renato":[263],"Lage":[264],"Jo\u00e3ozinho":[266],"Trinta),":[267],"surgiram":[269],"1960":[275],"(Guimar\u00e3es,":[276],"1992).":[277],"fantasia":[279,370,386,396,405,411,423,462,530],"carnaval,":[281],"diferente":[282],"figurino,":[284],"ser":[286,315,360],"exagerada":[287],"para":[288,308,359,406,463,472,537,560],"permitir":[289],"leitura":[291],"clara":[292],"enredo":[294],"mesmo":[295],"\u00faltima":[297],"fileira":[298],"arquibancada":[300],"(ARA\u00daJO,":[301],"2020).":[302],"Ela":[303],"funciona":[304],"dispositivo":[307],"explicar":[309],"hist\u00f3ria":[311],"samba-enredo,":[313],"devendo":[314],"coerente":[316],"tema":[319],"harmonizar":[321],"conjunto":[324],"escola.":[326],"Os":[327],"adere\u00e7os,":[328],"costeiro,":[331],"complementam":[332],"fantasia,":[334],"conferindo":[335],"volume":[336],"destaque":[338],"(Candeia;":[339],"Isnard,":[340],"1978).":[341],"Na":[342],"cria\u00e7\u00e3o,":[343],"equipe":[348],"pelas":[350],"considerar":[353],"caracter\u00edsticas:":[354],"\u2022":[355,366,373,381,393,408,415],"Custo":[356],"\u2013":[357,375,387,397,410,417],"or\u00e7amento":[358],"feita":[361],"reproduzida":[363],"quando":[364],"necess\u00e1rio;":[365],"Vestibilidade:":[367],"adapta\u00e7\u00e3o":[368],"corpo;":[372],"Volumetria":[374],"propor\u00e7\u00e3o":[376],"exagero":[378],"fantasia;":[380],"Adequa\u00e7\u00e3o":[382],"materiais":[384],"cores,":[388],"tecidos,":[389],"texturas":[390],"aviamentos;":[392],"Ergonomia":[394],"permite":[398],"movimento":[400,466],"componente":[402],"dan\u00e7ar;":[407],"Categoriza\u00e7\u00e3o":[409],"tem\u00e1tica":[412],"conceitual;":[414],"Silhueta":[416],"forma":[420],"pode":[424],"dar":[425],"corpo":[427],"(Ara\u00fajo,":[428],"2020)":[429],"desses":[432],"atributos":[433],"t\u00e9cnicos":[434],"revela":[435],"processo":[438],"criativo":[439],"opera":[444],"pr\u00e1tica":[447],"intr\u00ednseca":[448],"design.":[450],"atua":[453],"designer":[456],"experi\u00eancias":[458],"emocionais,":[459],"projetando":[460],"otimizar":[464],"performance,":[469],"elementos":[470],"cruciais":[471],"transmiss\u00e3o":[474],"alegria":[476],"mensagem":[479],"p\u00fablico.":[481],"exig\u00eancia":[483],"uniformidade":[485],"coer\u00eancia":[487],"faz":[490],"domine":[495],"comunica\u00e7\u00e3o":[497],"simb\u00f3lica":[498],"afetiva,":[500],"alinhando":[501],"est\u00e9tica":[503],"objeto":[505],"\u00e0":[506],"narrativa":[507],"emocional":[508],"enredo.":[510],"Em":[511],"s\u00edntese,":[512],"presente":[514],"estudo":[515,562],"considera":[516],"inicialmente":[517],"papel":[520],"transcende":[523],"art\u00edstica.":[526],"Deste":[527],"modo,":[528],"estabelece":[532],"artefato":[535],"constru\u00e7\u00e3o":[539],"emo\u00e7\u00f5es":[541],"desfile.":[543],"relev\u00e2ncia":[545],"est\u00e1":[548],"posicionar":[550],"Carnaval":[552],"Paulo":[555],"campo":[558],"f\u00e9rtil":[559],"Design":[564],"Emocional":[565],"escala":[568],"maior,":[569],"validando":[570],"agente":[574],"crucial":[575],"fus\u00e3o":[577],"entre":[578],"cultura,":[579],"experi\u00eancia":[584],"afetiva.":[585]},"cited_by_api_url":"https://api.openalex.org/works?filter=cites:W7202085154","counts_by_year":[],"updated_date":"2026-11-17T12:49:18.490984","created_date":"2026-08-10T00:00:00"}
