{"id":"https://openalex.org/W7166312001","doi":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574","title":"Desaf\u00edos socioling\u00fc\u00edsticos en la preservaci\u00f3n ling\u00fc\u00edstica: el caso del kichwa en Ecuador","display_name":"Desaf\u00edos socioling\u00fc\u00edsticos en la preservaci\u00f3n ling\u00fc\u00edstica: el caso del kichwa en Ecuador","publication_year":2026,"publication_date":"2026-06-27","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7166312001","doi":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574"},"language":"es","primary_location":{"id":"doi:10.61616/rvdc.v7i2.1574","doi":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574","pdf_url":"https://revistaveritas.org/index.php/veritas/article/download/1574/3080","source":{"id":"https://openalex.org/S4404674630","display_name":"Revista Veritas de Difus\u00e3o Cientifica.","issn_l":"2595-2021","issn":["2595-2021","2965-6052"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["erih-plus"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Revista Veritas de Difus\u00e3o Cient\u00edfica","raw_type":"journal-article"},"parent_works":[],"lineage":["https://openalex.org/W7166312001"],"child_works_count":0,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://revistaveritas.org/index.php/veritas/article/download/1574/3080","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5093980779","display_name":"David Enrique Montenegro Montenegro","orcid":"https://orcid.org/0009-0009-2549-7256","observed_orcids":["https://orcid.org/0009-0009-2549-7256"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I3130401523","display_name":"Universidad Yachay Tech","ror":"https://ror.org/04jjswc10","country_code":"EC","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I3130401523"]}],"countries":["EC"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"David Enrique Montenegro Montenegro","raw_affiliation_strings":["Yachay Tech University"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0009-0009-2549-7256","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Yachay Tech University","institution_ids":["https://openalex.org/I3130401523"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5031698558","display_name":"Rafaela Mar\u00eda Vinueza Beltr\u00e1n","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-2375-1574","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-2375-1574"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I3130401523","display_name":"Universidad Yachay Tech","ror":"https://ror.org/04jjswc10","country_code":"EC","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I3130401523"]}],"countries":["EC"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Rafaela Mar\u00eda Vinueza Beltran","raw_affiliation_strings":["Yachay Tech University"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0002-2375-1574","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Yachay Tech University","institution_ids":["https://openalex.org/I3130401523"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5018208908","display_name":"Gabriela Villavicencio Gordon","orcid":"https://orcid.org/0009-0002-6007-5998","observed_orcids":["https://orcid.org/0009-0002-6007-5998"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I3130401523","display_name":"Universidad Yachay Tech","ror":"https://ror.org/04jjswc10","country_code":"EC","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I3130401523"]}],"countries":["EC"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Gabriela Villavicencio Gordon","raw_affiliation_strings":["Yachay Tech University"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0009-0002-6007-5998","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Yachay Tech University","institution_ids":["https://openalex.org/I3130401523"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I3130401523"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":"7","issue":"2","first_page":"433","last_page":"457"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T10265","display_name":"Multilingual Education and Policy","score":0.5425000190734863,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3310","display_name":"Linguistics and Language"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T10265","display_name":"Multilingual Education and Policy","score":0.5425000190734863,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3310","display_name":"Linguistics and Language"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13727","display_name":"Linguistic and Sociocultural Studies","score":0.45339998602867126,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3310","display_name":"Linguistics and Language"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12658","display_name":"Language and Culture","score":0.0017999999690800905,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3310","display_name":"Linguistics and Language"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/kichwa","display_name":"Kichwa","score":0.8460000157356262},{"id":"https://openalex.org/keywords/language-preservation","display_name":"language preservation","score":0.4880000054836273},{"id":"https://openalex.org/keywords/language-revitalization","display_name":"language revitalization","score":0.777999997138977},{"id":"https://openalex.org/keywords/indigenous-languages","display_name":"indigenous languages","score":0.7739999890327454},{"id":"https://openalex.org/keywords/language-ideology","display_name":"language ideology","score":0.8119999766349792},{"id":"https://openalex.org/keywords/decoloniality","display_name":"decoloniality","score":0.9539999961853027},{"id":"https://openalex.org/keywords/intergenerational-language-transmission","display_name":"intergenerational language transmission","score":0.871999979019165},{"id":"https://openalex.org/keywords/intercultural-bilingual-education","display_name":"intercultural bilingual education","score":0.7799999713897705},{"id":"https://openalex.org/keywords/linguistic-rights","display_name":"language rights","score":0.7570000290870667},{"id":"https://openalex.org/keywords/language-policy","display_name":"language policy","score":0.7110000252723694},{"id":"https://openalex.org/keywords/digital-inclusion","display_name":"digital inclusion","score":0.9100000262260437},{"id":"https://openalex.org/keywords/epistemic-justice","display_name":"epistemic justice","score":0.8159999847412109},{"id":"https://openalex.org/keywords/linguistic-justice","display_name":"linguistic justice","score":0.7289999723434448},{"id":"https://openalex.org/keywords/ecuador","display_name":"Ecuador","score":0.6710000038146973}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.65829998254776},{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.6297000050544739},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.2912999987602234},{"id":"https://openalex.org/C205649164","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1071","display_name":"Geography","level":0,"score":0.21140000224113464},{"id":"https://openalex.org/C2779343474","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3109175","display_name":"Context (archaeology)","level":2,"score":0.1988999992609024},{"id":"https://openalex.org/C2780934415","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q20997131","display_name":"Border Security","level":2,"score":0.18870000541210175},{"id":"https://openalex.org/C3020366717","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q14075","display_name":"Free access","level":2,"score":0.1225999966263771},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.11299999803304672},{"id":"https://openalex.org/C3018574109","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q329338","display_name":"State of art","level":2,"score":0.10890000313520432},{"id":"https://openalex.org/C58640448","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q42515","display_name":"Cartography","level":1,"score":0.10279999673366547}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.61616/rvdc.v7i2.1574","doi":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574","pdf_url":"https://revistaveritas.org/index.php/veritas/article/download/1574/3080","source":{"id":"https://openalex.org/S4404674630","display_name":"Revista Veritas de Difus\u00e3o Cientifica.","issn_l":"2595-2021","issn":["2595-2021","2965-6052"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["erih-plus"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Revista Veritas de Difus\u00e3o Cient\u00edfica","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.61616/rvdc.v7i2.1574","doi":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.61616/rvdc.v7i2.1574","pdf_url":"https://revistaveritas.org/index.php/veritas/article/download/1574/3080","source":{"id":"https://openalex.org/S4404674630","display_name":"Revista Veritas de Difus\u00e3o Cientifica.","issn_l":"2595-2021","issn":["2595-2021","2965-6052"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["erih-plus"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Revista Veritas de Difus\u00e3o Cient\u00edfica","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.7578999996185303,"id":"https://metadata.un.org/sdg/10","display_name":"Reduced inequalities"},{"score":0.4156000018119812,"id":"https://metadata.un.org/sdg/4","display_name":"Quality education"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7166312001.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7166312001.grobid-xml"},"referenced_works_count":2,"referenced_works":["https://openalex.org/W4362638517","https://openalex.org/W4410206430"],"related_works":["https://openalex.org/W4362638517","https://openalex.org/W4415741969","https://openalex.org/W4409138131","https://openalex.org/W7080149221","https://openalex.org/W3048611274","https://openalex.org/W4366741951","https://openalex.org/W7082494052","https://openalex.org/W7128772727","https://openalex.org/W2949057131","https://openalex.org/W4289274875"],"abstract_inverted_index":{"La":[0],"disminuci\u00f3n":[1,117],"de":[2,25,55,79,101,108,111,118,137,181,200,232],"la":[3,26,42,46,74,77,116,119,135,138,190,207,248,251,260,264],"diversidad":[4],"ling\u00fc\u00edstica":[5,262],"contin\u00faa":[6],"siendo":[7,20,165,193],"un":[8,69,194],"problema":[9,179],"importante":[10],"del":[11,44,97,153,209],"siglo":[12],"XXI,":[13],"ya":[14],"que":[15,40,206,213],"las":[16,80,84,105,122,127,131,144,175,244],"lenguas":[17],"ind\u00edgenas":[18],"siguen":[19],"marginadas":[21],"estructuralmente":[22],"a":[23],"pesar":[24],"creciente":[27],"conciencia":[28],"global":[29],"sobre":[30,170],"su":[31],"valor.":[32],"Este":[33,203],"estudio":[34,88,237],"analiza":[35],"los":[36,94,109,160,198,233],"desaf\u00edos":[37],"socioling\u00fc\u00edsticos":[38],"actuales":[39],"afectan":[41],"preservaci\u00f3n":[43],"kichwa,":[45,154],"lengua":[47],"ind\u00edgena":[48],"m\u00e1s":[49,212],"hablada":[50],"en":[51,73,99,134,156,184,189,259],"Ecuador.":[52],"A":[53],"partir":[54],"fuentes":[56],"acad\u00e9micas":[57],"e":[58],"institucionales":[59],"publicadas":[60],"exclusivamente":[61],"entre":[62,93,126,159],"2020":[63],"y":[64,83,104,130,221,254,263],"2025,":[65],"el":[66,185,230],"trabajo":[67,204],"desarrolla":[68],"an\u00e1lisis":[70],"conceptual":[71],"basado":[72],"socioling\u00fc\u00edstica":[75],"contempor\u00e1nea,":[76],"teor\u00eda":[78],"ideolog\u00edas":[81],"ling\u00fc\u00edsticas":[82,124],"perspectivas":[85],"decoloniales.":[86],"El":[87,178,236],"revela":[89],"una":[90,150,217],"brecha":[91],"persistente":[92],"compromisos":[95],"constitucionales":[96],"Ecuador":[98],"materia":[100],"derechos":[102],"ling\u00fc\u00edsticos":[103],"experiencias":[106],"reales":[107],"hablantes":[110],"kichwa.":[112],"Investigaciones":[113],"recientes":[114],"destacan":[115],"transmisi\u00f3n":[120],"intergeneracional,":[121],"actitudes":[123],"ambivalentes":[125],"generaciones":[128],"j\u00f3venes":[129],"debilidades":[132],"cr\u00edticas":[133],"aplicaci\u00f3n":[136],"Educaci\u00f3n":[139],"Intercultural":[140],"Biling\u00fce":[141],"(EIB).":[142],"Aunque":[143],"nuevas":[145],"plataformas":[146],"digitales":[147],"han":[148],"permitido":[149],"mayor":[151],"visibilidad":[152],"especialmente":[155],"redes":[157],"sociales":[158],"j\u00f3venes,":[161],"estos":[162],"esfuerzos":[163],"contin\u00faan":[164],"limitados,":[166],"poco":[167],"financiados":[168],"y,":[169],"todo,":[171],"escasamente":[172],"respaldados":[173],"por":[174,223,229],"instituciones":[176],"gubernamentales.":[177],"constante":[180],"ser":[182],"reconocido":[183],"discurso,":[186],"pero":[187],"desatendido":[188],"pr\u00e1ctica,":[191],"sigue":[192],"obst\u00e1culo":[195],"central":[196],"para":[197,242],"procesos":[199],"revitalizaci\u00f3n":[201,208],"ling\u00fc\u00edstica.":[202],"sostiene":[205],"kichwa":[210],"requiere":[211],"declaraciones":[214],"pol\u00edticas;":[215],"exige":[216],"acci\u00f3n":[218],"coordinada,":[219],"comunitaria":[220],"guiada":[222],"investigaciones":[224,256],"socioling\u00fc\u00edsticas":[225],"cr\u00edticas,":[226],"as\u00ed":[227],"como":[228],"liderazgo":[231],"pueblos":[234],"ind\u00edgenas.":[235],"concluye":[238],"con":[239],"recomendaciones":[240],"detalladas":[241],"reformar":[243],"pol\u00edticas":[245],"p\u00fablicas,":[246],"transformar":[247],"educaci\u00f3n,":[249],"fortalecer":[250],"inclusi\u00f3n":[252],"digital":[253],"promover":[255],"colaborativas":[257],"fundamentadas":[258],"justicia":[261,265],"epist\u00e9mica.":[266]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-11-14T11:04:58.165337","created_date":"2026-06-28T00:00:00"}
