{"id":"https://openalex.org/W7162632016","doi":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","title":"Programa de Mestrado Profissional em Rede Nacional para Ensino das Ci\u00eancias Ambientais (PROFCIAMB): impactos na Educa\u00e7\u00e3o B\u00e1sica","display_name":"Programa de Mestrado Profissional em Rede Nacional para Ensino das Ci\u00eancias Ambientais (PROFCIAMB): impactos na Educa\u00e7\u00e3o B\u00e1sica","alternate_titles":[],"publication_year":2026,"publication_date":"2026-05-27","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7162632016","doi":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369"},"language":"pt","primary_location":{"id":"doi:10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","doi":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","pdf_url":"https://rbpg.capes.gov.br/rbpg/article/download/2369/1162","source":{"id":"https://openalex.org/S4210217201","display_name":"Revista Brasileira de P\u00f3s-Gradua\u00e7\u00e3o","issn_l":"1806-8405","issn":["1806-8405","2358-2332"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Revista Brasileira de P\u00f3s-Gradua\u00e7\u00e3o","raw_type":"journal-article"},"parent_works":[],"lineage":["https://openalex.org/W7162632016"],"child_works_count":0,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"hybrid","oa_url":"https://rbpg.capes.gov.br/rbpg/article/download/2369/1162","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5003135630","display_name":"G\u00e9rsica Moraes Nogueira da Silva","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2043-5063","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-2043-5063"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I25112270","display_name":"Universidade Federal de Pernambuco","ror":"https://ror.org/047908t24","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I25112270"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"G\u00e9rsica Moraes Nogueira da Silva","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal de Pernambuco"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2043-5063","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal de Pernambuco","institution_ids":["https://openalex.org/I25112270"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5012970050","display_name":"Ariane Baffa Louren\u00e7o","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-3743-8095","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-3743-8095"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I17974374","display_name":"Universidade de S\u00e3o Paulo","ror":"https://ror.org/036rp1748","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I17974374"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Ariane Baffa Louren\u00e7o","raw_affiliation_strings":["Universidade de S\u00e3o Paulo"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0002-3743-8095","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade de S\u00e3o Paulo","institution_ids":["https://openalex.org/I17974374"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5034797268","display_name":"C\u00e1ssia Natanie Peguim","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2721-6971","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-2721-6971"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I879563668","display_name":"Universidade Estadual Paulista (Unesp)","ror":"https://ror.org/00987cb86","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I879563668"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"C\u00e1ssia Natanie Peguim","raw_affiliation_strings":["Universidade Estadual Paulista"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2721-6971","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Estadual Paulista","institution_ids":["https://openalex.org/I879563668"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5076065820","display_name":"Jana\u00edna Maria Oliveira de Assis","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-5902-8134","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-5902-8134"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I126158947","display_name":"Universidade Federal da Bahia","ror":"https://ror.org/03k3p7647","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I126158947"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Janaina Maria Oliveira de Assis","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal da Bahia"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0002-5902-8134","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal da Bahia","institution_ids":["https://openalex.org/I126158947"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5008045844","display_name":"Leandro de Oliveira Rabelo","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-2411-2459","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-2411-2459"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I1283613182","display_name":"Universidade Tecnol\u00f3gica Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/002v2kq79","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I1283613182"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Leandro de Oliveira Rabelo","raw_affiliation_strings":["Universidade Tecnol\u00f3gica Federal do Paran\u00e1"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0002-2411-2459","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Tecnol\u00f3gica Federal do Paran\u00e1","institution_ids":["https://openalex.org/I1283613182"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5137266096","display_name":"Val\u00e9ria Sandra de Oliveira Costa","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-6632-2489","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-6632-2489"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I25112270","display_name":"Universidade Federal de Pernambuco","ror":"https://ror.org/047908t24","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I25112270"]},{"id":"https://openalex.org/I62921916","display_name":"Universidade Federal Rural de Pernambuco","ror":"https://ror.org/02ksmb993","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I62921916"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Val\u00e9ria Sandra de Oliveira Costa","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal Rural de Pernambuco"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0002-6632-2489","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal Rural de Pernambuco","institution_ids":["https://openalex.org/I25112270","https://openalex.org/I62921916"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5105759347","display_name":"Tadeu Fabr\u00edcio Malheiros","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-9455-4199","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-9455-4199"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I17974374","display_name":"Universidade de S\u00e3o Paulo","ror":"https://ror.org/036rp1748","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I17974374"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Tadeu Fabricio Malheiros","raw_affiliation_strings":["Universidade de S\u00e3o Paulo"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0002-9455-4199","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade de S\u00e3o Paulo","institution_ids":["https://openalex.org/I17974374"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":6,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":"21","issue":"especial","first_page":"1","last_page":"24"},"is_retracted":false,"is_pulled":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T12165","display_name":"Environmental Education in Latin America","score":0.478300005197525,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2308","display_name":"Management, Monitoring, Policy and Law"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/23","display_name":"Environmental Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T12165","display_name":"Environmental Education in Latin America","score":0.478300005197525,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2308","display_name":"Management, Monitoring, Policy and Law"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/23","display_name":"Environmental Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13403","display_name":"Higher Education in Latin America","score":0.11469999700784683,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13557","display_name":"Environmental and sustainability education","score":0.06790000200271606,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/professional-master-s-programs","display_name":"professional master's programs","score":0.6940000057220459},{"id":"https://openalex.org/keywords/environmental-science-education","display_name":"environmental science education","score":0.8939999938011169},{"id":"https://openalex.org/keywords/university-school-partnership","display_name":"university-school partnership","score":0.718999981880188},{"id":"https://openalex.org/keywords/basic-education","display_name":"basic education","score":0.8370000123977661},{"id":"https://openalex.org/keywords/graduate-education","display_name":"graduate education","score":0.4359999895095825},{"id":"https://openalex.org/keywords/interdisciplinary-training","display_name":"interdisciplinary training","score":0.7360000014305115},{"id":"https://openalex.org/keywords/socio-environmental-issues","display_name":"socio-environmental problems","score":0.7390000224113464},{"id":"https://openalex.org/keywords/school-environment","display_name":"school environment","score":0.4169999957084656}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.6444000005722046},{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.41909998655319214},{"id":"https://openalex.org/C2779343474","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3109175","display_name":"Context (archaeology)","level":2,"score":0.374099999666214},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.3569999933242798},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.3384999930858612},{"id":"https://openalex.org/C2779530757","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1207505","display_name":"Quality (philosophy)","level":2,"score":0.2727999985218048},{"id":"https://openalex.org/C7991579","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q17955","display_name":"Criticism","level":2,"score":0.25760000944137573},{"id":"https://openalex.org/C15744967","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q9418","display_name":"Psychology","level":0,"score":0.1995999962091446},{"id":"https://openalex.org/C39549134","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q133080","display_name":"Public relations","level":1,"score":0.19059999287128448},{"id":"https://openalex.org/C2779304628","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3503480","display_name":"Face (sociological concept)","level":2,"score":0.1881999969482422}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","doi":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","pdf_url":"https://rbpg.capes.gov.br/rbpg/article/download/2369/1162","source":{"id":"https://openalex.org/S4210217201","display_name":"Revista Brasileira de P\u00f3s-Gradua\u00e7\u00e3o","issn_l":"1806-8405","issn":["1806-8405","2358-2332"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Revista Brasileira de P\u00f3s-Gradua\u00e7\u00e3o","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","doi":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.21713/rbpg.v21iespecial.2369","pdf_url":"https://rbpg.capes.gov.br/rbpg/article/download/2369/1162","source":{"id":"https://openalex.org/S4210217201","display_name":"Revista Brasileira de P\u00f3s-Gradua\u00e7\u00e3o","issn_l":"1806-8405","issn":["1806-8405","2358-2332"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Revista Brasileira de P\u00f3s-Gradua\u00e7\u00e3o","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"display_name":"Quality education","id":"https://metadata.un.org/sdg/4","score":0.975600004196167}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"grobid_xml":true,"pdf":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7162632016.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7162632016.grobid-xml"},"referenced_works_count":4,"referenced_works":["https://openalex.org/W2607401568","https://openalex.org/W2918692442","https://openalex.org/W3110345307","https://openalex.org/W3111060377"],"related_works":["https://openalex.org/W4378843641","https://openalex.org/W3111060377","https://openalex.org/W4398134935","https://openalex.org/W7163923771","https://openalex.org/W4401697573","https://openalex.org/W4407504640","https://openalex.org/W7120476881","https://openalex.org/W3162292164","https://openalex.org/W2547122098","https://openalex.org/W2287637396"],"abstract_inverted_index":{"A":[0,202],"Rede":[1,117],"PROFCIAMB":[2,54,118,254],"\u00e9":[3],"uma":[4,108],"importante":[5],"ponte":[6],"de":[7,13,19,37,67,91,121,145,160,174,177,188,191,199,209,213,215,240],"integra\u00e7\u00e3o":[8],"entre":[9,180],"universidades":[10],"e":[11,30,32,42,49,89,93,114,152,158,163,183,217,228,237],"escolas":[12,198],"Educa\u00e7\u00e3o":[14,200,256],"B\u00e1sica,":[15],"possibilitando":[16],"que":[17,170],"temas-chave":[18],"pesquisas":[20,64,75],"na":[21,79,87,140,255],"tem\u00e1tica":[22],"das":[23,63,154,204,247],"Ci\u00eancias":[24],"Ambientais":[25],"alcancem":[26],"as":[27,168],"redes":[28],"municipais":[29],"estaduais":[31],"demais":[33],"espa\u00e7os":[34,90],"n\u00e3o":[35],"formais":[36],"educa\u00e7\u00e3o,":[38],"chegando":[39],"ao":[40],"estudante":[41],"\u00e0":[43,111],"comunidade.":[44],"Assim,":[45],"alinhado":[46],"aos":[47,134],"crit\u00e9rios":[48],"orienta\u00e7\u00f5es":[50],"da":[51,116,130,185],"CAPES,":[52],"o":[53,243],"tem":[55,104],"como":[56,105],"um":[57,189],"dos":[58,222],"pilares":[59],"garantir":[60],"a":[61,98,123,172,220],"qualidade":[62],"nos":[65],"programas":[66],"p\u00f3s-gradua\u00e7\u00e3o,":[68],"especialmente":[69],"porque":[70],"os":[71,181,245],"benef\u00edcios":[72],"inerentes":[73],"\u00e0s":[74,231],"acad\u00eamico-cient\u00edficas":[76],"poder\u00e3o":[77],"resultar":[78],"apropria\u00e7\u00e3o":[80],"pr\u00e1tica":[81],"do":[82,253],"conhecimento,":[83],"contribuir":[84],"com":[85,147,194],"mudan\u00e7as":[86,95],"escola":[88],"educa\u00e7\u00e3o":[92],"alavancar":[94],"positivas":[96],"para":[97,250],"sociedade.":[99],"Nesse":[100],"sentido,":[101],"este":[102],"artigo":[103],"objetivo":[106],"realizar":[107],"an\u00e1lise":[109,153,203],"referente":[110],"forma\u00e7\u00e3o,":[112],"produ\u00e7\u00e3o":[113],"impactos":[115],"no":[119,234,238],"per\u00edodo":[120],"2016":[122],"2021.":[124],"Como":[125,165],"metodologia,":[126],"foram":[127],"utilizados":[128],"relat\u00f3rios":[129],"Plataforma":[131],"Sucupira":[132],"referentes":[133],"anos":[135],"descritos":[136],"acima;":[137],"question\u00e1rios":[138],"on-line":[139],"plataforma":[141],"SurveyMonkey,":[142],"por":[143],"meio":[144],"indicadores":[146],"alternativas":[148],"em":[149,197,224],"escala":[150],"Likert;":[151],"disserta\u00e7\u00f5es,":[155],"produ\u00e7\u00f5es":[156],"t\u00e9cnicas":[157],"bibliogr\u00e1ficas":[159],"docentes,":[161],"discentes":[162,182,223],"egressos.":[164],"resultados,":[166],"destacam-se":[167],"an\u00e1lises":[169,248],"evidenciaram":[171],"exist\u00eancia":[173],"distribui\u00e7\u00e3o":[175],"equitativa":[176],"sexo,":[178],"ra\u00e7a/cor":[179],"egressos":[184],"rede,":[186],"al\u00e9m":[187],"perfil":[190],"forma\u00e7\u00e3o":[192],"interdisciplinar,":[193],"atua\u00e7\u00e3o":[195,214],"predominante":[196],"B\u00e1sica.":[201,257],"disserta\u00e7\u00f5es":[205],"evidenciou":[206],"maior":[207],"quantitativo":[208],"trabalhos":[210],"nas":[211],"linhas":[212],"ambiente":[216,235],"sociedade,":[218],"revelando":[219],"preocupa\u00e7\u00e3o":[221],"desenvolverem":[225],"produtos":[226],"t\u00e9cnicos":[227],"tecnol\u00f3gicos":[229],"voltados":[230],"quest\u00f5es":[232],"socioambientais":[233],"escolar":[236],"contexto":[239],"comunidades.":[241],"Perante":[242],"apresentado,":[244],"resultados":[246],"apontam":[249],"significativo":[251],"impacto":[252]},"cited_by_api_url":"https://api.openalex.org/works?filter=cites:W7162632016","counts_by_year":[],"updated_date":"2026-11-16T12:05:36.265796","created_date":"2026-05-29T00:00:00"}
