{"id":"https://openalex.org/W7127065648","doi":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","title":"Mapas de probabilidad para identificar infraestructura aeroportuaria en riesgo por ceniza del Volc\u00e1n Popocat\u00e9petl","display_name":"Mapas de probabilidad para identificar infraestructura aeroportuaria en riesgo por ceniza del Volc\u00e1n Popocat\u00e9petl","publication_year":2026,"publication_date":"2026-01-31","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7127065648","doi":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040"},"language":"es","primary_location":{"id":"doi:10.5377/ce.v16i2.22040","doi":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4210224211","display_name":"Ciencias Espaciales","issn_l":"2225-5249","issn":["2225-5249","2521-5868"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["latindex"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Ciencias Espaciales","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5001647698","display_name":"Jos\u00e9 Carlos Jim\u00e9nez-Escalona","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-9309-5245","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-9309-5245"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I59361560","display_name":"Instituto Polit\u00e9cnico Nacional","ror":"https://ror.org/059sp8j34","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I59361560"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Jos\u00e9 Carlos Jim\u00e9nez-Escalona","raw_affiliation_strings":["Instituto Polit\u00e9cnico Nacional"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0001-9309-5245","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Instituto Polit\u00e9cnico Nacional","institution_ids":["https://openalex.org/I59361560"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5020462050","display_name":"R. Escobar","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-6059-0338","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-6059-0338"]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Roberto S\u00e1nchez Escobar","raw_affiliation_strings":["Escuela Nacional de Protecci\u00f3n Civil Campus Chiapas"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0001-6059-0338","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Escuela Nacional de Protecci\u00f3n Civil Campus Chiapas","institution_ids":[]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5124834621","display_name":"Itzel Daniela D\u00edaz Rodr\u00edguez","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I59361560","display_name":"Instituto Polit\u00e9cnico Nacional","ror":"https://ror.org/059sp8j34","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I59361560"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Itzel Daniela D\u00edaz Rodr\u00edguez","raw_affiliation_strings":["Instituto Polit\u00e9cnico Nacional"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Instituto Polit\u00e9cnico Nacional","institution_ids":["https://openalex.org/I59361560"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5124818453","display_name":"Luis \u00c1ngel Prieto Sald\u00edvar","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I59361560","display_name":"Instituto Polit\u00e9cnico Nacional","ror":"https://ror.org/059sp8j34","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I59361560"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Luis \u00c1ngel Prieto Sald\u00edvar","raw_affiliation_strings":["Instituto Polit\u00e9cnico Nacional"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Instituto Polit\u00e9cnico Nacional","institution_ids":["https://openalex.org/I59361560"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":false,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":"16","issue":"2","first_page":"49","last_page":"66"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T10747","display_name":"Disaster Management and Resilience","score":0.8695999979972839,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3312","display_name":"Sociology and Political Science"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T10747","display_name":"Disaster Management and Resilience","score":0.8695999979972839,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3312","display_name":"Sociology and Political Science"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10347","display_name":"Atmospheric aerosols and clouds","score":0.03579999879002571,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2306","display_name":"Global and Planetary Change"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/23","display_name":"Environmental Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T11489","display_name":"Air Traffic Management and Optimization","score":0.02500000037252903,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2202","display_name":"Aerospace Engineering"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/22","display_name":"Engineering"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/popocatepetl-volcano","display_name":"Popocat\u00e9petl volcano","score":0.9670000076293945},{"id":"https://openalex.org/keywords/volcanic-ash","display_name":"volcanic ash","score":0.8270000219345093},{"id":"https://openalex.org/keywords/ash-dispersion","display_name":"ash dispersion","score":0.5329999923706055},{"id":"https://openalex.org/keywords/airport-infrastructure","display_name":"airport infrastructure","score":0.5950000286102295},{"id":"https://openalex.org/keywords/heliports","display_name":"heliports","score":0.8259999752044678},{"id":"https://openalex.org/keywords/probability-maps","display_name":"probability maps","score":0.7269999980926514},{"id":"https://openalex.org/keywords/hysplit-model","display_name":"HYSPLIT","score":0.7730000019073486},{"id":"https://openalex.org/keywords/volcanic-risk-management","display_name":"volcanic risk management","score":0.6769999861717224},{"id":"https://openalex.org/keywords/aviation-safety","display_name":"aviation safety","score":0.8119999766349792},{"id":"https://openalex.org/keywords/mexico-city","display_name":"Mexico City","score":0.4169999957084656}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.5356000065803528},{"id":"https://openalex.org/C41008148","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21198","display_name":"Computer science","level":0,"score":0.3345000147819519},{"id":"https://openalex.org/C205649164","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1071","display_name":"Geography","level":0,"score":0.27810001373291016},{"id":"https://openalex.org/C58640448","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q42515","display_name":"Cartography","level":1,"score":0.2289000004529953},{"id":"https://openalex.org/C2776867696","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3743777","display_name":"Telmatology","level":3,"score":0.20270000398159027},{"id":"https://openalex.org/C3017944768","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1450463","display_name":"Poison control","level":2,"score":0.20090000331401825},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.17229999601840973},{"id":"https://openalex.org/C142362112","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q735","display_name":"Art","level":0,"score":0.16850000619888306},{"id":"https://openalex.org/C127313418","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1069","display_name":"Geology","level":0,"score":0.1664000004529953},{"id":"https://openalex.org/C121332964","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q413","display_name":"Physics","level":0,"score":0.16279999911785126}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.5377/ce.v16i2.22040","doi":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4210224211","display_name":"Ciencias Espaciales","issn_l":"2225-5249","issn":["2225-5249","2521-5868"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["latindex"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Ciencias Espaciales","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.5377/ce.v16i2.22040","doi":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.5377/ce.v16i2.22040","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4210224211","display_name":"Ciencias Espaciales","issn_l":"2225-5249","issn":["2225-5249","2521-5868"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":["latindex"],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Ciencias Espaciales","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.7250000238418579,"id":"https://metadata.un.org/sdg/11","display_name":"Sustainable cities and communities"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"grobid_xml":false,"pdf":false},"content_urls":null,"referenced_works_count":0,"referenced_works":[],"related_works":["https://openalex.org/W4411987509","https://openalex.org/W7213423215","https://openalex.org/W2009009228","https://openalex.org/W3033038380","https://openalex.org/W3087346625","https://openalex.org/W7056442617","https://openalex.org/W6898526144","https://openalex.org/W2050719319","https://openalex.org/W2915367052","https://openalex.org/W4416155764"],"abstract_inverted_index":{"La":[0,178],"actividad":[1],"eruptiva":[2],"del":[3,64,169,199],"volc\u00e1n":[4],"Popocat\u00e9petl":[5],"representa":[6],"un":[7],"riesgo":[8,170],"significativo":[9],"para":[10,43],"la":[11,21,102,121,134,158,174,192,197],"aviaci\u00f3n":[12],"civil":[13],"en":[14,27,35,89,110,164,173],"el":[15,55,105],"centro":[16],"de":[17,24,29,52,57,59,66,74,92,94,117,136,148,160,167,184],"M\u00e9xico,":[18],"debido":[19],"a":[20,62,96,119,191,196],"posible":[22],"dispersi\u00f3n":[23,67,122],"ceniza":[25,103],"volc\u00e1nica":[26],"niveles":[28],"vuelo":[30],"comerciales":[31],"y":[32,46,72,81,113,138,172,186,195],"su":[33],"deposici\u00f3n":[34],"infraestructura":[36],"aeroportuaria.":[37],"Este":[38],"estudio":[39],"presenta":[40],"una":[41,86,146],"metodolog\u00eda":[42,179],"identificar":[44],"aer\u00f3dromos":[45],"helipuertos":[47],"potencialmente":[48],"afectados":[49],"por":[50],"nubes":[51],"ceniza,":[53],"mediante":[54],"uso":[56],"mapas":[58,163],"probabilidad":[60,147],"generados":[61],"partir":[63],"modelo":[65],"HYSPLIT,":[68],"datos":[69],"meteorol\u00f3gicos":[70],"hist\u00f3ricos":[71],"m\u00e1s":[73],"4,700":[75],"eventos":[76,203],"eruptivos":[77],"reportados":[78],"entre":[79],"1999":[80],"2023.":[82],"Los":[83],"resultados":[84],"muestran":[85],"clara":[87],"estacionalidad":[88],"los":[90,98,165],"patrones":[91],"dispersi\u00f3n:":[93],"noviembre":[95],"mayo,":[97],"vientos":[99],"predominantes":[100],"transportan":[101],"hacia":[104],"este,":[106],"afectando":[107],"principalmente":[108],"instalaciones":[109,143],"Puebla,":[111],"Veracruz":[112],"Morelos;":[114],"mientras":[115],"que,":[116],"junio":[118],"octubre,":[120],"se":[123],"dirige":[124],"al":[125,153],"oeste,":[126],"impactando":[127],"regiones":[128],"con":[129,145],"alta":[130],"densidad":[131],"aeroportuaria":[132],"como":[133],"Ciudad":[135],"M\u00e9xico":[137],"Toluca.":[139],"Se":[140],"identificaron":[141],"84":[142],"aeron\u00e1uticas":[144],"afectaci\u00f3n":[149,185],"igual":[150],"o":[151],"superior":[152],"10\\%,":[154],"lo":[155],"que":[156],"evidencia":[157],"necesidad":[159],"integrar":[161],"estos":[162],"protocolos":[166],"gesti\u00f3n":[168],"volc\u00e1nico":[171],"planificaci\u00f3n":[175],"operativa":[176],"aeron\u00e1utica.":[177],"propuesta":[180],"permite":[181],"anticipar":[182],"escenarios":[183],"priorizar":[187],"acciones":[188],"preventivas,":[189],"contribuyendo":[190],"seguridad":[193],"operacional":[194],"resiliencia":[198],"sistema":[200],"aeron\u00e1utico":[201],"ante":[202],"volc\u00e1nicos.":[204]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-10-28T10:33:24.094632","created_date":"2026-02-03T00:00:00"}
