{"id":"https://openalex.org/W7119013243","doi":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010","title":"Dem\u00eancia e envelhecimento: aspectos cl\u00ednicos, cognitivos e sociais","display_name":"Dem\u00eancia e envelhecimento: aspectos cl\u00ednicos, cognitivos e sociais","publication_year":2026,"publication_date":"2026-01-06","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W7119013243","doi":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010"},"language":"pt","primary_location":{"id":"doi:10.54033/cadpedv23n1-010","doi":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010","pdf_url":"https://ojs.studiespublicacoes.com.br/ojs/index.php/cadped/article/download/22657/12511","source":{"id":"https://openalex.org/S4210173331","display_name":"Caderno Pedag\u00f3gico","issn_l":"1516-6600","issn":["1516-6600","1983-0882"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312093","host_organization_name":"Editora Univates","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312093"],"host_organization_lineage_names":["Editora Univates"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Caderno Pedag\u00f3gico","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://ojs.studiespublicacoes.com.br/ojs/index.php/cadped/article/download/22657/12511","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5006598527","display_name":"Denise Maria Margonari Favaro","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-7078-351X","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-7078-351X"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I879563668","display_name":"Universidade Estadual Paulista (Unesp)","ror":"https://ror.org/00987cb86","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I879563668"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Denise Maria Margonari Favaro","raw_affiliation_strings":["Doutora em Educa\u00e7\u00e3o Escolar Institui\u00e7\u00e3o : Universidade Estadual Paulista (UNESP) Endere\u00e7o : Araraquara , S\u00e3o Paulo , Brasil"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Doutora em Educa\u00e7\u00e3o Escolar Institui\u00e7\u00e3o : Universidade Estadual Paulista (UNESP) Endere\u00e7o : Araraquara , S\u00e3o Paulo , Brasil","institution_ids":["https://openalex.org/I879563668"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5112724328","display_name":"Adriana da Silva Barros Andrade","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-1463-5117","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-1463-5117"]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Adriana da Silva Barros Andrade","raw_affiliation_strings":[],"raw_orcid":null,"affiliations":[]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5077808768","display_name":"Fab\u00edola Andrade Pereira","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-5107-9079","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-5107-9079"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4387152431","display_name":"Universidade Federal do Norte do Tocantins","ror":"https://ror.org/04stx0g16","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4387152431"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Fabiola Andrade Pereira","raw_affiliation_strings":["Doutora em Educa\u00e7\u00e3o Institui\u00e7\u00e3o : Universidade Federal do Norte do Tocantins (UFNT) Endere\u00e7o: Tocantin\u00f3polis , Tocantins , Brasil"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Doutora em Educa\u00e7\u00e3o Institui\u00e7\u00e3o : Universidade Federal do Norte do Tocantins (UFNT) Endere\u00e7o: Tocantin\u00f3polis , Tocantins , Brasil","institution_ids":["https://openalex.org/I4387152431"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5121898816","display_name":"Ana Luiza da Silva Lima","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Ana Luiza da Silva Lima","raw_affiliation_strings":[],"raw_orcid":null,"affiliations":[]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5000490996","display_name":"Bianca Oliveira Lima","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210152244","display_name":"Centro Universit\u00e1rio M\u00f3dulo","ror":"https://ror.org/04jyjz861","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4210152244"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Bianca Oliveira Lima","raw_affiliation_strings":["Graduanda em Psicologia Institui\u00e7\u00e3o : Centro Universit\u00e1rio M\u00f3dulo Endere\u00e7o : Caraguatatuba , S\u00e3o Paulo , Brasil"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Graduanda em Psicologia Institui\u00e7\u00e3o : Centro Universit\u00e1rio M\u00f3dulo Endere\u00e7o : Caraguatatuba , S\u00e3o Paulo , Brasil","institution_ids":["https://openalex.org/I4210152244"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5122276352","display_name":"Jo\u00e3o Fernandes Floriano","orcid":"https://orcid.org/0009-0000-5791-029X","observed_orcids":["https://orcid.org/0009-0000-5791-029X"]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Jo\u00e3o Fernandes Floriano","raw_affiliation_strings":[],"raw_orcid":null,"affiliations":[]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5022612967","display_name":"Bianca Fantin de Souza","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I134363262","display_name":"Universidade Federal de Ci\u00eancias da Sa\u00fade de Porto Alegre","ror":"https://ror.org/00x0nkm13","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I134363262"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Bianca Fantin de Souza","raw_affiliation_strings":["P\u00f3s-Graduanda em Dermatologia Institui\u00e7\u00e3o : Universidade Federal de Ci\u00eancias da Sa\u00fade de Porto Alegre (UFCSPA) Endere\u00e7o : Porto Alegre , Rio Grande do Sul , Brasil"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"P\u00f3s-Graduanda em Dermatologia Institui\u00e7\u00e3o : Universidade Federal de Ci\u00eancias da Sa\u00fade de Porto Alegre (UFCSPA) Endere\u00e7o : Porto Alegre , Rio Grande do Sul , Brasil","institution_ids":["https://openalex.org/I134363262"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5076735689","display_name":"Jo\u00e3o Carlos Dornelas Brito","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Jo\u00e3o Carlos Dornelas Brito","raw_affiliation_strings":[],"raw_orcid":null,"affiliations":[]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5073330391","display_name":"Alicia Viviana M\u00e9ndez","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210163056","display_name":"Universidad T\u00e9cnica Privada Cosmos","ror":"https://ror.org/05ddevr29","country_code":"BO","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4210163056"]}],"countries":["BO"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Alicia Viviana Mendez","raw_affiliation_strings":["Graduada em Medicina Institui\u00e7\u00e3o : Universidade T\u00e9cnica Privada Cosmos (UNITEPC) Endere\u00e7o : Puerto Quijarro , Bolivia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Graduada em Medicina Institui\u00e7\u00e3o : Universidade T\u00e9cnica Privada Cosmos (UNITEPC) Endere\u00e7o : Puerto Quijarro , Bolivia","institution_ids":["https://openalex.org/I4210163056"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":2,"institutions_distinct_count":5,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.02293565,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":"23","issue":"1","first_page":"e22657","last_page":"e22657"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T10009","display_name":"Dementia and Cognitive Impairment Research","score":0.9990000128746033,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2738","display_name":"Psychiatry and Mental health"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/27","display_name":"Medicine"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/4","display_name":"Health Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T10009","display_name":"Dementia and Cognitive Impairment Research","score":0.9990000128746033,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2738","display_name":"Psychiatry and Mental health"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/27","display_name":"Medicine"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/4","display_name":"Health Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12811","display_name":"Aging, Health, and Disability","score":0.00039999998989515007,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2739","display_name":"Public Health, Environmental and Occupational Health"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/27","display_name":"Medicine"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/4","display_name":"Health Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13695","display_name":"Aging, Elder Care, and Social Issues","score":0.0,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3319","display_name":"Life-span and Life-course Studies"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/dementia","display_name":"dementia","score":0.9990000128746033},{"id":"https://openalex.org/keywords/aging","display_name":"aging","score":0.9589999914169312},{"id":"https://openalex.org/keywords/alzheimer-s-disease","display_name":"Alzheimer's disease","score":0.9800000190734863},{"id":"https://openalex.org/keywords/vascular-dementia","display_name":"vascular dementia","score":0.9990000128746033},{"id":"https://openalex.org/keywords/cognitive-impairment","display_name":"cognitive impairment","score":0.8090000152587891},{"id":"https://openalex.org/keywords/functional-autonomy","display_name":"functional autonomy","score":0.41499999165534973},{"id":"https://openalex.org/keywords/quality-of-life-in-old-age","display_name":"quality of life in old age","score":0.9160000085830688},{"id":"https://openalex.org/keywords/family-caregivers","display_name":"family caregivers","score":0.5920000076293945},{"id":"https://openalex.org/keywords/caregiver-burden","display_name":"caregiver burden","score":0.9929999709129333},{"id":"https://openalex.org/keywords/early-diagnosis","display_name":"early diagnosis","score":0.6819999814033508},{"id":"https://openalex.org/keywords/health-care-access","display_name":"health care access","score":0.9610000252723694},{"id":"https://openalex.org/keywords/multidisciplinary-care","display_name":"multidisciplinary care","score":0.6959999799728394},{"id":"https://openalex.org/keywords/public-health-policy","display_name":"public health policy","score":0.6079999804496765},{"id":"https://openalex.org/keywords/older-adults","display_name":"older adults","score":0.4740000069141388}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C169900460","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2200417","display_name":"Cognition","level":2,"score":0.5777999758720398},{"id":"https://openalex.org/C15744967","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q9418","display_name":"Psychology","level":0,"score":0.4593999981880188},{"id":"https://openalex.org/C2779343474","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3109175","display_name":"Context (archaeology)","level":2,"score":0.445499986410141},{"id":"https://openalex.org/C2779951463","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q7268788","display_name":"Quality of life (healthcare)","level":2,"score":0.43470001220703125},{"id":"https://openalex.org/C74909509","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q10387","display_name":"Gerontology","level":1,"score":0.3813999891281128},{"id":"https://openalex.org/C2779530757","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1207505","display_name":"Quality (philosophy)","level":2,"score":0.36739999055862427},{"id":"https://openalex.org/C77805123","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q161272","display_name":"Social psychology","level":1,"score":0.32690000534057617},{"id":"https://openalex.org/C190248442","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q839486","display_name":"Qualitative research","level":2,"score":0.3095000088214874},{"id":"https://openalex.org/C2776035688","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1606558","display_name":"Affect (linguistics)","level":2,"score":0.3077999949455261},{"id":"https://openalex.org/C2780876879","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3054749","display_name":"Meaning (existential)","level":2,"score":0.303600013256073},{"id":"https://openalex.org/C2984915365","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5141203","display_name":"Cognitive impairment","level":3,"score":0.2924000024795532},{"id":"https://openalex.org/C122980154","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q205555","display_name":"Feeling","level":2,"score":0.2888999879360199},{"id":"https://openalex.org/C75630572","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q538904","display_name":"Applied psychology","level":1,"score":0.27619999647140503},{"id":"https://openalex.org/C71924100","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q11190","display_name":"Medicine","level":0,"score":0.27250000834465027},{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.2721000015735626},{"id":"https://openalex.org/C18762648","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q42213","display_name":"Work (physics)","level":2,"score":0.2687000036239624},{"id":"https://openalex.org/C2777855551","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q12310021","display_name":"Subject (documents)","level":2,"score":0.2635999917984009},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.26350000500679016},{"id":"https://openalex.org/C56995899","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1126687","display_name":"Focus group","level":2,"score":0.2572999894618988},{"id":"https://openalex.org/C133462117","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q4929239","display_name":"Data collection","level":2,"score":0.25609999895095825},{"id":"https://openalex.org/C33566652","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1065927","display_name":"Theme (computing)","level":2,"score":0.25119999051094055},{"id":"https://openalex.org/C142546437","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2661195","display_name":"Descriptive research","level":2,"score":0.2506999969482422}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.54033/cadpedv23n1-010","doi":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010","pdf_url":"https://ojs.studiespublicacoes.com.br/ojs/index.php/cadped/article/download/22657/12511","source":{"id":"https://openalex.org/S4210173331","display_name":"Caderno Pedag\u00f3gico","issn_l":"1516-6600","issn":["1516-6600","1983-0882"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312093","host_organization_name":"Editora Univates","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312093"],"host_organization_lineage_names":["Editora Univates"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Caderno Pedag\u00f3gico","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.54033/cadpedv23n1-010","doi":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.54033/cadpedv23n1-010","pdf_url":"https://ojs.studiespublicacoes.com.br/ojs/index.php/cadped/article/download/22657/12511","source":{"id":"https://openalex.org/S4210173331","display_name":"Caderno Pedag\u00f3gico","issn_l":"1516-6600","issn":["1516-6600","1983-0882"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312093","host_organization_name":"Editora Univates","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312093"],"host_organization_lineage_names":["Editora Univates"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Caderno Pedag\u00f3gico","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.9763000011444092,"display_name":"Good health and well-being","id":"https://metadata.un.org/sdg/3"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"grobid_xml":true,"pdf":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W7119013243.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W7119013243.grobid-xml"},"referenced_works_count":19,"referenced_works":["https://openalex.org/W2252158893","https://openalex.org/W2551676483","https://openalex.org/W2740472799","https://openalex.org/W2808112727","https://openalex.org/W2886726056","https://openalex.org/W2887064982","https://openalex.org/W2887281864","https://openalex.org/W2901791730","https://openalex.org/W2968228840","https://openalex.org/W2992333204","https://openalex.org/W3083484936","https://openalex.org/W3087213582","https://openalex.org/W3089463247","https://openalex.org/W4214764906","https://openalex.org/W4409009506","https://openalex.org/W4409639601","https://openalex.org/W4414149393","https://openalex.org/W4417285670","https://openalex.org/W7114889899"],"related_works":["https://openalex.org/W4415004701","https://openalex.org/W4417122509","https://openalex.org/W4368341574","https://openalex.org/W4409358962","https://openalex.org/W4405637831","https://openalex.org/W4396767701","https://openalex.org/W7215566580","https://openalex.org/W7125809007","https://openalex.org/W4417402306","https://openalex.org/W7018362841"],"abstract_inverted_index":{"O":[0],"presente":[1],"estudo":[2],"teve":[3],"como":[4,21],"objetivo":[5],"analisar":[6],"a":[7,60,69,74,86,88,95,106,136],"dem\u00eancia":[8,61,75,137],"no":[9],"contexto":[10],"do":[11,92],"envelhecimento,":[12],"considerando":[13],"seus":[14],"aspectos":[15,165],"cl\u00ednicos,":[16,166],"cognitivos":[17,80,103,170],"e":[18,53,73,81,94,112,116,127,155,171,178],"sociais,":[19,172],"bem":[20],"os":[22,101,164,169],"desafios":[23,122],"relacionados":[24,123],"ao":[25,27,124,128],"cuidado":[26,158],"idoso.":[28],"Trata-se":[29],"de":[30,33,39,44,71,90,121,132,142,157,181],"uma":[31,63],"pesquisa":[32],"car\u00e1ter":[34],"qualitativo,":[35],"realizada":[36],"por":[37,78],"meio":[38],"revis\u00e3o":[40],"bibliogr\u00e1fica,":[41],"com":[42,66],"levantamento":[43],"artigos":[45],"cient\u00edficos":[46],"nas":[47],"bases":[48],"SciELO,":[49],"Scopus,":[50],"LILACS,":[51],"PubMed":[52],"Google":[54],"Acad\u00eamico.":[55],"Os":[56],"resultados":[57],"evidenciaram":[58],"que":[59,83,100,135,160],"constitui":[62],"s\u00edndrome":[64],"progressiva,":[65],"destaque":[67],"para":[68],"Doen\u00e7a":[70],"Alzheimer":[72],"vascular,":[76],"caracterizada":[77],"comprometimentos":[79],"funcionais":[82],"impactam":[84],"diretamente":[85],"autonomia,":[87],"qualidade":[89,180],"vida":[91,182],"idoso":[93],"din\u00e2mica":[96],"familiar.":[97],"Verificou-se":[98],"ainda":[99],"preju\u00edzos":[102],"est\u00e3o":[104],"associados":[105],"altera\u00e7\u00f5es":[107],"comportamentais,":[108],"aumento":[109],"da":[110,176,179,183],"depend\u00eancia":[111],"sobrecarga":[113],"f\u00edsica,":[114],"emocional":[115],"financeira":[117],"dos":[118],"cuidadores,":[119],"al\u00e9m":[120],"diagn\u00f3stico":[125],"precoce":[126],"acesso":[129],"aos":[130],"servi\u00e7os":[131],"sa\u00fade.":[133],"Conclui-se":[134],"representa":[138],"um":[139],"relevante":[140],"problema":[141],"sa\u00fade":[143],"p\u00fablica":[144],"em":[145],"sociedades":[146],"envelhecidas,":[147],"demandando":[148],"abordagens":[149],"multidisciplinares,":[150],"fortalecimento":[151],"das":[152],"pol\u00edticas":[153],"p\u00fablicas":[154],"estrat\u00e9gias":[156],"integral":[159],"considerem":[161],"n\u00e3o":[162],"apenas":[163],"mas":[167],"tamb\u00e9m":[168],"visando":[173],"\u00e0":[174],"promo\u00e7\u00e3o":[175],"dignidade":[177],"pessoa":[184],"idosa.":[185]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-11-04T10:54:05.112534","created_date":"2026-01-08T00:00:00"}
