{"id":"https://openalex.org/W4412378626","doi":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187","title":"PENGEMBANGAN BAHAN AJAR ELEMEN GEOMETRI TOPIK LINGKARAN BERBASIS ETNOMATEMATIKA PADA SISTEM LODOK DI MASYARAKAT MANGGARAI","display_name":"PENGEMBANGAN BAHAN AJAR ELEMEN GEOMETRI TOPIK LINGKARAN BERBASIS ETNOMATEMATIKA PADA SISTEM LODOK DI MASYARAKAT MANGGARAI","publication_year":2025,"publication_date":"2025-07-14","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W4412378626","doi":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187"},"language":"en","primary_location":{"id":"doi:10.51878/science.v5i2.6187","doi":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187","pdf_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/science/article/download/6187/4264","source":{"id":"https://openalex.org/S4210189058","display_name":"SCIENCE Jurnal Inovasi Pendidikan Matematika dan IPA","issn_l":"2797-0744","issn":["2797-0744","2797-1031"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"SCIENCE : Jurnal Inovasi Pendidikan Matematika dan IPA","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"hybrid","oa_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/science/article/download/6187/4264","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5118969961","display_name":"Paulus Jehurung","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I315861787","display_name":"University of Nusa Cendana","ror":"https://ror.org/04yf4aj88","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I315861787"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Paulus Jehurung","raw_affiliation_strings":["Program Pascasarjana PIPS, Universitas Nusa Cendana Kupang"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Program Pascasarjana PIPS, Universitas Nusa Cendana Kupang","institution_ids":["https://openalex.org/I315861787"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5013549595","display_name":"Wara Sabon Dominikus","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-3330-2051","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-3330-2051"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I315861787","display_name":"University of Nusa Cendana","ror":"https://ror.org/04yf4aj88","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I315861787"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Wara Sabon Dominikus","raw_affiliation_strings":["Program Pascasarjana PIPS, Universitas Nusa Cendana Kupang"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Program Pascasarjana PIPS, Universitas Nusa Cendana Kupang","institution_ids":["https://openalex.org/I315861787"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5118969963","display_name":"Hamza H. Wulakada","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I315861787","display_name":"University of Nusa Cendana","ror":"https://ror.org/04yf4aj88","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I315861787"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Hamza H. Wulakada","raw_affiliation_strings":["Program Pascasarjana PIPS, Universitas Nusa Cendana Kupang"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Program Pascasarjana PIPS, Universitas Nusa Cendana Kupang","institution_ids":["https://openalex.org/I315861787"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I315861787"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":0,"citation_normalized_percentile":{"value":0.20205258,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":null,"biblio":{"volume":"5","issue":"2","first_page":"996","last_page":"1004"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T12522","display_name":"Mathematics Education and Pedagogy","score":0.9800000190734863,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2604","display_name":"Applied Mathematics"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/26","display_name":"Mathematics"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T12522","display_name":"Mathematics Education and Pedagogy","score":0.9800000190734863,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2604","display_name":"Applied Mathematics"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/26","display_name":"Mathematics"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10130","display_name":"Mathematics Education and Teaching Techniques","score":0.0052999998442828655,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12170","display_name":"History and Theory of Mathematics","score":0.0038999998942017555,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2614","display_name":"Theoretical Computer Science"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/26","display_name":"Mathematics"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/ethnomathematics","display_name":"ethnomathematics","score":0.9860000014305115},{"id":"https://openalex.org/keywords/manggarai-people","display_name":"Manggarai people","score":0.7310000061988831},{"id":"https://openalex.org/keywords/circle-geometry","display_name":"circle geometry","score":0.7580000162124634},{"id":"https://openalex.org/keywords/teaching-materials-development","display_name":"instructional materials development","score":0.7559999823570251},{"id":"https://openalex.org/keywords/local-wisdom","display_name":"local wisdom","score":0.6399999856948853},{"id":"https://openalex.org/keywords/character-education","display_name":"character education","score":0.7960000038146973},{"id":"https://openalex.org/keywords/eighth-grade-students","display_name":"eighth grade students","score":0.5210000276565552},{"id":"https://openalex.org/keywords/4d-development-model","display_name":"4D development model","score":0.7160000205039978},{"id":"https://openalex.org/keywords/cultural-context-in-mathematics-learning","display_name":"cultural context in mathematics learning","score":0.6110000014305115},{"id":"https://openalex.org/keywords/east-nusa-tenggara","display_name":"East Nusa Tenggara","score":0.7689999938011169}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C41008148","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21198","display_name":"Computer science","level":0,"score":0.43976378440856934},{"id":"https://openalex.org/C121332964","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q413","display_name":"Physics","level":0,"score":0.36049455404281616}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.51878/science.v5i2.6187","doi":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187","pdf_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/science/article/download/6187/4264","source":{"id":"https://openalex.org/S4210189058","display_name":"SCIENCE Jurnal Inovasi Pendidikan Matematika dan IPA","issn_l":"2797-0744","issn":["2797-0744","2797-1031"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"SCIENCE : Jurnal Inovasi Pendidikan Matematika dan IPA","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.51878/science.v5i2.6187","doi":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.51878/science.v5i2.6187","pdf_url":"https://jurnalp4i.com/index.php/science/article/download/6187/4264","source":{"id":"https://openalex.org/S4210189058","display_name":"SCIENCE Jurnal Inovasi Pendidikan Matematika dan IPA","issn_l":"2797-0744","issn":["2797-0744","2797-1031"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by-sa","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-sa","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"SCIENCE : Jurnal Inovasi Pendidikan Matematika dan IPA","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"id":"https://metadata.un.org/sdg/4","score":0.975600004196167,"display_name":"Quality education"}],"sustainable_development_goals_aurora":[],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W4412378626.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W4412378626.grobid-xml"},"referenced_works_count":0,"referenced_works":[],"related_works":["https://openalex.org/W4391375266","https://openalex.org/W2899084033","https://openalex.org/W2748952813","https://openalex.org/W2935759653","https://openalex.org/W3105167352","https://openalex.org/W54078636","https://openalex.org/W2954470139","https://openalex.org/W1501425562","https://openalex.org/W2902782467","https://openalex.org/W3084825885"],"abstract_inverted_index":{"This":[0],"study":[1,64,261],"stems":[2],"from":[3],"the":[4,36,47,72,97,128,139,173,198,245,264,274],"challenges":[5],"students":[6,160,180,223],"face":[7],"in":[8,71,226,254,279],"understanding":[9,90],"geometry":[10],"concepts,":[11,228],"particularly":[12,253],"circles,":[13],"due":[14],"to":[15,66,76,86,122,166,191,232,284],"abstract":[16],"instruction":[17],"and":[18,58,75,91,105,117,126,148,169,211,215,240,257,270,272],"limited":[19],"real-life":[20],"context.":[21,62],"To":[22],"address":[23],"this":[24],"issue,":[25],"mathematics":[26,287],"teaching":[27,78,141,199],"materials":[28,79],"were":[29,230],"developed":[30,265],"based":[31],"on":[32],"ethnomathematics":[33,277],"by":[34,46,144],"integrating":[35],"Lodok":[37,73,189,233,248,326,359,378,485,515],"system":[38,44,74],"a":[39,55,106,155,186],"traditional":[40,120],"radial":[41],"land":[42],"division":[43],"practiced":[45],"Manggarai":[48,381],"people":[49],"of":[50,138,222,247,276],"East":[51],"Nusa":[52,332],"Tenggara":[53,333],"as":[54,236],"culturally":[56,187,281],"rich":[57,282],"geometrically":[59],"relevant":[60],"local":[61,83],"The":[63,94,109,131,151,260],"aimed":[65],"identify":[67],"geometric":[68],"concepts":[69],"embedded":[70],"develop":[77,127,430],"that":[80,219,263],"integrate":[81],"these":[82],"wisdom":[84],"elements":[85],"enhance":[87],"students\u2019":[88,289],"conceptual":[89,213],"character":[92],"development.":[93],"research":[95],"employed":[96],"4D":[98,394],"development":[99],"model":[100,392],"(Define,":[101,395],"Design,":[102,396],"Develop,":[103,397],"Disseminate)":[104,398],"qualitative":[107],"approach.":[108],"Define":[110],"stage":[111,133,153,175],"involved":[112],"literature":[113],"review,":[114],"field":[115],"observation,":[116],"interviews":[118],"with":[119,157,178,288],"leaders":[121],"formulate":[123],"learning":[124],"objectives":[125],"material":[129,200,266],"framework.":[130],"Design":[132],"produced":[134],"an":[135],"initial":[136],"draft":[137],"Lodok-based":[140],"material,":[142],"validated":[143],"subject":[145],"matter":[146],"experts":[147],"education":[149],"practitioners.":[150],"Develop":[152],"included":[154],"trial":[156],"32":[158,436],"eighth-grade":[159],"at":[161,181],"SMP":[162,182,438,449],"Negeri":[163,183,439,450],"12":[164,440],"Kupang":[165],"assess":[167],"practicality":[168,204],"preliminary":[170],"effectiveness,":[171],"while":[172],"Disseminate":[174],"was":[176,201,208],"conducted":[177],"28":[179,447],"1":[184,451],"Cibal,":[185],"representative":[188],"site,":[190],"evaluate":[192],"final":[193],"effectiveness.":[194],"Validation":[195],"results":[196],"confirmed":[197],"highly":[202],"appropriate;":[203],"tests":[205,217],"indicated":[206],"it":[207],"user-friendly,":[209],"engaging,":[210],"aided":[212],"understanding;":[214],"effectiveness":[216],"revealed":[218],"over":[220],"85%":[221],"achieved":[224],"mastery":[225],"circle-related":[227],"which":[229],"linked":[231],"components":[234],"such":[235],"langang,":[237,487],"banta,":[238,488],"cicing,":[239,489],"moso.":[241],"Beyond":[242],"cognitive":[243],"gains,":[244],"integration":[246],"also":[249],"strengthened":[250],"student":[251],"character,":[252],"justice,":[255],"cooperation,":[256],"cultural":[258],"appreciation.":[259],"concludes":[262],"is":[267],"valid,":[268],"practical,":[269],"effective,":[271],"recommends":[273],"adoption":[275],"approaches":[278],"other":[280],"regions":[283],"bridge":[285],"formal":[286,554],"lived":[290],"realities.":[291],"ABSTRAKPenelitian":[292],"ini":[293,365,531],"dilatarbelakangi":[294],"oleh":[295,425],"kesulitan":[296],"siswa":[297,437,448],"dalam":[298],"memahami":[299],"konsep":[300,479],"geometri,":[301],"khususnya":[302],"lingkaran,":[303],"akibat":[304],"pembelajaran":[305],"yang":[306,338,389,423,481,538],"abstrak":[307],"dan":[308,342,385,408,412,427,476,490,504,525,542],"minim":[309],"konteks":[310,336],"nyata.":[311],"Untuk":[312],"menjawab":[313],"tantangan":[314],"ini,":[315],"peneliti":[316],"mengembangkan":[317,348,367],"bahan":[318,349,368,414,421,463,470,534],"ajar":[319,350,369,422,464,471,535],"matematika":[320,553],"berbasis":[321,355,374,536],"etnomatematika":[322],"dengan":[323,483,555],"mengangkat":[324],"sistem":[325,358,377,514],"(pembagian":[327],"lahan":[328],"khas":[329],"masyarakat":[330,361,380],"Manggarai,":[331],"Timur)":[334],"sebagai":[335],"lokal":[337],"sarat":[339],"nilai":[340,521],"geometris":[341],"budaya.":[343],"Fokus":[344],"permasalahannya":[345],"adalah":[346,366,391],"bagaimana":[347],"elemen":[351,370],"Geometri":[352,371],"Topik":[353,372],"Lingkaran":[354,373],"Etnomatematika":[356,375,537,547],"pada":[357,376,435,446,500,507],"di":[360,379,456,548],"Manggarai.":[362],"Tujuan":[363],"penelitian":[364,530],"guna":[382],"meningkatkan":[383],"pemahaman":[384,478,497],"karakter":[386,518],"siswa.":[387],"Metode":[388],"digunakan":[390,475],"pengembangan":[393],"serta":[399,544],"pendekatan":[400,546],"kualitatif.":[401],"Tahap":[402,416,429],"define":[403],"meliputi":[404],"studi":[405],"literatur,":[406],"observasi,":[407],"untuk":[409,453,551],"merumuskan":[410],"tujuan":[411],"kisi-kisi":[413],"ajar.":[415],"design":[417],"menghasilkan":[418],"draf":[419],"awal":[420],"divalidasi":[424],"ahli":[426],"praktisi.":[428],"dilakukan":[431],"melalui":[432],"uji":[433,467,493,502],"coba":[434,503],"Kupang,":[441],"sedangkan":[442],"tahap":[443,501,508],"disseminate":[444],"diterapkan":[445],"Cibal":[452],"menilai":[454],"efektivitas":[455,494],"lingkungan":[457],"budaya":[458,527,557],"Lodok.":[459],"Hasil":[460],"validasi":[461],"menunjukkan":[462,469,495,532],"sangat":[465],"layak,":[466,540],"kepraktisan":[468],"praktis":[472],"atau":[473],"mudah":[474],"membantu":[477],"lingkaran":[480],"diintegrasikan":[482],"unsur":[484],"seperti":[486],"moso,":[491],"sementara":[492],"peningkatan":[496,511],"96,87":[498],"%":[499,506],"100":[505],"diseminasi.":[509],"Selain":[510],"kognitif,":[512],"integrasi":[513],"juga":[516],"menguatkan":[517],"siswa,":[519],"terutama":[520],"keadilan,":[522],"gotong":[523],"royong,":[524],"penghargaan":[526],"lokal.":[528,558],"Simpulan":[529],"bahwa":[533],"dikembangkan":[539],"praktis,":[541],"efektif,":[543],"merekomendasikan":[545],"daerah":[549],"lain":[550],"menjembatani":[552],"realitas":[556]},"counts_by_year":[],"updated_date":"2026-09-26T08:19:03.415552","created_date":"2025-10-10T00:00:00"}
