{"id":"https://openalex.org/W4393131237","doi":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105","title":"Lectura, escritura y oralidad en la educaci\u00f3n superior","display_name":"Lectura, escritura y oralidad en la educaci\u00f3n superior","publication_year":2024,"publication_date":"2024-03-23","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W4393131237","doi":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105"},"language":"es","primary_location":{"id":"doi:10.60112/erc.v4.i1.105","doi":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105","pdf_url":"https://revistaemergentes.org/index.php/cts/article/download/105/87","source":{"id":"https://openalex.org/S4387289649","display_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","issn_l":"2959-7692","issn":["2959-7692"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"hybrid","oa_url":"https://revistaemergentes.org/index.php/cts/article/download/105/87","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5073770337","display_name":"Mar\u00eda Leticia Bautista D\u00edaz","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-1154-1737","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-1154-1737"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405284955","display_name":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico, Facultad de Estudios Superiores Iztacala","ror":"https://ror.org/04h0jke78","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4405284955","https://openalex.org/I8961855"]},{"id":"https://openalex.org/I8961855","display_name":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico","ror":"https://ror.org/01tmp8f25","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I8961855"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Mar\u00eda Leticia Bautista D\u00edaz","raw_affiliation_strings":["Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Iztacala. Carrera de Psicolog\u00eda. Grupo de Investigaci\u00f3n Aprendizaje, Educaci\u00f3n y Salud"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0003-1154-1737","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Iztacala. Carrera de Psicolog\u00eda. Grupo de Investigaci\u00f3n Aprendizaje, Educaci\u00f3n y Salud","institution_ids":["https://openalex.org/I4405284955","https://openalex.org/I8961855"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5020681962","display_name":"Hortensia Hickman Rodr\u00edguez","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-4025-9485","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-4025-9485"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405284955","display_name":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico, Facultad de Estudios Superiores Iztacala","ror":"https://ror.org/04h0jke78","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4405284955","https://openalex.org/I8961855"]},{"id":"https://openalex.org/I8961855","display_name":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico","ror":"https://ror.org/01tmp8f25","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I8961855"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Hortensia Hickman Rodr\u00edguez","raw_affiliation_strings":["Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Iztacala. Carrera de Psicolog\u00eda. Grupo de Investigaci\u00f3n Aprendizaje, Educaci\u00f3n y Salud"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0002-4025-9485","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Iztacala. Carrera de Psicolog\u00eda. Grupo de Investigaci\u00f3n Aprendizaje, Educaci\u00f3n y Salud","institution_ids":["https://openalex.org/I4405284955","https://openalex.org/I8961855"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5025512485","display_name":"Mar\u00eda Luisa Cepeda Islas","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-9988-4202","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-9988-4202"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405284955","display_name":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico, Facultad de Estudios Superiores Iztacala","ror":"https://ror.org/04h0jke78","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4405284955","https://openalex.org/I8961855"]},{"id":"https://openalex.org/I8961855","display_name":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico","ror":"https://ror.org/01tmp8f25","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I8961855"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Mar\u00eda Luisa Cepeda Islas","raw_affiliation_strings":["Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Iztacala. Carrera de Psicolog\u00eda. Grupo de Investigaci\u00f3n Aprendizaje, Educaci\u00f3n y Salud"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0001-9988-4202","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Iztacala. Carrera de Psicolog\u00eda. Grupo de Investigaci\u00f3n Aprendizaje, Educaci\u00f3n y Salud","institution_ids":["https://openalex.org/I4405284955","https://openalex.org/I8961855"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5006000961","display_name":"Diana Jhosebet Bernardino Miranda","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-7173-5459","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-7173-5459"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405252642","display_name":"Facultad de Estudios Superiores Arag\u00f3n","ror":"https://ror.org/00szdrw29","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4405252642","https://openalex.org/I8961855"]},{"id":"https://openalex.org/I8961855","display_name":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico","ror":"https://ror.org/01tmp8f25","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I8961855"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Diana Jhosebet Bernardino Miranda","raw_affiliation_strings":["Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Arag\u00f3n, Maestr\u00eda en Pedagog\u00eda"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0001-7173-5459","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico. FES Arag\u00f3n, Maestr\u00eda en Pedagog\u00eda","institution_ids":["https://openalex.org/I4405252642","https://openalex.org/I8961855"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":3,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":8.7722,"has_fulltext":true,"cited_by_count":22,"citation_normalized_percentile":{"value":0.98065786,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":true},"cited_by_percentile_year":{"min":95,"max":99},"biblio":{"volume":"4","issue":"1","first_page":"218","last_page":"240"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T13061","display_name":"Literacy and Educational Practices","score":0.5741999745368958,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T13061","display_name":"Literacy and Educational Practices","score":0.5741999745368958,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12184","display_name":"Linguistics and Education Research","score":0.37400001287460327,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12217","display_name":"Higher Education Teaching and Evaluation","score":0.012799999676644802,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/reading","display_name":"reading","score":0.871999979019165},{"id":"https://openalex.org/keywords/writing","display_name":"writing","score":0.9980000257492065},{"id":"https://openalex.org/keywords/orality","display_name":"orality","score":0.9760000109672546},{"id":"https://openalex.org/keywords/higher-education","display_name":"higher education","score":0.8539999723434448},{"id":"https://openalex.org/keywords/academic-reading","display_name":"academic reading","score":0.765999972820282},{"id":"https://openalex.org/keywords/reading-deficits","display_name":"reading deficits","score":0.5460000038146973},{"id":"https://openalex.org/keywords/oral-communication","display_name":"oral communication","score":0.43700000643730164},{"id":"https://openalex.org/keywords/teacher-student-relationship","display_name":"teacher-student relationship","score":0.7099999785423279},{"id":"https://openalex.org/keywords/college-students","display_name":"university students","score":0.5789999961853027}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C142362112","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q735","display_name":"Art","level":0,"score":0.529737114906311},{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.4104733467102051}],"mesh":[],"locations_count":2,"locations":[{"id":"doi:10.60112/erc.v4.i1.105","doi":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105","pdf_url":"https://revistaemergentes.org/index.php/cts/article/download/105/87","source":{"id":"https://openalex.org/S4387289649","display_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","issn_l":"2959-7692","issn":["2959-7692"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","raw_type":"journal-article"},{"id":"doi:10.60112/erc.v4i1.105","doi":"https://doi.org/10.60112/erc.v4i1.105","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.60112/erc.v4i1.105","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4387289649","display_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","issn_l":"2959-7692","issn":["2959-7692"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.60112/erc.v4.i1.105","doi":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.60112/erc.v4.i1.105","pdf_url":"https://revistaemergentes.org/index.php/cts/article/download/105/87","source":{"id":"https://openalex.org/S4387289649","display_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","issn_l":"2959-7692","issn":["2959-7692"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"journal"},"license":"cc-by","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Emergentes - Revista Cient\u00edfica","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"id":"https://metadata.un.org/sdg/4","score":0.9901999831199646,"display_name":"Quality education"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W4393131237.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W4393131237.grobid-xml"},"referenced_works_count":10,"referenced_works":["https://openalex.org/W2137396116","https://openalex.org/W2286604903","https://openalex.org/W2610293497","https://openalex.org/W2986310462","https://openalex.org/W3038693362","https://openalex.org/W3042567684","https://openalex.org/W3126487626","https://openalex.org/W3189022849","https://openalex.org/W3210675064","https://openalex.org/W4312838382"],"related_works":["https://openalex.org/W4411399193","https://openalex.org/W6992188240","https://openalex.org/W3046825626","https://openalex.org/W610311505","https://openalex.org/W2952564340","https://openalex.org/W1854423465","https://openalex.org/W3081459173","https://openalex.org/W2582425737","https://openalex.org/W2237891697","https://openalex.org/W2892507511"],"abstract_inverted_index":{"La":[0],"lectura,":[1,54,90],"la":[2,5,11,19,37,50,53,89,132,153],"escritura":[3,55,91],"y":[4,34,56,92,99,174],"oralidad":[6,57],"reciben":[7],"mayor":[8,172,181],"atenci\u00f3n":[9,173],"en":[10,18,30,58,88,166,176,180,183,193],"educaci\u00f3n":[12,20],"b\u00e1sica,":[13],"pero":[14],"esta":[15],"se":[16,66],"minimiza":[17],"superior,":[21,169],"aun":[22,156],"cuando":[23,157],"estas":[24,118,164],"competencias":[25,165],"juegan":[26],"un":[27,86],"papel":[28],"importante":[29],"el":[31,42,59,72,167,197],"aprendizaje":[32],"acad\u00e9mico":[33],"personal":[35],"durante":[36],"formaci\u00f3n":[38],"profesional.":[39],"Por":[40],"ello,":[41],"objetivo":[43,65],"del":[44],"presente":[45],"ensayo":[46,151],"es":[47],"reflexionar":[48],"sobre":[49],"importancia":[51],"de":[52,75,96,101,105,126,146,163],"nivel":[60,168,195],"superior.":[61],"Para":[62],"alcanzar":[63],"dicho":[64],"revis\u00f3":[67],"literatura":[68],"disponible":[69],"relacionada":[70],"con":[71,138],"tema,":[73],"derivada":[74],"una":[76,139],"b\u00fasqueda":[77],"intencional.":[78],"Se":[79],"encontr\u00f3":[80],"que":[81,109,189],"los":[82],"universitarios":[83],"-debido":[84],"a":[85,112],"d\u00e9ficit":[87],"oralidad-":[93],"presentan":[94],"carencia":[95],"procesos":[97],"cognitivos":[98],"falta":[100,171],"motivaci\u00f3n":[102],"al":[103,124,161],"momento":[104],"hacer":[106],"lectura":[107],"acad\u00e9mica,":[108],"puede":[110,190],"deberse":[111],"insuficientes":[113],"criterios":[114],"espec\u00edficos":[115],"para":[116,130,196],"evaluar":[117],"competencias,":[119],"as\u00ed":[120],"como":[121],"escasos":[122],"espacios":[123],"interior":[125],"las":[127,187],"instituciones":[128],"educativas":[129],"potenciar/disfrutar":[131],"lectura.":[133],"Todo":[134],"lo":[135,147],"anterior":[136],"vincul\u00e1ndose":[137],"menor":[140],"comunicaci\u00f3n":[141],"efectiva,":[142],"incluso,":[143],"m\u00e1s":[144],"alla":[145],"acad\u00e9mico.":[148],"De":[149],"este":[150,194],"surge":[152],"siguiente":[154],"reflexi\u00f3n,":[155],"existen":[158],"investigaciones":[159],"dirigidas":[160],"estudio":[162],"hace":[170],"profundizaci\u00f3n":[175],"su":[177,184],"evaluaci\u00f3n,":[178],"pero,":[179],"medida":[182],"intervenci\u00f3n,":[185],"por":[186],"ventajas":[188],"representar":[191],"tambi\u00e9n":[192],"binomio":[198],"docente-estudiante.":[199]},"counts_by_year":[{"year":2026,"cited_by_count":2},{"year":2025,"cited_by_count":8},{"year":2024,"cited_by_count":12}],"updated_date":"2026-11-10T11:39:43.021295","created_date":"2024-03-25T00:00:00"}
