{"id":"https://openalex.org/W4388645868","doi":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394","title":"PENGUATAN KAPASITAS BADAN USAHA MILIK DESA (BUMDES) UNTUK MENGOPTIMALKAN POTENSI DESA DALAM RANGKA PEMBERDAYAAN MASYARAKAT DAN POTENSI DESA DI KABUPATEN TASIKMALAYA","display_name":"PENGUATAN KAPASITAS BADAN USAHA MILIK DESA (BUMDES) UNTUK MENGOPTIMALKAN POTENSI DESA DALAM RANGKA PEMBERDAYAAN MASYARAKAT DAN POTENSI DESA DI KABUPATEN TASIKMALAYA","publication_year":2023,"publication_date":"2023-11-09","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W4388645868","doi":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394"},"language":"id","primary_location":{"id":"doi:10.24198/sawala.v4i2.50394","doi":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394","pdf_url":"https://jurnal.unpad.ac.id/sawala/article/download/50394/pdf","source":{"id":"https://openalex.org/S4210221914","display_name":"Sawala Jurnal pengabdian Masyarakat Pembangunan Sosial Desa dan Masyarakat","issn_l":"2716-4705","issn":["2716-4705"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310315076","host_organization_name":"Padjadjaran University","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310315076"],"host_organization_lineage_names":["Padjadjaran University"],"type":"journal"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Sawala : Jurnal pengabdian Masyarakat Pembangunan Sosial, Desa dan Masyarakat","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://jurnal.unpad.ac.id/sawala/article/download/50394/pdf","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5043036314","display_name":"Anita Silvianita","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-1022-9605","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-1022-9605"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Anita Silvianita","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5047152835","display_name":"Mokhtarrudin Ahmad","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-3696-3015","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-3696-3015"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I173029219","display_name":"Multimedia University","ror":"https://ror.org/04zrbnc33","country_code":"MY","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I173029219"]}],"countries":["MY"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Mokhtarrudin Ahmad","raw_affiliation_strings":["Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia","institution_ids":["https://openalex.org/I173029219"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5034655737","display_name":"Nurafni Rubiyanti","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-8268-0227","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-8268-0227"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Nurafni Rubiyanti","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5039012237","display_name":"Farah Alfanur","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Farah Alfanur","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5057349568","display_name":"Mahir Pradana","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-4761-2891","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-4761-2891"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Mahir Pradana","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5058060032","display_name":"Ratih Hendayani","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-4850-8714","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-4850-8714"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Ratih Hendayani","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5012220443","display_name":"Indira Rachmawati","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-4072-0649","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-4072-0649"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Indira Rachmawati","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5057349568","display_name":"Mahir Pradana","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-4761-2891","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-4761-2891"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Mahir Pradana","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5005076299","display_name":"Mahendra Fakhri","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2861-9289","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-2861-9289"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Mahendra Fakhri","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5073762774","display_name":"Akhmad Yunani","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-6377-4036","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-6377-4036"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Akhmad Yunani","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5024924371","display_name":"R Amalina Dewi Kumalasari","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-0663-494X","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-0663-494X"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I862893732","display_name":"Telkom University","ror":"https://ror.org/0004wsx81","country_code":"ID","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I862893732"]}],"countries":["ID"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Amalina Dewi Kumalasari","raw_affiliation_strings":["Telkom University, Bandung, Indonesia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Telkom University, Bandung, Indonesia","institution_ids":["https://openalex.org/I862893732"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5101281845","display_name":"Azham Zahid","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I173029219","display_name":"Multimedia University","ror":"https://ror.org/04zrbnc33","country_code":"MY","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I173029219"]}],"countries":["MY"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Azham Zahid","raw_affiliation_strings":["Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia","institution_ids":["https://openalex.org/I173029219"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5090478510","display_name":"Aznul Fazrin Abu Sujak","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I173029219","display_name":"Multimedia University","ror":"https://ror.org/04zrbnc33","country_code":"MY","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I173029219"]}],"countries":["MY"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Aznul Fazrin Bin Abu Sujak","raw_affiliation_strings":["Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia","institution_ids":["https://openalex.org/I173029219"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5057371235","display_name":"Raja Razana Raja Razali","orcid":"https://orcid.org/0009-0009-5930-693X","observed_orcids":["https://orcid.org/0009-0009-5930-693X"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I173029219","display_name":"Multimedia University","ror":"https://ror.org/04zrbnc33","country_code":"MY","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I173029219"]}],"countries":["MY"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Raja Razana Raja Razali","raw_affiliation_strings":["Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia","institution_ids":["https://openalex.org/I173029219"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5093255783","display_name":"Miza Mangsor","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I173029219","display_name":"Multimedia University","ror":"https://ror.org/04zrbnc33","country_code":"MY","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I173029219"]}],"countries":["MY"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Miza Mangsor","raw_affiliation_strings":["Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Multimedia University, Cyberjaya, Malaysia","institution_ids":["https://openalex.org/I173029219"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":2,"institutions_distinct_count":2,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":3.0713,"has_fulltext":true,"cited_by_count":3,"citation_normalized_percentile":{"value":0.92910564,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":true},"cited_by_percentile_year":{"min":93,"max":96},"biblio":{"volume":"4","issue":"2","first_page":"105","last_page":"105"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T13285","display_name":"Local Governance and Development","score":0.9994999766349792,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3305","display_name":"Geography, Planning and Development"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T13285","display_name":"Local Governance and Development","score":0.9994999766349792,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3305","display_name":"Geography, Planning and Development"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13502","display_name":"Community and Sustainable Development","score":9.999999747378752e-05,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3304","display_name":"Education"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13136","display_name":"Community-based Tourism Development and Sustainability","score":9.999999747378752e-05,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3312","display_name":"Sociology and Political Science"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/village-owned-enterprises","display_name":"village-owned enterprises","score":0.925000011920929},{"id":"https://openalex.org/keywords/capacity-building","display_name":"capacity building","score":0.8669999837875366},{"id":"https://openalex.org/keywords/rural-economic-empowerment","display_name":"village economic empowerment","score":0.6460000276565552},{"id":"https://openalex.org/keywords/village-potential","display_name":"village potential","score":0.5920000076293945},{"id":"https://openalex.org/keywords/village-self-governance","display_name":"village self-governance","score":0.42899999022483826},{"id":"https://openalex.org/keywords/human-resource-development","display_name":"human resource development","score":0.6779999732971191},{"id":"https://openalex.org/keywords/technology-adoption","display_name":"technology adoption","score":0.47200000286102295},{"id":"https://openalex.org/keywords/tasikmalaya-regency","display_name":"Tasikmalaya Regency","score":0.8939999938011169},{"id":"https://openalex.org/keywords/village-planning","display_name":"village planning","score":0.3490000069141388},{"id":"https://openalex.org/keywords/local-economic-development","display_name":"local economic development","score":0.4620000123977661},{"id":"https://openalex.org/keywords/globalization-challenges","display_name":"challenges of globalization","score":0.3179999887943268}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C144133560","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q4830453","display_name":"Business","level":0,"score":0.555912971496582},{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.3680347800254822},{"id":"https://openalex.org/C37621935","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3606845","display_name":"Agricultural science","level":1,"score":0.3526207506656647},{"id":"https://openalex.org/C187736073","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2920921","display_name":"Management","level":1,"score":0.3491085469722748},{"id":"https://openalex.org/C178550888","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q2043282","display_name":"Business administration","level":1,"score":0.34549808502197266},{"id":"https://openalex.org/C162324750","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q8134","display_name":"Economics","level":0,"score":0.09953975677490234},{"id":"https://openalex.org/C39432304","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q188847","display_name":"Environmental science","level":0,"score":0.0}],"mesh":[],"locations_count":1,"locations":[{"id":"doi:10.24198/sawala.v4i2.50394","doi":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394","pdf_url":"https://jurnal.unpad.ac.id/sawala/article/download/50394/pdf","source":{"id":"https://openalex.org/S4210221914","display_name":"Sawala Jurnal pengabdian Masyarakat Pembangunan Sosial Desa dan Masyarakat","issn_l":"2716-4705","issn":["2716-4705"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310315076","host_organization_name":"Padjadjaran University","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310315076"],"host_organization_lineage_names":["Padjadjaran University"],"type":"journal"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Sawala : Jurnal pengabdian Masyarakat Pembangunan Sosial, Desa dan Masyarakat","raw_type":"journal-article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.24198/sawala.v4i2.50394","doi":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.24198/sawala.v4i2.50394","pdf_url":"https://jurnal.unpad.ac.id/sawala/article/download/50394/pdf","source":{"id":"https://openalex.org/S4210221914","display_name":"Sawala Jurnal pengabdian Masyarakat Pembangunan Sosial Desa dan Masyarakat","issn_l":"2716-4705","issn":["2716-4705"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310315076","host_organization_name":"Padjadjaran University","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310315076"],"host_organization_lineage_names":["Padjadjaran University"],"type":"journal"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Sawala : Jurnal pengabdian Masyarakat Pembangunan Sosial, Desa dan Masyarakat","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.7257999777793884,"display_name":"Decent work and economic growth","id":"https://metadata.un.org/sdg/8"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W4388645868.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W4388645868.grobid-xml"},"referenced_works_count":3,"referenced_works":["https://openalex.org/W3038298632","https://openalex.org/W3127308292","https://openalex.org/W4210280285"],"related_works":["https://openalex.org/W7132767969","https://openalex.org/W6998652477","https://openalex.org/W2597240793","https://openalex.org/W4381387499","https://openalex.org/W6995716892","https://openalex.org/W7217787161","https://openalex.org/W4413087950","https://openalex.org/W6998690569","https://openalex.org/W7014147300","https://openalex.org/W7217490041"],"abstract_inverted_index":{"Peran":[0],"Badan":[1],"Usaha":[2],"Milik":[3],"Desa":[4],"(BUMDES)":[5,186],"menjadi":[6,59],"kunci":[7],"dalam":[8,150],"penguatan":[9,178],"ekonomi":[10,63],"desa":[11,27,45,64],"dan":[12,24,34,79,88,117,125,144,157,170],"pembangunan":[13,102],"kerakyatan":[14],"di":[15,26,85,134],"Indonesia.":[16,197],"BUMDES":[17,58,72,133,149,198,238,253,333],"memfasilitasi":[18],"pengelolaan":[19,151],"potensi":[20,70,165],"sumber":[21,53,154],"daya":[22,54,155],"alam":[23],"manusia":[25],"untuk":[28,51,82,130],"menciptakan":[29],"nilai":[30],"tambah,":[31],"lapangan":[32],"kerja,":[33],"meningkatkan":[35],"pendapatan":[36],"asli":[37],"desa.":[38],"Melalui":[39],"PP":[40],"No.":[41,224],"11":[42,225],"Tahun":[43,96],"2021,":[44,227],"diberikan":[46],"otonomi":[47],"yang":[48,65,103,121,139],"lebih":[49,66],"besar":[50],"mengelola":[52],"secara":[55],"mandiri,":[56],"memungkinkan":[57],"pusat":[60],"akses":[61],"layanan":[62],"baik.":[67],"Meski":[68],"memiliki":[69],"besar,":[71],"menghadapi":[73],"tantangan,":[74],"termasuk":[75],"peningkatan":[76,162,168],"kompetensi":[77],"manajerial":[78],"inovasi":[80],"bisnis":[81],"tetap":[83],"relevan":[84],"era":[86,271],"digitalisasi":[87],"globalisasi.":[89],"Dalam":[90],"konteks":[91],"ini,":[92,138],"RKPD":[93],"Kabupaten":[94,135],"Tasikmalaya":[95,286,335],"2017":[97,289],"menggarisbawahi":[98],"pentingnya":[99],"integrasi":[100],"perencanaan":[101],"responsif":[104],"terhadap":[105],"kebutuhan":[106,148,167],"lokal.":[107],"Artikel":[108],"ini":[109],"mengkaji":[110],"kolaborasi":[111],"pengabdian":[112],"masyarakat":[113],"antara":[114],"Universitas":[115],"Telkom":[116,311],"Multimedia":[118,314],"University,":[119,315],"Malaysia,":[120,316],"mengimplementasikan":[122],"serangkaian":[123],"workshop":[124],"forum":[126],"diskusi":[127],"grup":[128],"(FGD)":[129,327],"menguatkan":[131],"kapasitas":[132],"Tasikmalaya.":[136],"Kegiatan":[137],"terdiri":[140],"dari":[141],"seminar,":[142],"presentasi,":[143],"sesi":[145],"diskusi,":[146],"mengidentifikasi":[147],"bisnis,":[152],"pengembangan":[153],"manusia,":[156],"pemanfaatan":[158],"teknologi.":[159],"Hasilnya":[160],"menunjukkan":[161],"kesadaran,":[163],"pemahaman":[164],"desa,":[166],"kapasitas,":[169],"pembentukan":[171],"jaringan":[172],"komunikasi":[173],"sebagai":[174],"langkah":[175],"progresif":[176],"menuju":[177],"BUMDES.":[179,384],"The":[180,358],"role":[181],"of":[182,202,226,272,285,293,321,332,366,375],"the":[183,200,203,217,257,270,279,291,306,330,373],"Village-Owned":[184],"Enterprises":[185],"is":[187,298],"pivotal":[188],"in":[189,196,269,288,334,349,363],"strengthening":[190,383],"village":[191,246,367],"economies":[192],"and":[193,206,214,263,274,313,323,343,355,372],"community-based":[194],"development":[195,295],"facilitates":[199],"management":[201],"village's":[204,218],"natural":[205],"human":[207,352],"resources":[208,235],"to":[209,215,233,239,259,266,300,328],"create":[210],"added":[211],"value,":[212],"jobs,":[213],"increase":[216,362],"original":[219],"income.":[220],"Through":[221],"Government":[222],"Regulation":[223],"villages":[228],"were":[229],"granted":[230],"greater":[231],"autonomy":[232],"manage":[234],"independently,":[236],"allowing":[237],"become":[240],"a":[241,319,376],"better":[242],"access":[243],"center":[244],"for":[245],"economic":[247],"services.":[248],"Despite":[249],"its":[250],"great":[251],"potential,":[252,368],"faces":[254],"challenges,":[255],"including":[256],"need":[258],"enhance":[260],"managerial":[261],"competencies":[262],"business":[264,350],"innovations":[265],"remain":[267],"relevant":[268],"digitalization":[273],"globalization.":[275],"In":[276],"this":[277],"context,":[278],"Regional":[280],"Medium-Term":[281],"Development":[282],"Plan":[283],"(RKPD)":[284],"Regency":[287],"emphasized":[290],"importance":[292],"integrating":[294],"planning":[296],"that":[297],"responsive":[299],"local":[301],"needs.":[302],"This":[303],"article":[304],"examines":[305],"community":[307],"service":[308],"collaboration":[309],"between":[310],"University":[312],"which":[317,339],"implemented":[318],"series":[320],"workshops":[322],"focus":[324],"group":[325],"discussions":[326],"strengthen":[329],"capacities":[331],"Regency.":[336],"These":[337],"activities,":[338],"included":[340],"seminars,":[341],"presentations,":[342],"discussion":[344],"sessions,":[345],"identified":[346],"BUMDES'":[347],"needs":[348],"management,":[351],"resource":[353],"development,":[354],"technology":[356],"utilization.":[357],"results":[359],"indicate":[360],"an":[361],"awareness,":[364],"understanding":[365],"capacity":[369],"building":[370],"needs,":[371],"formation":[374],"communication":[377],"network":[378],"as":[379],"progressive":[380],"steps":[381],"towards":[382]},"counts_by_year":[{"year":2026,"cited_by_count":1},{"year":2025,"cited_by_count":2}],"updated_date":"2026-10-12T09:40:04.860316","created_date":"2023-11-14T00:00:00"}
