{"id":"https://openalex.org/W4386613636","doi":"https://doi.org/10.5753/wie.2010.25388","title":"Um arcabou\u00e7o para apoiar a generaliza\u00e7\u00e3o de conceitos atrav\u00e9s da pedagogia de representa\u00e7\u00f5es externas","display_name":"Um arcabou\u00e7o para apoiar a generaliza\u00e7\u00e3o de conceitos atrav\u00e9s da pedagogia de representa\u00e7\u00f5es externas","alternate_titles":[],"publication_year":2010,"publication_date":"2010-07-21","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W4386613636","doi":"https://doi.org/10.5753/wie.2010.25388","mag":"2278265012"},"language":"pt","primary_location":{"id":"doi:10.5753/wie.2010.25388","doi":"https://doi.org/10.5753/wie.2010.25388","is_oa":true,"landing_page_url":"http://dx.doi.org/10.5753/wie.2010.25388","pdf_url":"https://sol.sbc.org.br/index.php/wie/article/download/25388/25209","source":{"id":"https://openalex.org/S4220651536","display_name":"Anais do Workshop de Inform\u00e1tica na Escola","issn_l":"2316-6541","issn":["2316-6541"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"conference"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Anais do XVI Workshop de Inform\u00e1tica na Escola (WIE 2010)","raw_type":"proceedings-article"},"parent_works":[],"lineage":["https://openalex.org/W4386613636"],"child_works_count":0,"type":"conference-paper","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"bronze","oa_url":"https://sol.sbc.org.br/index.php/wie/article/download/25388/25209","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5067276415","display_name":"Diego Marczal","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-2632-0021","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-2632-0021"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Diego Marczal","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5104051009","display_name":"Alexandre Ibrahim Direne","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Alexandre Direne","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":null,"display_name":"Gabriel Ramos","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Gabriel Ramos","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5075274802","display_name":"Andrey Pimemtel","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Andrey Pimemtel","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5022151325","display_name":"Marcos Alexandre Castilho","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-3835-861X","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-3835-861X"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Marcos Castilho","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5062054732","display_name":"Fabiano  Ferreira da Silva","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-5453-6175","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-5453-6175"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Fabiano Silva","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5081664781","display_name":"Luis C. E. Bona","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-6339-499X","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-6339-499X"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Luis Bona","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5004821805","display_name":"Marcos Sfair Sunye","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-2568-5697","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-2568-5697"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Marcos Sunye","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5102949555","display_name":"Laura Garc\u00eda","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-8594-8313","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-8594-8313"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I52418104","display_name":"Universidade Federal do Paran\u00e1","ror":"https://ror.org/05syd6y78","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I52418104"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Laura Garc\u00eda","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Paran\u00e1 (UPFR)","institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I52418104"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":1,"citation_normalized_percentile":{"value":0.0,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":{"min":87,"max":92},"biblio":{"volume":"1","issue":"1","first_page":"1157","last_page":"1166"},"is_retracted":false,"is_pulled":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T11902","display_name":"Intelligent Tutoring Systems and Adaptive Learning","score":0.9179999828338623,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1702","display_name":"Artificial Intelligence"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/17","display_name":"Computer Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T11902","display_name":"Intelligent Tutoring Systems and Adaptive Learning","score":0.9179999828338623,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1702","display_name":"Artificial Intelligence"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/17","display_name":"Computer Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T11516","display_name":"Visual and Cognitive Learning Processes","score":0.05889999866485596,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3205","display_name":"Experimental and Cognitive Psychology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/32","display_name":"Psychology"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10636","display_name":"Innovative Teaching and Learning Methods","score":0.00989999994635582,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3204","display_name":"Developmental and Educational Psychology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/32","display_name":"Psychology"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/external-representations","display_name":"external representations","score":0.6370000243186951},{"id":"https://openalex.org/keywords/learning-objects","display_name":"learning objects","score":0.7630000114440918},{"id":"https://openalex.org/keywords/metacognition","display_name":"metacognition","score":0.8669999837875366},{"id":"https://openalex.org/keywords/abstraction","display_name":"abstraction","score":0.3930000066757202}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.5839377641677856},{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.4138692319393158},{"id":"https://openalex.org/C111472728","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q9471","display_name":"Epistemology","level":1,"score":0.34090012311935425}],"mesh":[],"locations_count":2,"locations":[{"id":"doi:10.5753/wie.2010.25388","doi":"https://doi.org/10.5753/wie.2010.25388","is_oa":true,"landing_page_url":"http://dx.doi.org/10.5753/wie.2010.25388","pdf_url":"https://sol.sbc.org.br/index.php/wie/article/download/25388/25209","source":{"id":"https://openalex.org/S4220651536","display_name":"Anais do Workshop de Inform\u00e1tica na Escola","issn_l":"2316-6541","issn":["2316-6541"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"conference"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Anais do XVI Workshop de Inform\u00e1tica na Escola (WIE 2010)","raw_type":"proceedings-article"},{"id":"mag:2278265012","doi":null,"is_oa":false,"landing_page_url":"http://www.br-ie.org/pub/index.php/wie/article/download/2038/1800","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4220651536","display_name":"Anais do Workshop de Inform\u00e1tica na Escola","issn_l":"2316-6541","issn":["2316-6541"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"conference"},"license":null,"license_id":null,"version":null,"is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"Anais do Workshop de Inform\u00e1tica na Escola","raw_type":null}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.5753/wie.2010.25388","doi":"https://doi.org/10.5753/wie.2010.25388","is_oa":true,"landing_page_url":"http://dx.doi.org/10.5753/wie.2010.25388","pdf_url":"https://sol.sbc.org.br/index.php/wie/article/download/25388/25209","source":{"id":"https://openalex.org/S4220651536","display_name":"Anais do Workshop de Inform\u00e1tica na Escola","issn_l":"2316-6541","issn":["2316-6541"],"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"conference"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Anais do XVI Workshop de Inform\u00e1tica na Escola (WIE 2010)","raw_type":"proceedings-article"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.975600004196167,"display_name":"Quality education","id":"https://metadata.un.org/sdg/4"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W4386613636.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W4386613636.grobid-xml"},"referenced_works_count":10,"referenced_works":["https://openalex.org/W1506680746","https://openalex.org/W1535682146","https://openalex.org/W1553820083","https://openalex.org/W1612597306","https://openalex.org/W1673935193","https://openalex.org/W2102099172","https://openalex.org/W2144405619","https://openalex.org/W2147923019","https://openalex.org/W2155217849","https://openalex.org/W2161700709"],"related_works":["https://openalex.org/W7037723463","https://openalex.org/W7160017298","https://openalex.org/W183594160","https://openalex.org/W279621501","https://openalex.org/W7064192449","https://openalex.org/W568908528","https://openalex.org/W3010453012","https://openalex.org/W1869682323","https://openalex.org/W2886722915","https://openalex.org/W1485894244"],"abstract_inverted_index":{"Inicialmente,":[0],"s\u00e3o":[1,35],"apresentados":[2],"os":[3],"aspectos":[4,47],"que":[5,19],"justificam":[6],"a":[7,12,69,78,81],"necessidade":[8],"de":[9,17,28,39,53,74,87],"se":[10],"projetar":[11],"implementar":[13],"um":[14],"controlador":[15,34,86],"gen\u00e9rico":[16],"interatividade":[18],"pode":[20],"ser":[21],"aplicado":[22],"e":[23,43,80,90,101],"reutilizado":[24],"por":[25,57,65,93],"diversos":[26],"objetos":[27],"aprendizagem.":[29,54,75],"Os":[30],"principais":[31,99],"objetivos":[32],"do":[33,83],"detalhados":[36],"em":[37],"termos":[38],"acesso":[40,88],"ao":[41,72],"conte\u00fado":[42],"como":[44],"ele":[45],"enfatiza":[46],"meta-cognitivos":[48],"envolvidos":[49],"nas":[50],"tarefas":[51],"t\u00edpicas":[52],"A":[55],"abstra\u00e7\u00e3o":[56],"meio":[58],"da":[59],"generaliza\u00e7\u00e3o,":[60],"tal":[61],"qual":[62],"foi":[63],"proposta":[64],"Ainsworth":[66],"(2006),":[67],"fudamenta":[68],"pedagogia":[70],"associada":[71],"processo":[73],"Ao":[76],"final,":[77],"arquitetura":[79],"implementa\u00e7\u00e3o":[82],"arcabou\u00e7o":[84],"denominado":[85],"reflexivo":[89],"retroativo":[91],"indexado":[92],"erros":[94],"(CARRIE)":[95],"t\u00eam":[96],"seus":[97],"m\u00f3dulos":[98],"descritos":[100],"exemplificados.":[102]},"cited_by_api_url":"https://api.openalex.org/works?filter=cites:W4386613636","counts_by_year":[{"year":2015,"cited_by_count":1}],"updated_date":"2026-11-16T12:05:36.265796","created_date":"2023-09-12T00:00:00"}
