{"id":"https://openalex.org/W37928053","doi":null,"title":"Le puy de Gravenoire et ses coul\u00e9es, dans l'agglom\u00e9ration de Clermont-Ferrand (Massif central fran\u00e7ais) : un mod\u00e8le inhabituel d'avalanche de d\u00e9bris, d\u00e9clench\u00e9e par une \u00e9ruption strombolienne en climat p\u00e9riglaciaire","display_name":"Le puy de Gravenoire et ses coul\u00e9es, dans l'agglom\u00e9ration de Clermont-Ferrand (Massif central fran\u00e7ais) : un mod\u00e8le inhabituel d'avalanche de d\u00e9bris, d\u00e9clench\u00e9e par une \u00e9ruption strombolienne en climat p\u00e9riglaciaire","alternate_titles":[],"publication_year":1993,"publication_date":"1993-11-01","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W37928053","mag":"37928053"},"language":"fr","primary_location":{"id":"pmh:oai:HAL:halshs-00406479v1","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"https://hal.science/halshs-00406479v1","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402512","display_name":"HAL","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I4405252976","host_organization_name":"Centre pour la Communication Scientifique Directe","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I4405252976"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"other-oa","license_id":"https://openalex.org/licenses/other-oa","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"Bulletin de la Soci\u00e9t\u00e9 G\u00e9ologique de France, 1993, 164 (6), pp.783-793","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"},"parent_works":[],"lineage":["https://openalex.org/W37928053"],"child_works_count":0,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":[],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"green","oa_url":"https://hal.science/halshs-00406479v1","any_repository_has_fulltext":true},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":null,"display_name":"A. Herv\u00e9","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210092141","display_name":"Laboratoire de G\u00e9ographie Physique et Environnementale","ror":"https://ror.org/00e4pqm50","country_code":"FR","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I1294671590","https://openalex.org/I198244214","https://openalex.org/I4210092141","https://openalex.org/I4210107625","https://openalex.org/I65806277"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"A. Herv\u00e9","raw_affiliation_strings":["Laboratoire de G\u00e9ographie Physique et Environnementale"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Laboratoire de G\u00e9ographie Physique et Environnementale","institution_ids":["https://openalex.org/I4210092141"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5036644775","display_name":"Guy Camus","orcid":"https://orcid.org/0009-0007-4571-3871","observed_orcids":["https://orcid.org/0009-0007-4571-3871"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4405258658","display_name":"Universit\u00e9 Blaise Pascal","ror":"https://ror.org/0119hgk08","country_code":"FR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I198244214","https://openalex.org/I4405258658"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"Guy Camus","raw_affiliation_strings":["Univ. Blaise Pascal, Clermont-Ferrand, France"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Univ. Blaise Pascal, Clermont-Ferrand, France","institution_ids":["https://openalex.org/I4405258658"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5006968022","display_name":"Didier Miallier","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210102222","display_name":"Laboratoire de Physique de Clermont Auvergne","ror":"https://ror.org/0214k6v65","country_code":"FR","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I1294671590","https://openalex.org/I198244214","https://openalex.org/I4210102222"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"Didier Miallier","raw_affiliation_strings":["Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand","institution_ids":["https://openalex.org/I4210102222"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5011913372","display_name":"S. Sanzelle","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210102222","display_name":"Laboratoire de Physique de Clermont Auvergne","ror":"https://ror.org/0214k6v65","country_code":"FR","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I1294671590","https://openalex.org/I198244214","https://openalex.org/I4210102222"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"S. Sanzelle","raw_affiliation_strings":["Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand","institution_ids":["https://openalex.org/I4210102222"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5068733918","display_name":"Christophe Falgu\u00e8res","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-0644-4852","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-0644-4852"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210135999","display_name":"Institut de Pal\u00e9ontologie Humaine","ror":"https://ror.org/03zt3va85","country_code":"FR","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I4210135999"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"Christophe Falgu\u00e8res","raw_affiliation_strings":["Institut de Pal\u00e9ontologie Humaine"],"raw_orcid":"https://orcid.org/0000-0003-0644-4852","affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Institut de Pal\u00e9ontologie Humaine","institution_ids":["https://openalex.org/I4210135999"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5058442695","display_name":"J. Fa\u00efn","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210102222","display_name":"Laboratoire de Physique de Clermont Auvergne","ror":"https://ror.org/0214k6v65","country_code":"FR","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I1294671590","https://openalex.org/I198244214","https://openalex.org/I4210102222"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"Jean Fa\u00efn","raw_affiliation_strings":["Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand","institution_ids":["https://openalex.org/I4210102222"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5090635722","display_name":"Mich\u00e8le Montret","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210102222","display_name":"Laboratoire de Physique de Clermont Auvergne","ror":"https://ror.org/0214k6v65","country_code":"FR","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I1294671590","https://openalex.org/I198244214","https://openalex.org/I4210102222"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"M. Montret","raw_affiliation_strings":["Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand","institution_ids":["https://openalex.org/I4210102222"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5108725371","display_name":"Thierry Pilleyre","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210102222","display_name":"Laboratoire de Physique de Clermont Auvergne","ror":"https://ror.org/0214k6v65","country_code":"FR","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I1294671590","https://openalex.org/I198244214","https://openalex.org/I4210102222"]}],"countries":["FR"],"is_corresponding":false,"contributor_roles":[],"raw_author_name":"Thierry Pilleyre","raw_affiliation_strings":["Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Laboratoire de Physique Corpusculaire - Clermont-Ferrand","institution_ids":["https://openalex.org/I4210102222"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":4,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.7124,"has_fulltext":false,"cited_by_count":11,"citation_normalized_percentile":{"value":0.64221194,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":{"min":86,"max":96},"biblio":{"volume":"164","issue":"6","first_page":"783","last_page":"793"},"is_retracted":false,"is_pulled":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T10965","display_name":"Geological formations and processes","score":0.5288000106811523,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1904","display_name":"Earth-Surface Processes"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/19","display_name":"Earth and Planetary Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T10965","display_name":"Geological formations and processes","score":0.5288000106811523,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1904","display_name":"Earth-Surface Processes"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/19","display_name":"Earth and Planetary Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10535","display_name":"Landslides and related hazards","score":0.3278999924659729,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2308","display_name":"Management, Monitoring, Policy and Law"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/23","display_name":"Environmental Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13177","display_name":"Geological and Geophysical Studies","score":0.054999999701976776,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1907","display_name":"Geology"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/19","display_name":"Earth and Planetary Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/debris-avalanches","display_name":"debris avalanches","score":0.6740000247955322},{"id":"https://openalex.org/keywords/strombolian-eruptions","display_name":"Strombolian eruptions","score":0.8349999785423279},{"id":"https://openalex.org/keywords/pyroclastic-flows","display_name":"pyroclastic flows","score":0.640999972820282},{"id":"https://openalex.org/keywords/scoria-cones","display_name":"scoria cones","score":0.6489999890327454},{"id":"https://openalex.org/keywords/pleistocene-volcanism","display_name":"Pleistocene volcanism","score":0.7400000095367432},{"id":"https://openalex.org/keywords/periglacial-climate","display_name":"periglacial climate","score":0.7549999952316284},{"id":"https://openalex.org/keywords/trachybasalt","display_name":"trachybasalt","score":0.7319999933242798},{"id":"https://openalex.org/keywords/contact-metamorphism","display_name":"contact metamorphism","score":0.7789999842643738},{"id":"https://openalex.org/keywords/thermoluminescence-dating","display_name":"thermoluminescence dating","score":0.6629999876022339},{"id":"https://openalex.org/keywords/radiocarbon-dating","display_name":"radiocarbon dating","score":0.5860000252723694},{"id":"https://openalex.org/keywords/clermont-ferrand","display_name":"Clermont-Ferrand","score":0.7269999980926514}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C127313418","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1069","display_name":"Geology","level":0,"score":0.818193793296814},{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.6926456093788147},{"id":"https://openalex.org/C114793014","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q52109","display_name":"Geomorphology","level":1,"score":0.47926756739616394},{"id":"https://openalex.org/C142362112","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q735","display_name":"Art","level":0,"score":0.08552232384681702}],"mesh":[],"locations_count":3,"locations":[{"id":"pmh:oai:HAL:halshs-00406479v1","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"https://hal.science/halshs-00406479v1","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402512","display_name":"HAL","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I4405252976","host_organization_name":"Centre pour la Communication Scientifique Directe","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I4405252976"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"other-oa","license_id":"https://openalex.org/licenses/other-oa","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"Bulletin de la Soci\u00e9t\u00e9 G\u00e9ologique de France, 1993, 164 (6), pp.783-793","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"},{"id":"pmh:oai:HAL:in2p3-00004488v1","doi":null,"is_oa":false,"landing_page_url":"https://hal.science/in2p3-00004488v1","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402512","display_name":"HAL","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I4405252976","host_organization_name":"Centre pour la Communication Scientifique Directe","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I4405252976"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":null,"license_id":null,"version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"Bulletin de la Soci\u00e9t\u00e9 G\u00e9ologique de France, 1993, 164, pp.783-793","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"},{"id":"mag:37928053","doi":null,"is_oa":false,"landing_page_url":"https://bsgf.geoscienceworld.org/content/164/6/783","pdf_url":null,"source":null,"license":null,"license_id":null,"version":null,"is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"BSGF \u2013 Earth Sciences Bulletin","raw_type":null}],"best_oa_location":{"id":"pmh:oai:HAL:halshs-00406479v1","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"https://hal.science/halshs-00406479v1","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402512","display_name":"HAL","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I4405252976","host_organization_name":"Centre pour la Communication Scientifique Directe","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I4405252976"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"other-oa","license_id":"https://openalex.org/licenses/other-oa","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"Bulletin de la Soci\u00e9t\u00e9 G\u00e9ologique de France, 1993, 164 (6), pp.783-793","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"},"sustainable_development_goals":[],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":false,"grobid_xml":false},"content_urls":null,"referenced_works_count":0,"referenced_works":[],"related_works":["https://openalex.org/W4406327706","https://openalex.org/W6910785147","https://openalex.org/W7205360753","https://openalex.org/W7018218141","https://openalex.org/W2621216217","https://openalex.org/W7147262290","https://openalex.org/W2949822082","https://openalex.org/W7146965691"],"abstract_inverted_index":{"-":[0],"Le":[1],"puy":[2,328],"de":[3,8,16,18,23,27,32,41,45,47,63,67,73,79,92,99,107,120,123,160,166,194,216,218,221,241,255,268,273,294,325,329,368],"Gravenoire":[4,330],"est":[5,105,112,230],"un":[6,77,118,179,286,299,312,333,348,366],"c\u00f4ne":[7,72,229],"scories":[9,74],"\u00e9difi\u00e9":[10],"au":[11,132,148],"Pl\u00e9istoc\u00e8ne":[12],"sup\u00e9rieur":[13],"sur":[14,54,59,252,311,335,347],"l'escarpement":[15,290],"ligne":[17],"faille":[19],"occidental":[20],"du":[21,134,143,228,304,309,327,379],"rift":[22],"Limagne.":[24],"Il":[25],"domine":[26],"400":[28],"m":[29],"la":[30,60,110,167,207,281,307,322],"ville":[31],"Clermont-Ferrand.":[33],"Son":[34],"\u00e9ruption":[35],"a":[36,69,319,331],"d\u00e9clench\u00e9,":[37],"apr\u00e8s":[38],"le":[39,71,83,102,171,214],"d\u00e9but":[40,119],"l'activit\u00e9,":[42],"une":[43,89,233],"avalanche":[44],"d\u00e9bris":[46,219,326],"volume":[48,369],"inf\u00e9rieur":[49],"\u00e0":[50,164,285],"0,05":[51],"km3,":[52],"\u00e9tal\u00e9e":[53],"5":[55],"x":[56],"0,7":[57],"km":[58,98],"r\u00e9gion":[61,282],"sud":[62],"l'agglom\u00e9ration.":[64],"La":[65,86,223,301],"poursuite":[66],"l'activit\u00e9":[68],"reconstruit":[70],"et":[75,122,145,185,196,201,206,220,250,289],"\u00e9mis":[76],"ensemble":[78],"coul\u00e9es":[80,254],"qui":[81,169,189,235],"recouvrent":[82],"d\u00e9p\u00f4t":[84,103],"d'avalanche.":[85],"lave":[87,200],"montre":[88],"composition":[90],"homog\u00e8ne":[91],"trachybasalte":[93],"potassique,":[94],"subaphyrique.":[95],"A":[96,275],"4":[97],"son":[100],"origine,":[101],"d'avalanche":[104],"fait":[106],"panneaux":[108],"dont":[109],"nature":[111],"encore":[113,174],"reconnaissable":[114],"(block":[115],"faci\u00e8s),":[116],"pr\u00e9sentant":[117],"fragmentation":[121],"d\u00e9formation":[124],"plastique.":[125],"Ils":[126],"ont":[127,243],"\u00e9t\u00e9":[128,244],"emprunt\u00e9s":[129],"pour":[130,146,177,365],"partie":[131,147,227],"substratum":[133],"volcan":[135,149,367],"(socle":[136],"granitique,":[137],"basalte":[138,156,161],"porphyrique":[139],"ancien,":[140],"s\u00e9diments":[141,202],"bordiers":[142],"graben),":[144],"lui-m\u00eame":[150],"(produits":[151],"phr\u00e9atomagmatiques":[152],"initiaux,":[153],"projections":[154],"scoriac\u00e9es,":[155],"massif).":[157],"Les":[158],"paquets":[159],"massif,":[162],"identiques":[163],"celui":[165],"coul\u00e9e":[168,208],"recouvre":[170],"d\u00e9p\u00f4t,":[172],"\u00e9taient":[173,209],"assez":[175],"chauds":[176],"engendrer":[178],"m\u00e9tamorphisme":[180],"thermique":[181],"dans":[182,232],"les":[183,186,190,247,253,316],"ar\u00e8nes":[184],"argiles":[187],"graveleuses":[188],"emballent.":[191],"Des":[192],"figures":[193],"brassage":[195],"d'injections":[197],"r\u00e9ciproques":[198],"entre":[199],"montrent":[203],"que":[204],"l'avalanche":[205,217],"simultan\u00e9ment":[210],"mobiles.":[211],"Ceci":[212],"atteste":[213],"synchronisme":[215],"l'\u00e9ruption.":[222,274],"cicatrice":[224],"d'arrachement":[225],"d'une":[226,259,372],"d\u00e9celable":[231],"carri\u00e8re":[234],"exploitait":[236],"ses":[237],"scories.":[238],"Une":[239],"dizaine":[240],"datations":[242],"effectu\u00e9es":[245],"par":[246,298,306,315],"m\u00e9thodes":[248],"TL":[249],"RPE":[251],"Gravenoire.":[256],"En":[257],"d\u00e9pit":[258],"certaine":[260],"dispersion":[261],"des":[262],"r\u00e9sutats,":[263],"elles":[264],"permettent":[265],"d'estimer":[266],"autour":[267],"60":[269],"000":[270,340],"ans":[271],"l'\u00e2ge":[272],"cette":[276],"\u00e9poque":[277],"(Pl\u00e9niglaciaire":[278],"wurmien":[279],"ancien)":[280],"\u00e9tait":[283],"soumise":[284],"climat":[287],"p\u00e9riglaciaire,":[288,363],"pouvait":[291],"\u00eatre":[292],"garni":[293],"mat\u00e9riaux":[295],"meubles":[296],"fig\u00e9s":[297],"perg\u00e9lisol.":[300],"fusion":[302],"brutale":[303],"perg\u00e9lisol":[305],"chaleur":[308],"magma,":[310],"versant":[313],"\u00e9branl\u00e9":[314],"explosions":[317],"initiales,":[318],"pu":[320],"provoquer":[321],"d\u00e9b\u00e2cle.":[323],"L'avalanche":[324],"recouvert":[332],"territoire":[334],"lequel":[336],"vivent":[337],"actuellement":[338],"30":[339],"habitants.":[341],"Cet":[342],"exemple":[343],"doit":[344],"attirer":[345],"l'attention":[346],"type":[349],"d'al\u00e9a":[350],"jusqu'alors":[351],"non":[352],"pris":[353],"en":[354,361],"compte,":[355],"susceptible":[356],"d'affecter":[357],"toute":[358],"zone":[359],"habit\u00e9e":[360],"environnement":[362],"m\u00eame":[364],"modeste,":[370],"lors":[371],"manifestation":[373],"\u00e9ruptive":[374],"habituellement":[375],"peu":[376],"dangereuse.":[377],"L'Am\u00e9rique":[378],"Sud":[380],"nous":[381],"semble":[382],"particuli\u00e8rement":[383],"concern\u00e9e.":[384]},"cited_by_api_url":"https://api.openalex.org/works?filter=cites:W37928053","counts_by_year":[{"year":2023,"cited_by_count":3},{"year":2020,"cited_by_count":1},{"year":2014,"cited_by_count":1}],"updated_date":"2026-11-16T12:05:36.265796","created_date":"2016-06-24T00:00:00"}
