{"id":"https://openalex.org/W2905423254","doi":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","title":"CARTOGRAFIA ESCOLAR: da forma\u00e7\u00e3o \u00e0 pr\u00e1tica docente","display_name":"CARTOGRAFIA ESCOLAR: da forma\u00e7\u00e3o \u00e0 pr\u00e1tica docente","publication_year":2018,"publication_date":"2018-10-23","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W2905423254","doi":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","mag":"2905423254"},"language":"pt","primary_location":{"id":"doi:10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","doi":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","pdf_url":"http://www.periodicoseletronicos.ufma.br/index.php/interespaco/article/download/8444/5865","source":{"id":"https://openalex.org/S4210197220","display_name":"InterEspa\u00e7o Revista de Geografia e Interdisciplinaridade","issn_l":"2446-6549","issn":["2446-6549"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312512","host_organization_name":"Universidade Federal do Maranh\u00e3o","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312512"],"host_organization_lineage_names":["Universidade Federal do Maranh\u00e3o"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"InterEspa\u00e7o: Revista de Geografia e Interdisciplinaridade","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"http://www.periodicoseletronicos.ufma.br/index.php/interespaco/article/download/8444/5865","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5039574560","display_name":"Cassyo Lima Santos","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I41458283","display_name":"Universidade Federal do Tocantins","ror":"https://ror.org/053xy8k29","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I41458283"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Cassyo Lima Santos","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Tocantins - UFT"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Tocantins - UFT","institution_ids":["https://openalex.org/I41458283"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5018856782","display_name":"Radam\u00e9s De Oliveira Barros","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I211891151","display_name":"Universidade do Estado do Par\u00e1","ror":"https://ror.org/042r36z33","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I211891151"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Radam\u00e9s De Oliveira Barros","raw_affiliation_strings":["Universidade do Estado do Par\u00e1 \u2013 UEPA/Campus Concei\u00e7\u00e3o do Araguaia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade do Estado do Par\u00e1 \u2013 UEPA/Campus Concei\u00e7\u00e3o do Araguaia","institution_ids":["https://openalex.org/I211891151"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5036980623","display_name":"Wanderson Carvalho da Silva","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-8661-4406","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-8661-4406"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I211891151","display_name":"Universidade do Estado do Par\u00e1","ror":"https://ror.org/042r36z33","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I211891151"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Wanderson Carvalho da Silva","raw_affiliation_strings":["Universidade do Estado do Par\u00e1 \u2013 UEPA/Campus Concei\u00e7\u00e3o do Araguaia"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade do Estado do Par\u00e1 \u2013 UEPA/Campus Concei\u00e7\u00e3o do Araguaia","institution_ids":["https://openalex.org/I211891151"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":2,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.0,"has_fulltext":true,"cited_by_count":2,"citation_normalized_percentile":{"value":0.22001072,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":{"min":88,"max":93},"biblio":{"volume":"4","issue":"14","first_page":"240","last_page":"240"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T12343","display_name":"Geography Education and Pedagogy","score":0.9984999895095825,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3305","display_name":"Geography, Planning and Development"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T12343","display_name":"Geography Education and Pedagogy","score":0.9984999895095825,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3305","display_name":"Geography, Planning and Development"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13306","display_name":"Geography and Education Methods","score":0.0010000000474974513,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3305","display_name":"Geography, Planning and Development"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T13854","display_name":"Historical Geography and Cartography","score":9.999999747378752e-05,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3305","display_name":"Geography, Planning and Development"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/cartography-education","display_name":"cartography education","score":0.9909999966621399},{"id":"https://openalex.org/keywords/geography-education","display_name":"geography education","score":0.9399999976158142},{"id":"https://openalex.org/keywords/geography-teacher-education","display_name":"geography teacher education","score":0.7250000238418579},{"id":"https://openalex.org/keywords/teacher-insecurity","display_name":"teacher insecurity","score":0.43700000643730164},{"id":"https://openalex.org/keywords/cartographic-resources","display_name":"cartographic resources","score":0.8069999814033508},{"id":"https://openalex.org/keywords/school-infrastructure","display_name":"school infrastructure","score":0.6129999756813049},{"id":"https://openalex.org/keywords/continuing-teacher-education","display_name":"continuing teacher education","score":0.7609999775886536},{"id":"https://openalex.org/keywords/teacher-education","display_name":"teacher professional development","score":0.5400000214576721}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.5721151828765869},{"id":"https://openalex.org/C144024400","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q21201","display_name":"Sociology","level":0,"score":0.3453577160835266},{"id":"https://openalex.org/C121332964","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q413","display_name":"Physics","level":0,"score":0.32108569145202637},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.27118247747421265}],"mesh":[],"locations_count":2,"locations":[{"id":"doi:10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","doi":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","pdf_url":"http://www.periodicoseletronicos.ufma.br/index.php/interespaco/article/download/8444/5865","source":{"id":"https://openalex.org/S4210197220","display_name":"InterEspa\u00e7o Revista de Geografia e Interdisciplinaridade","issn_l":"2446-6549","issn":["2446-6549"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312512","host_organization_name":"Universidade Federal do Maranh\u00e3o","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312512"],"host_organization_lineage_names":["Universidade Federal do Maranh\u00e3o"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"InterEspa\u00e7o: Revista de Geografia e Interdisciplinaridade","raw_type":"journal-article"},{"id":"pmh:oai:ojs2.periodicoseletronicos.ufma.br:article/8444","doi":null,"is_oa":false,"landing_page_url":"https://periodicoseletronicos.ufma.br/index.php/interespaco/article/view/8444","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402641","display_name":"LA Referencia (Red Federada de Repositorios Institucionales de Publicaciones Cient\u00edficas)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I4383465926","host_organization_name":"LA Referencia","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I4383465926"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":null,"license_id":null,"version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"instacron:UFMA","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","doi":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.18764/2446-6549.v4n14p240-259","pdf_url":"http://www.periodicoseletronicos.ufma.br/index.php/interespaco/article/download/8444/5865","source":{"id":"https://openalex.org/S4210197220","display_name":"InterEspa\u00e7o Revista de Geografia e Interdisciplinaridade","issn_l":"2446-6549","issn":["2446-6549"],"is_oa":true,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312512","host_organization_name":"Universidade Federal do Maranh\u00e3o","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312512"],"host_organization_lineage_names":["Universidade Federal do Maranh\u00e3o"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"InterEspa\u00e7o: Revista de Geografia e Interdisciplinaridade","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.9901999831199646,"id":"https://metadata.un.org/sdg/4","display_name":"Quality education"}],"study_designs":[{"id":"https://openalex.org/study-designs/observational-study","display_name":"Observational Study"}],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"pdf":true,"grobid_xml":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W2905423254.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W2905423254.grobid-xml"},"referenced_works_count":2,"referenced_works":["https://openalex.org/W2613075999","https://openalex.org/W2928094649"],"related_works":["https://openalex.org/W3008229926","https://openalex.org/W7120446822","https://openalex.org/W2965725901","https://openalex.org/W6980479499","https://openalex.org/W4415963478","https://openalex.org/W7015277021","https://openalex.org/W2514868635","https://openalex.org/W2011568834","https://openalex.org/W2108684749","https://openalex.org/W2565465805"],"abstract_inverted_index":{"SCHOOL":[0],"CARTOGRAPHY:":[1],"from":[2,298],"training":[3,483],"to":[4,259,347,354,391,420,438],"teaching":[5,341],"practiceCARTOGRAF\u00cdA":[6],"ESCOLAR:":[7],"de":[8,27,37,40,50,52,105,127,132,151,192,212,226,233,235,238,252,502,505,514,521,525,537,541,546,594,619,625,645,650,655,658,661,666,691,711,726,735,737,740,746],"la":[9,12,515,519,542,592,602,611,617,623,631,639,642,651,656,659,667,689,696,704,729,733,752],"formaci\u00f3n":[10],"a":[11,138,148,190,197,276,285,360,449,601,610,616,751],"pr\u00e1ctica":[13],"docenteEsta":[14],"pesquisa":[15,157],"teve":[16],"como":[17,64,88,124,145,188,242,494,576,615,638,687,744],"objetivo":[18,495],"compreender":[19],"os":[20,85,184],"desafios":[21],"e":[22,167],"as":[23,141,174,323,357,359,380,479,481],"possibilidades":[24],"dos":[25,164,244],"professores":[26,155,245],"geografia":[28],"quanto":[29,246],"ao":[30,116],"uso":[31,513],"da":[32,56,125,156,160,162,168],"instrumentaliza\u00e7\u00e3o":[33,248],"cartogr\u00e1fica":[34,517],"no":[35,130,204,217,643,676,714],"ensino":[36,131],"geografia.":[38,106,133],"Atrav\u00e9s":[39],"uma":[41,210,224],"abordagem":[42],"quanti-qualitativa":[43],"este":[44,529],"trabalho":[45],"\u00e9":[46,137],"resultado":[47,532],"do":[48,58,60,114,219],"Trabalho":[49],"Conclus\u00e3o":[51],"Curso":[53],"em":[54],"Geografia":[55],"Universidade":[57],"Estado":[59,545],"Par\u00e1,":[61],"tendo":[62],"assim":[63,241],"aporte":[65,549],"te\u00f3rico":[66],"metodol\u00f3gico":[67,550],"Castelar":[68,299,554],"(2017),":[69,71,300,302,313,555,557],"Duarte":[70,301,556],"Francischett":[72,303,558],"(2011),":[73,77,304,308,559,563],"Oliveira":[74,305,560],"(2014),":[75,306,561],"Simielli":[76,307,562],"Katuta":[78,309,564],"(2012),":[79,565],"Richter(2017)":[80],"entre":[81,96,568,584],"outros.":[82],"Constatou-se":[83],"que":[84,140,173,196,509,572,633,673,695],"recursos":[86,128,165,239,574,620,663,741],"cartogr\u00e1ficos":[87,129,166,575,621,664],"mapas,":[89,577],"globos,":[90,578],"plantas,":[91],"atlas,":[92,580],"maquetes,":[93],"jogos":[94],"cartogr\u00e1ficos,":[95,186,240,583,685,742],"outros":[97],"ainda":[98],"s\u00e3o":[99],"instrumentos":[100,185,588,684],"poucos":[101],"utilizados":[102,590],"na":[103,228,231],"disciplina":[104],"Esse":[107],"fator":[108],"pode":[109],"ser":[110,207,599],"caracterizado":[111],"pela":[112],"inseguran\u00e7a":[113],"professor":[115],"desenvolver":[117],"tem\u00e1ticas":[118,608],"ligadas":[119],"\u00e0":[120,247],"cartografia":[121,169,198],"escolar,":[122,170,230,613,669,731],"bem":[123,187],"aus\u00eancia":[126,146],"Um":[134],"entrave":[135],"presente":[136,629],"infraestrutura":[139,229],"escolas":[142],"pesquisadas":[143],"possuem,":[144],"ou":[147],"n\u00e3o":[149,176,215],"utiliza\u00e7\u00e3o":[150,163],"espa\u00e7os":[152],"multim\u00eddias.":[153],"Os":[154],"possuem":[158],"entendimento":[159],"relev\u00e2ncia":[161],"por\u00e9m":[171],"afirmam":[172,189],"gradua\u00e7\u00f5es":[175],"lhes":[177],"deram":[178],"o":[179,641],"suporte":[180],"para":[181,606,680],"trabalhar":[182],"com":[183],"necessidade":[191,225],"forma\u00e7\u00f5es":[193],"continuadas.":[194,693],"Para":[195,694],"escolar":[199,698],"possa":[200],"ter":[201],"seu":[202],"significado":[203,702],"ensino,":[205],"deve":[206],"pautado":[208],"por":[209,221,721],"s\u00e9rie":[211],"fatores,":[213],"centrado":[214],"somente":[216],"papel":[218,718],"docente,":[220,720],"isso":[222],"h\u00e1":[223],"investimento":[227],"inser\u00e7\u00e3o":[232],"laborat\u00f3rios":[234],"inform\u00e1tica,":[236,738],"introdu\u00e7\u00e3o":[237],"capacita\u00e7\u00e3o":[243],"cartogr\u00e1fica.Palavras-chave:":[249],"Geografia;":[250],"Ensino":[251],"Cartografia;":[253],"Instrumentaliza\u00e7\u00e3o":[254],"Cartogr\u00e1fica.ABSTRACT":[255],"This":[256,344],"research":[257,280,317,393],"aimed":[258],"understand":[260],"geography":[261,273,366],"teacher":[262,348,482],"challenges":[263],"and":[264,311,329,406,425,474],"possibilities":[265],"regarding":[266,484],"the":[267,282,290,340,372,375,381,398,401,418,428,462,469,475],"use":[268,402],"of":[269,284,342,362,385,397,400,403,451,471,477],"cartographic":[270,320,330,363,404,423,485],"instrumentation":[271],"in":[272,287,339,365,442,466],"teaching.":[274,367],"Through":[275],"quantitative-qualitative":[277],"approach,":[278],"this":[279,392],"is":[281,345,371],"result":[283],"Monograph":[286],"Geography":[288],"at":[289],"Par\u00e1":[291],"State":[292],"University,":[293],"with":[294,422],"theoretical":[295],"methodological":[296],"contributions":[297],"(2012)":[310],"Richter":[312,566],"among":[314,332],"others.":[315],"The":[316,388],"indicated":[318],"that":[319,374,411],"resources,":[321,478],"such":[322,379],"maps,":[324],"globes,":[325],"plants,":[326],"atlases,":[327],"models":[328],"games,":[331],"others,":[333],"are":[334],"still":[335],"not":[336,415,454],"routinely":[337],"applied":[338],"geography.":[343],"due":[346],"insecurities":[349],"when":[350],"developing":[351],"themes":[352],"related":[353],"school":[355,407,436,467],"cartography,":[356,408],"well":[358,480],"lack":[361],"resources":[364,405],"One":[368],"important":[369],"obstacle":[370],"infrastructure":[373],"surveyed":[376],"schools":[377],"present,":[378],"absence":[382],"or":[383],"non-use":[384],"multimedia":[386],"spaces.":[387],"teachers":[389,457],"contributing":[390],"display":[394],"an":[395],"understanding":[396],"relevance":[399],"but":[409,459],"affirm":[410],"their":[412],"graduations":[413],"did":[414],"give":[416],"them":[417],"support":[419],"work":[421],"instruments,":[424],"also":[426,460],"endorsed":[427],"need":[429,463],"for":[430,435,464],"continuous":[431],"training.":[432],"In":[433],"order":[434],"cartography":[437],"have":[439],"its":[440],"place":[441],"teaching,":[443],"it":[444],"must":[445],"be":[446],"guided":[447],"by":[448],"series":[450],"factors,":[452],"centered":[453],"only":[455],"on":[456,461],"roles,":[458],"investment":[465],"infrastructure,":[468],"insertion":[470],"computer":[472],"labs":[473],"introduction":[476],"instrumentation.Keywords:":[486],"Geography;":[487],"Cartography":[488],"Teaching;":[489],"Cartographic":[490],"Instrumentalization.RESUMENEsta":[491],"investigaci\u00f3n":[492,652],"tuvo":[493],"comprender":[496],"los":[497,503,573,662,683,747],"retos":[498],"y":[499,665],"las":[500,634,674],"posibilidades":[501],"profesores":[504,649,748],"geograf\u00eda":[506],"en":[507,518,539,553,591,622,703,716,728,732,749],"lo":[508],"se":[510,706],"refiere":[511],"al":[512],"instrumentalizaci\u00f3n":[516,753],"ense\u00f1anza":[520,624],"geograf\u00eda.":[522,595,626],"A":[523],"trav\u00e9s":[524],"un":[526],"abordaje":[527],"cuanti-cualitativo":[528],"trabajo":[530],"es":[531,630],"del":[533,535,544,604,719],"Trabajo":[534],"Conclusi\u00f3n":[536],"Grado":[538],"Geograf\u00eda":[540],"Universidad":[543],"Par\u00e1.":[547],"El":[548],"estuvo":[551],"basado":[552],"(2017)":[567],"otros.":[569],"Se":[570],"constat\u00f3":[571],"planta,":[579],"maquetas,":[581],"juegos":[582],"otros":[585],"son":[586],"todav\u00eda":[587],"poco":[589],"asignatura":[593],"Ese":[596],"factor":[597],"puede":[598],"debido":[600],"inseguridad":[603],"profesor":[605],"desarrollar":[607],"relacionadas":[609],"cartograf\u00eda":[612,668,697],"as\u00ed":[614,686,743],"ausencia":[618,640],"Una":[627],"barrera":[628],"infraestructura":[632,730],"escuelas":[635],"investigadas":[636],"poseen,":[637],"utilizaci\u00f3n":[644,660],"espacios":[646],"multimedia.":[647],"Los":[648],"tienen":[653],"entendimiento":[654],"relevancia":[657],"sin":[670],"embargo":[671],"afirman":[672],"facultades":[675],"les":[677],"dieron":[678],"soporte":[679],"trabajar":[681],"con":[682],"eval\u00faan":[688],"necesidad":[690,725],"formaciones":[692],"pueda":[699],"tener":[700],"su":[701],"ense\u00f1anza,":[705],"deben":[707],"pautar":[708],"una":[709,724],"serie":[710],"factores,":[712],"centrados":[713],"solamente":[715],"el":[717],"eso":[722],"hay":[723],"inversi\u00f3n":[727],"inserci\u00f3n":[734],"laboratorios":[736],"introducci\u00f3n":[739],"capacitaci\u00f3n":[745],"relaci\u00f3n":[750],"cartogr\u00e1fica.Palabras":[754],"clave:":[755],"Geograf\u00eda;":[756],"Ense\u00f1anza;":[757],"Instrumentaci\u00f3n":[758],"Cartogr\u00e1fica.":[759]},"counts_by_year":[{"year":2025,"cited_by_count":1},{"year":2022,"cited_by_count":1}],"updated_date":"2026-09-27T08:07:27.782135","created_date":"2018-12-22T00:00:00"}
