{"id":"https://openalex.org/W1908177230","doi":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","title":"Alargamento das fun\u00e7\u00f5es da escola: educa\u00e7\u00e3o ambiental e sustentabilidade","display_name":"Alargamento das fun\u00e7\u00f5es da escola: educa\u00e7\u00e3o ambiental e sustentabilidade","alternate_titles":[],"publication_year":2014,"publication_date":"2014-11-06","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W1908177230","doi":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","mag":"1908177230"},"language":"pt","primary_location":{"id":"doi:10.20396/etd.v16i3.1314","doi":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","pdf_url":"https://periodicos.sbu.unicamp.br/ojs/index.php/etd/article/download/1314/pdf_123","source":{"id":"https://openalex.org/S2737549463","display_name":"ETD - Educa\u00e7\u00e3o Tem\u00e1tica Digital","issn_l":"1676-2592","issn":["1676-2592"],"is_oa":true,"is_in_doaj":true,"is_core":true,"listed_in":["cwts-core","doaj","norway-1","poland-20","russia-white-list-4","vabb-shw"],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312325","host_organization_name":"University of Campinas","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312325"],"host_organization_lineage_names":["University of Campinas"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"ETD - Educa\u00e7\u00e3o Tem\u00e1tica Digital","raw_type":"journal-article"},"parent_works":[],"lineage":["https://openalex.org/W1908177230"],"child_works_count":0,"type":"article","is_traditional":true,"indexed_in":["crossref"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://periodicos.sbu.unicamp.br/ojs/index.php/etd/article/download/1314/pdf_123","any_repository_has_fulltext":true},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":"https://openalex.org/A5030320859","display_name":"Ana do Carmo Goulart Gon\u00e7alves","orcid":"https://orcid.org/0009-0004-2929-4003","observed_orcids":["https://orcid.org/0009-0004-2929-4003"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I126460647","display_name":"Universidade Federal do Rio Grande","ror":"https://ror.org/05hpfkn88","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I126460647"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Ana do Carmo Goulart Gon\u00e7alves","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Rio Grande","UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE-FURG"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Rio Grande","institution_ids":["https://openalex.org/I126460647"]},{"raw_affiliation_string":"UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE-FURG","institution_ids":["https://openalex.org/I126460647"]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5023743217","display_name":"Cleuza Maria Sobral Dias","orcid":"https://orcid.org/0000-0002-3441-3431","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0002-3441-3431"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I126460647","display_name":"Universidade Federal do Rio Grande","ror":"https://ror.org/05hpfkn88","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I126460647"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Cleuza Maria Sobral Dias","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Rio Grande","UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE-FURG"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Rio Grande","institution_ids":["https://openalex.org/I126460647"]},{"raw_affiliation_string":"UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE-FURG","institution_ids":["https://openalex.org/I126460647"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5004880413","display_name":"Maria Renata Alonso Mota","orcid":"https://orcid.org/0000-0003-1057-9426","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0003-1057-9426"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I126460647","display_name":"Universidade Federal do Rio Grande","ror":"https://ror.org/05hpfkn88","country_code":"BR","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I126460647"]}],"countries":["BR"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Maria Renata Alonso Mota","raw_affiliation_strings":["Universidade Federal do Rio Grande","UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE-FURG"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Universidade Federal do Rio Grande","institution_ids":["https://openalex.org/I126460647"]},{"raw_affiliation_string":"UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE-FURG","institution_ids":["https://openalex.org/I126460647"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":1,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":["https://openalex.org/I126460647"],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":0.5855,"has_fulltext":true,"cited_by_count":6,"citation_normalized_percentile":{"value":0.73495798,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":{"min":86,"max":94},"biblio":{"volume":"16","issue":"3","first_page":"551","last_page":"551"},"is_retracted":false,"is_pulled":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T12295","display_name":"Foucault, Power, and Ethics","score":0.6650000214576721,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3312","display_name":"Sociology and Political Science"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T12295","display_name":"Foucault, Power, and Ethics","score":0.6650000214576721,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3312","display_name":"Sociology and Political Science"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T12165","display_name":"Environmental Education in Latin America","score":0.21729999780654907,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2308","display_name":"Management, Monitoring, Policy and Law"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/23","display_name":"Environmental Science"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/3","display_name":"Physical Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T11906","display_name":"Gender, Sexuality, and Education","score":0.0333000011742115,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/3318","display_name":"Gender Studies"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/33","display_name":"Social Sciences"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/environmental-education","display_name":"environmental education","score":0.9929999709129333},{"id":"https://openalex.org/keywords/sustainability-education","display_name":"sustainability education","score":0.8320000171661377},{"id":"https://openalex.org/keywords/childhood","display_name":"childhood","score":0.39399999380111694},{"id":"https://openalex.org/keywords/public-policy","display_name":"public policy","score":0.7440000176429749},{"id":"https://openalex.org/keywords/governmentality","display_name":"governmentality","score":0.7250000238418579},{"id":"https://openalex.org/keywords/biopolitics","display_name":"biopolitics","score":0.9240000247955322},{"id":"https://openalex.org/keywords/neoliberalism","display_name":"neoliberalism","score":0.6620000004768372},{"id":"https://openalex.org/keywords/michel-foucault","display_name":"Michel Foucault","score":0.746999979019165},{"id":"https://openalex.org/keywords/felix-guattari","display_name":"F\u00e9lix Guattari","score":0.9919999837875366},{"id":"https://openalex.org/keywords/dinheiro-direto-na-escola","display_name":"Dinheiro Direto na Escola","score":0.8209999799728394},{"id":"https://openalex.org/keywords/green-schools","display_name":"green schools","score":0.5540000200271606},{"id":"https://openalex.org/keywords/early-childhood-education","display_name":"early childhood education","score":0.5759999752044678},{"id":"https://openalex.org/keywords/subjectivation","display_name":"subjectivation","score":0.38100001215934753},{"id":"https://openalex.org/keywords/political-rationality","display_name":"political rationality","score":0.5580000281333923}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.48474881052970886},{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.439103901386261},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.407106876373291}],"mesh":[],"locations_count":5,"locations":[{"id":"doi:10.20396/etd.v16i3.1314","doi":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","pdf_url":"https://periodicos.sbu.unicamp.br/ojs/index.php/etd/article/download/1314/pdf_123","source":{"id":"https://openalex.org/S2737549463","display_name":"ETD - Educa\u00e7\u00e3o Tem\u00e1tica Digital","issn_l":"1676-2592","issn":["1676-2592"],"is_oa":true,"is_in_doaj":true,"is_core":true,"listed_in":["cwts-core","doaj","norway-1","poland-20","russia-white-list-4","vabb-shw"],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312325","host_organization_name":"University of Campinas","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312325"],"host_organization_lineage_names":["University of Campinas"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"ETD - Educa\u00e7\u00e3o Tem\u00e1tica Digital","raw_type":"journal-article"},{"id":"pmh:oai:ojs.periodicos.sbu.unicamp.br:article/1314","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"https://periodicos.sbu.unicamp.br/ojs/index.php/etd/article/view/1314","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402641","display_name":"LA Referencia (Red Federada de Repositorios Institucionales de Publicaciones Cient\u00edficas)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I4383465926","host_organization_name":"LA Referencia","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I4383465926"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"instacron:UNICAMP","raw_type":"Pesquisa Bibliogr\u00e1fica"},{"id":"pmh:oai:clacso:br/br-049:article6680oai","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"http://biblioteca.clacso.edu.ar/gsdl/cgi-bin/library.cgi?a=d&c=br/br-049&d=article6680oai","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306402163","display_name":"Redalyc (Universidad Aut\u00f3noma del Estado de M\u00e9xico)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I179647637","host_organization_name":"Universidad Aut\u00f3noma del Estado de M\u00e9xico","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I179647637"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"","raw_type":"info:eu-repo/semantics/article"},{"id":"pmh:oai:americanae.aecid.es:457203","doi":null,"is_oa":true,"landing_page_url":"http://americanae.aecid.es/americanae/es/registros/registro.do?tipoRegistro=MTD&idBib=457203","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306400786","display_name":"Americanae (AECID Library)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":null,"host_organization_name":null,"host_organization_lineage":[],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":"cc-by-nc","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc","version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"","raw_type":"Pesquisa Bibliogr\u00e1fica"},{"id":"pmh:oai:dialnet.unirioja.es:ART0000749396","doi":null,"is_oa":false,"landing_page_url":"https://dialnet.unirioja.es/servlet/oaiart?codigo=4996977","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306401293","display_name":"Dialnet (Universidad de la Rioja)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I168974976","host_organization_name":"Universidad de La Rioja","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I168974976"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":null,"license_id":null,"version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"ETD: Educa\u00e7ao Tem\u00e1tica Digital, ISSN 1676-2592, Vol. 16, N\u00ba. 3, 2014 (Ejemplar dedicado a: Educa\u00e7\u00e3o Ambiental e Pol\u00edticas P\u00fablicas na Educa\u00e7\u00e3o), pags. 551-569","raw_type":"text (article)"}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.20396/etd.v16i3.1314","doi":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.20396/etd.v16i3.1314","pdf_url":"https://periodicos.sbu.unicamp.br/ojs/index.php/etd/article/download/1314/pdf_123","source":{"id":"https://openalex.org/S2737549463","display_name":"ETD - Educa\u00e7\u00e3o Tem\u00e1tica Digital","issn_l":"1676-2592","issn":["1676-2592"],"is_oa":true,"is_in_doaj":true,"is_core":true,"listed_in":["cwts-core","doaj","norway-1","poland-20","russia-white-list-4","vabb-shw"],"host_organization":"https://openalex.org/P4310312325","host_organization_name":"University of Campinas","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310312325"],"host_organization_lineage_names":["University of Campinas"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"ETD - Educa\u00e7\u00e3o Tem\u00e1tica Digital","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"id":"https://metadata.un.org/sdg/4","display_name":"Quality education","score":0.9235000014305115},{"id":"https://metadata.un.org/sdg/16","display_name":"Peace, justice, and strong institutions","score":0.46149998903274536}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"grobid_xml":true,"pdf":true},"content_urls":{"pdf":"https://content.openalex.org/works/W1908177230.pdf","grobid_xml":"https://content.openalex.org/works/W1908177230.grobid-xml"},"referenced_works_count":2,"referenced_works":["https://openalex.org/W1510522811","https://openalex.org/W1575256688"],"related_works":["https://openalex.org/W1592457089","https://openalex.org/W7033335791","https://openalex.org/W4414716456","https://openalex.org/W83054854","https://openalex.org/W7165928828","https://openalex.org/W4404813540","https://openalex.org/W2594551172","https://openalex.org/W2620196654","https://openalex.org/W4404813538","https://openalex.org/W3117991614"],"abstract_inverted_index":{"O":[0,33,81],"trabalho":[1,126],"apresenta":[2],"resultados":[3],"de":[4,55,62,69,133,149,152,165,175,180,189,207],"uma":[5,65,84,227,235],"pesquisa":[6],"que":[7,19,146,172,211],"foi":[8],"realizada":[9],"na":[10,37,118],"Universidade":[11],"Federal":[12],"do":[13,96],"Rio":[14],"Grande":[15],"-":[16,120,122],"FURG,":[17],"e":[18,40,43,57,113,143,151,168,171,195],"objetivou":[20],"compreender":[21],"os":[22,52,147],"deslocamentos":[23],"operados":[24],"nas":[25],"pol\u00edticas":[26,77,213],"p\u00fablicas":[27,78],"concernentes":[28],"ao":[29,109,114],"ciclo":[30],"da":[31,88,111,139,223],"inf\u00e2ncia.":[32],"estudo":[34,82],"encontra-se":[35],"ancorado":[36],"perspectiva":[38],"p\u00f3s-estruturalista":[39],"elege,":[41],"Foucault":[42],"Guattari":[44],"para":[45,72,100,225,230],"subsidi\u00e1-la.":[46],"Quanto":[47],"\u00e0s":[48],"ferramentas":[49],"anal\u00edticas,":[50],"utilizam-se":[51],"conceitos":[53],"foucaultianos":[54],"biopol\u00edtica":[56],"governamento.":[58],"Destaca-se":[59],"o":[60,102],"conceito":[61],"governamentalidade":[63],"enquanto":[64],"ferramenta":[66],"potente,":[67],"capaz":[68,206],"oferecer":[70],"pistas":[71],"problematizar":[73],"as":[74,212,221],"implica\u00e7\u00f5es":[75],"das":[76,137],"aqui":[79],"abordadas.":[80],"desenvolve":[83],"an\u00e1lise":[85],"a":[86,129,173,199],"partir":[87],"documenta\u00e7\u00e3o":[89],"oficial":[90],"concernente":[91],"aos":[92],"tr\u00eas":[93],"primeiros":[94],"anos":[95],"Ensino":[97],"Fundamental":[98],"e,":[99],"compor":[101],"corpus":[103],"anal\u00edtico,":[104],"foram":[105],"selecionados":[106],"documentos":[107],"alusivos":[108],"Ciclo":[110],"Inf\u00e2ncia":[112],"Programa":[115],"Dinheiro":[116],"Direto":[117],"Escola":[119],"PDDE":[121],"Escolas":[123],"Sustent\u00e1veis.":[124],"Neste":[125],"faremos":[127],"refer\u00eancia":[128],"um":[130,155,203,231],"dos":[131],"eixos":[132],"an\u00e1lise:":[134],"\"O":[135],"alargamento":[136],"fun\u00e7\u00f5es":[138,222],"escola:":[140],"educa\u00e7\u00e3o":[141],"ambiental":[142],"sustentabilidade\".":[144],"Argumentamos":[145],"modos":[148],"ser":[150],"estar":[153],"em":[154,183,215],"contexto":[156],"contempor\u00e2neo":[157],"parecem,":[158],"cada":[159],"vez":[160],"mais,":[161],"pautados":[162],"por":[163,234],"formas":[164],"viver":[166],"\"sustent\u00e1veis":[167],"ecologicamente":[169],"corretas\",":[170],"raz\u00e3o":[174],"estado":[176],"neoliberal":[177],"se":[178],"apropria":[179],"tais":[181,218],"discursos,":[182,219],"especial":[184],"no":[185],"tocante":[186],"\u00e0":[187],"produ\u00e7\u00e3o":[188],"sujeitos":[190],"infantis":[191],"com":[192,217],"mais":[193],"compet\u00eancias":[194],"habilidades.":[196],"Para":[197],"tanto":[198],"escola,":[200],"considerada":[201],"como":[202],"locuscentral,":[204],"\u00e9":[205],"produzir":[208],"subjetividades.":[209],"Conclu\u00edmos,":[210],"p\u00fablicas,":[214],"conson\u00e2ncia":[216],"alargam":[220],"escola":[224],"fabricar":[226],"inf\u00e2ncia":[228],"voltada":[229],"mercado":[232],"desenhado":[233],"racionalidade":[236],"pol\u00edtica":[237],"neoliberal.":[238]},"cited_by_api_url":"https://api.openalex.org/works?filter=cites:W1908177230","counts_by_year":[{"year":2023,"cited_by_count":2},{"year":2021,"cited_by_count":1},{"year":2019,"cited_by_count":1},{"year":2018,"cited_by_count":1},{"year":2016,"cited_by_count":1}],"updated_date":"2026-11-17T12:49:18.490984","created_date":"2016-06-24T00:00:00"}
