{"id":"https://openalex.org/W1561600136","doi":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","title":"Aprendizaje tecnol\u00f3gico en las maquiladoras del norte de M\u00e9xico","display_name":"Aprendizaje tecnol\u00f3gico en las maquiladoras del norte de M\u00e9xico","publication_year":2017,"publication_date":"2017-07-13","ids":{"openalex":"https://openalex.org/W1561600136","doi":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","mag":"1561600136"},"language":"es","primary_location":{"id":"doi:10.33679/rfn.v14i27.1353","doi":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S5407011384","display_name":"Frontera norte","issn_l":"0187-7372","issn":["0187-7372","2594-0260"],"is_oa":true,"is_in_doaj":true,"is_core":false,"listed_in":["doaj","erih-plus","latindex","norway-1","scielo"],"host_organization":"https://openalex.org/P4310319608","host_organization_name":"College of the Northern Border","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310319608"],"host_organization_lineage_names":["College of the Northern Border"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Frontera Norte","raw_type":"journal-article"},"volume":null,"type":"article","indexed_in":["crossref","doaj"],"open_access":{"is_oa":true,"oa_status":"diamond","oa_url":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","any_repository_has_fulltext":false},"authorships":[{"author_position":"first","author":{"id":null,"display_name":"Jorge Alonso","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[],"countries":[],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Jorge Alonso","raw_affiliation_strings":["Centro de Estudios Superiores del Noroeste"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Centro de Estudios Superiores del Noroeste","institution_ids":[]}]},{"author_position":"middle","author":{"id":"https://openalex.org/A5111053931","display_name":"Jorge Carrillo","orcid":null,"observed_orcids":[]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I145459687","display_name":"El Colegio de la Frontera Norte","ror":"https://ror.org/04hft8h57","country_code":"MX","type":"facility","lineage":["https://openalex.org/I145459687","https://openalex.org/I4210163111"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Jorge Carrillo","raw_affiliation_strings":["El Colegio de la Frontera Norte"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"El Colegio de la Frontera Norte","institution_ids":["https://openalex.org/I145459687"]}]},{"author_position":"last","author":{"id":"https://openalex.org/A5114254231","display_name":"\u00d3scar F. Contreras","orcid":"https://orcid.org/0000-0001-6000-5020","observed_orcids":["https://orcid.org/0000-0001-6000-5020"]},"institutions":[{"id":"https://openalex.org/I4210153351","display_name":"El Colegio de Sonora","ror":"https://ror.org/04habxs80","country_code":"MX","type":"education","lineage":["https://openalex.org/I4210153351"]}],"countries":["MX"],"is_corresponding":false,"raw_author_name":"Oscar Contreras","raw_affiliation_strings":["Colegio de Sonora"],"raw_orcid":null,"affiliations":[{"raw_affiliation_string":"Colegio de Sonora","institution_ids":["https://openalex.org/I4210153351"]}]}],"institutions":[],"countries_distinct_count":1,"institutions_distinct_count":2,"corresponding_author_ids":[],"corresponding_institution_ids":[],"apc_list":null,"apc_paid":null,"fwci":1.9221,"has_fulltext":false,"cited_by_count":14,"citation_normalized_percentile":{"value":0.88531004,"is_in_top_1_percent":false,"is_in_top_10_percent":false},"cited_by_percentile_year":{"min":88,"max":96},"biblio":{"volume":"14","issue":"27","first_page":"43","last_page":"82"},"is_retracted":false,"is_paratext":false,"is_xpac":false,"primary_topic":{"id":"https://openalex.org/T13473","display_name":"Economic Zones and Regional Development","score":0.4733999967575073,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2000","display_name":"General Economics, Econometrics and Finance"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/20","display_name":"Economics, Econometrics and Finance"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},"topics":[{"id":"https://openalex.org/T13473","display_name":"Economic Zones and Regional Development","score":0.4733999967575073,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/2000","display_name":"General Economics, Econometrics and Finance"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/20","display_name":"Economics, Econometrics and Finance"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T11552","display_name":"Global trade, sustainability, and social impact","score":0.20589999854564667,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1408","display_name":"Strategy and Management"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/14","display_name":"Business, Management and Accounting"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}},{"id":"https://openalex.org/T10415","display_name":"International Business and FDI","score":0.14560000598430634,"subfield":{"id":"https://openalex.org/subfields/1408","display_name":"Strategy and Management"},"field":{"id":"https://openalex.org/fields/14","display_name":"Business, Management and Accounting"},"domain":{"id":"https://openalex.org/domains/2","display_name":"Social Sciences"}}],"keywords":[{"id":"https://openalex.org/keywords/maquiladoras","display_name":"maquiladoras","score":0.8619999885559082},{"id":"https://openalex.org/keywords/technological-learning","display_name":"technological learning","score":0.6930000185966492},{"id":"https://openalex.org/keywords/organizational-learning","display_name":"organizational learning","score":0.8930000066757202},{"id":"https://openalex.org/keywords/export-production","display_name":"export production","score":0.7129999995231628},{"id":"https://openalex.org/keywords/asian-firms","display_name":"Asian firms","score":0.5289999842643738},{"id":"https://openalex.org/keywords/us-firms","display_name":"US firms","score":0.8190000057220459},{"id":"https://openalex.org/keywords/tijuana","display_name":"Tijuana","score":0.9369999766349792},{"id":"https://openalex.org/keywords/production-flexibility","display_name":"production flexibility","score":0.7379999756813049},{"id":"https://openalex.org/keywords/organizational-flexibility","display_name":"organizational flexibility","score":0.8180000185966492},{"id":"https://openalex.org/keywords/working-conditions","display_name":"working conditions","score":0.3970000147819519},{"id":"https://openalex.org/keywords/technological-evolution","display_name":"technological evolution","score":0.3630000054836273},{"id":"https://openalex.org/keywords/sustainable-development","display_name":"sustainable development","score":0.8199999928474426},{"id":"https://openalex.org/keywords/international-competitiveness","display_name":"international competitiveness","score":0.6100000143051147},{"id":"https://openalex.org/keywords/northern-mexico","display_name":"northern Mexico","score":0.5960000157356262}],"concepts":[{"id":"https://openalex.org/C15708023","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q80083","display_name":"Humanities","level":1,"score":0.6344340443611145},{"id":"https://openalex.org/C17744445","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q36442","display_name":"Political science","level":0,"score":0.6246055364608765},{"id":"https://openalex.org/C2779343474","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q3109175","display_name":"Context (archaeology)","level":2,"score":0.4484538733959198},{"id":"https://openalex.org/C205649164","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q1071","display_name":"Geography","level":0,"score":0.2616128921508789},{"id":"https://openalex.org/C138885662","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q5891","display_name":"Philosophy","level":0,"score":0.13509616255760193},{"id":"https://openalex.org/C166957645","wikidata":"https://www.wikidata.org/wiki/Q23498","display_name":"Archaeology","level":1,"score":0.0}],"mesh":[],"locations_count":3,"locations":[{"id":"doi:10.33679/rfn.v14i27.1353","doi":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S5407011384","display_name":"Frontera norte","issn_l":"0187-7372","issn":["0187-7372","2594-0260"],"is_oa":true,"is_in_doaj":true,"is_core":false,"listed_in":["doaj","erih-plus","latindex","norway-1","scielo"],"host_organization":"https://openalex.org/P4310319608","host_organization_name":"College of the Northern Border","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310319608"],"host_organization_lineage_names":["College of the Northern Border"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Frontera Norte","raw_type":"journal-article"},{"id":"pmh:oai:dialnet.unirioja.es:ART0001206484","doi":null,"is_oa":false,"landing_page_url":"https://dialnet.unirioja.es/servlet/oaiart?codigo=6040356","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306401293","display_name":"Dialnet (Universidad de la Rioja)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I168974976","host_organization_name":"Universidad de La Rioja","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I168974976"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":null,"license_id":null,"version":"submittedVersion","is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"Frontera norte, ISSN 0187-7372, Vol. 14, N\u00ba. 27, 2002","raw_type":"text (article)"},{"id":"mag:1561600136","doi":null,"is_oa":false,"landing_page_url":"https://dialnet.unirioja.es/descarga/articulo/6040356.pdf","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S4306401293","display_name":"Dialnet (Universidad de la Rioja)","issn_l":null,"issn":null,"is_oa":false,"is_in_doaj":false,"is_core":false,"listed_in":[],"host_organization":"https://openalex.org/I168974976","host_organization_name":"Universidad de La Rioja","host_organization_lineage":["https://openalex.org/I168974976"],"host_organization_lineage_names":[],"type":"repository"},"license":null,"license_id":null,"version":null,"is_accepted":false,"is_published":false,"raw_source_name":"Frontera Norte","raw_type":null}],"best_oa_location":{"id":"doi:10.33679/rfn.v14i27.1353","doi":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","is_oa":true,"landing_page_url":"https://doi.org/10.33679/rfn.v14i27.1353","pdf_url":null,"source":{"id":"https://openalex.org/S5407011384","display_name":"Frontera norte","issn_l":"0187-7372","issn":["0187-7372","2594-0260"],"is_oa":true,"is_in_doaj":true,"is_core":false,"listed_in":["doaj","erih-plus","latindex","norway-1","scielo"],"host_organization":"https://openalex.org/P4310319608","host_organization_name":"College of the Northern Border","host_organization_lineage":["https://openalex.org/P4310319608"],"host_organization_lineage_names":["College of the Northern Border"],"type":"journal"},"license":"cc-by-nc-nd","license_id":"https://openalex.org/licenses/cc-by-nc-nd","version":"publishedVersion","is_accepted":true,"is_published":true,"raw_source_name":"Frontera Norte","raw_type":"journal-article"},"sustainable_development_goals":[{"score":0.9211000204086304,"id":"https://metadata.un.org/sdg/8","display_name":"Decent work and economic growth"},{"score":0.8970999717712402,"id":"https://metadata.un.org/sdg/9","display_name":"Industry, innovation and infrastructure"}],"sustainable_development_goals_aurora":[{"score":0.5400000214576721,"id":"https://metadata.un.org/sdg/9","display_name":"Industry, innovation and infrastructure"}],"study_designs":[],"awards":[],"funders":[],"has_content":{"grobid_xml":false,"pdf":false},"content_urls":null,"referenced_works_count":9,"referenced_works":["https://openalex.org/W573094307","https://openalex.org/W582634919","https://openalex.org/W602868454","https://openalex.org/W1583162780","https://openalex.org/W1876449352","https://openalex.org/W2048619308","https://openalex.org/W2167685922","https://openalex.org/W2188004602","https://openalex.org/W2321536771"],"related_works":["https://openalex.org/W1543931964","https://openalex.org/W2114767149","https://openalex.org/W7037748833","https://openalex.org/W2943060831","https://openalex.org/W2046046316","https://openalex.org/W7009466964","https://openalex.org/W1512168497","https://openalex.org/W2799040877","https://openalex.org/W1489524542","https://openalex.org/W6991303655"],"abstract_inverted_index":{"Los":[0],"procesos":[1],"de":[2,11,14,18,25,28,31,35,84,98,103,124,142,151,153,159],"flexibilidad":[3],"productiva":[4],"y":[5,17,45,69,107,122,164],"organizacional,":[6],"as\u00ed":[7],"como":[8],"el":[9,89,96,111,157],"aumento":[10],"la":[12,82,85,114,119,129,145],"competencia":[13],"las":[15,26,67,99,104,125],"plantas":[16,126],"sus":[19],"trabajadores,":[20],"han":[21,53],"sido":[22],"parte":[23],"central":[24,187],"trayectorias":[27,152],"aprendizaje":[29,154],"organizacional":[30],"algunas":[32,42],"empresas":[33,56,105],"maquiladoras":[34],"exportaci\u00f3n.":[36],"En":[37,113,144],"este":[38],"trabajo":[39],"se":[40,65,117,148],"analizan":[41],"firmas":[43],"asi\u00e1ticas":[44,106],"estadounidenses":[46],"establecidas":[47],"en":[48,60,88,95,110],"Tijuana,":[49,207],"para":[50,72,132],"mostrar":[51,160],"c\u00f3mo":[52],"logrado":[54],"constituirse":[55],"altamente":[57],"competitivas,":[58],"internacionalmente,":[59],"un":[61,74,139],"pa\u00eds":[62],"subdesarrollado.":[63],"Adem\u00e1s,":[64],"observan":[66],"posibilidades":[68],"los":[70,161],"retos":[71],"lograr":[73],"desarrollo":[75],"m\u00e1s":[76],"sustentable.":[77],"La":[78],"primera":[79],"secci\u00f3n":[80,116,147],"presenta":[81],"relevancia":[83],"industria":[86],"maquiladora":[87,247],"contexto":[90],"mexicano,":[91],"poniendo":[92],"especial":[93],"atenci\u00f3n":[94],"dinamismo":[97],"principales":[100],"variables":[101,260],"econ\u00f3micas":[102],"su":[108],"impacto":[109],"territorio.":[112],"segunda":[115],"expone":[118],"evoluci\u00f3n":[120],"tecnol\u00f3gica":[121],"laboral":[123],"maquiladoras,":[127,281],"destacando":[128],"participaci\u00f3n":[130],"asi\u00e1tica,":[131],"demostrar":[133],"que":[134,166],"\u00e9stas":[135],"pueden":[136,167],"estar":[137],"reflejando":[138],"enorme":[140],"potencial":[141],"desarrollo.":[143],"tercera":[146],"presentan":[149],"tipos":[150],"tecnol\u00f3gico":[155],"con":[156],"objetivo":[158],"distintos":[162],"caminos":[163],"escenarios":[165],"conformarse.ABSTRACTThe":[168],"processes":[169],"of":[170,245,256,275,300],"productive":[171],"and":[172,182,202,229,264,277,310],"organizational":[173,190],"flexibility,":[174],"as":[175,177],"well":[176],"increased":[178],"productivity":[179],"for":[180,193,231,261],"factories":[181],"their":[183,265],"workers,":[184],"have":[185,216],"been":[186,217],"to":[188,208,219,285,306],"the":[189,243,246,250,254,257,273,280],"learning":[191,302],"trajectory":[192],"certain":[194],"export":[195],"maquiladoras.":[196],"This":[197],"article":[198],"analyzes":[199],"some":[200],"Asian":[201,262,283],"U.S.":[203],"firms":[204],"operating":[205],"in":[206,211,249,279,304],"show":[209,307],"how,":[210],"an":[212],"underdeveloped":[213],"country,":[214],"they":[215],"able":[218],"create":[220],"companies":[221,263,289],"that":[222,287,312],"are":[223,236],"highly":[224],"competitive":[225],"internationally.":[226],"The":[227,239,269,295],"potential":[228],"challenges":[230],"achieving":[232],"more":[233],"sustainable":[234],"development":[235,293],"also":[237],"examined.":[238],"first":[240],"section":[241,271,297],"explains":[242],"importance":[244],"industry":[248],"Mexican":[251],"context,":[252],"emphasizing":[253,282],"dynamism":[255],"main":[258],"economic":[259],"impact":[266],"on":[267],"Mexico.":[268],"second":[270],"discusses":[272],"evolution":[274],"technology":[276],"labor":[278],"involvement":[284],"demonstrate":[286],"these":[288],"may":[290,313],"reflect":[291],"enormous":[292],"potential.":[294],"third":[296],"presents":[298],"types":[299],"technological":[301],"trajectories":[303],"order":[305],"various":[308],"paths":[309],"scenarios":[311],"take":[314],"shape.":[315]},"counts_by_year":[{"year":2024,"cited_by_count":1},{"year":2020,"cited_by_count":1},{"year":2018,"cited_by_count":1},{"year":2017,"cited_by_count":1},{"year":2016,"cited_by_count":2},{"year":2015,"cited_by_count":1},{"year":2013,"cited_by_count":1},{"year":2012,"cited_by_count":1}],"updated_date":"2026-11-01T11:40:01.658920","created_date":"2016-06-24T00:00:00"}
